Абай Құнанбайұлы қазақ халқының мақтанышы 1-сыныпқа

Қайырлы күн, қымбатты ұстаздар,оқушылар ,қонақтар!

Что это? Абая ли это портрет?

Могущества слава и песни расцвет!

Умом и отвагою равно велик,

Какой же с Абаем сравнится поэт?

Парасатты болып туған, Шыңғыстаудың Абайы.Ән мен жырын мұра қылған, Сарыарқаның Абайы.

Бүгін сіздермен қазақ сахарасының өзіндей алып,өзіндей шетсіз, шексіз, байтақ, ғажайып таланттың иесі, қасиетті де, аруақты, адамзат әдебиетінің ұлыларының бірі -Абай туралы сыр шертеміз.

Қай елдің болса да, тәңірдей табынып,құдайдай мінажат ететін киелілері болады. Абай қазақ халқының киелісі.

У всех народов есть личности , ставшие подлинным символом национальной души . Таков Абай у казахов.

(ағылш)

Абай атамыздың 175 жылдығына арналған «Ұлы даланың - данасы» іс –шарамыздың барысында Абай туралы тебіреніп, Абай туралы толғанып, Абай туралы сырласпақшымыз.

Абай отырады кітап, үстел үйдің іші. (күй- «Көңіл толқыны»)

Жүректе қайрат болмаса

(Оқушылар свечамен шығады)

Жүрегін шырақ етіп жандырған кім?

Жырымен жан сусынын қандырған кім?

Өзіне өзі орнатып ескерткішті,

Мұра ғып кейінгіге қалдырған кім?

Ерте оянып, ойланып ержеткен кім?

Талабын тас қияға өрлеткен кім?

Құба жан, құбақан құм, құла қырды,

Өлеңнің бесігінде тербеткен кім?

Абайдың келешегіне қамқоршы ұстазы – әкемен қоса ,ұрпақ тәрбиелеудегі ананың орнын да ерекше. Тәрбие алған ошағынан бастау алатыны заңдылық. Бұл арада Ұлжан ананың есімін бөліп айту орынды. Өйткені, Ұлжан - Абайды ақ сүт беріп өсірген анаcы, ол аз - Ұлжан Абайдың ақын болуына тікелей әсер еткен жан.

Ол қалдырған күй даланы кернейді,

Ұшқан оттай құс қанатын сермейді.

Тыңдар құлақ тығындалып қалмаса,

Басқа өлсе де, Абай сөзі өлмейді.

Чтобы человеком ты был,

Ты пятерых побори

И пятерых избери:

Злословье, ложь, хваставство,

Безделье и мотовство-

Вот пять врагов твоих, знай.

А разум и доброта

Умеренность ,скромность и труд,

Доверься, не продадут.

В Семипалатинске Абай подружился с с русскими ссыльными и через них познакомился с образцами русской литературы: с произведениями Пушкина , Лермонтова, Крылова , Толстого. В русских переводах читал он и мировую классику – Гетте и Байрона, Сократа, Аристотеля, Платона.

Абай не только сам проникся творчеством Пушкина – ему пришла великолепная идея , как разделить с народом удовольствие от чтения высокой литературы.

От «Евгения Онегина » он был в полном восторге. Абай взялся за перевод , и сделал это своеобразно : решил стихи Пушкина передать через мелодику. « Мысль , как птица, стремиться ввысь, - говорил он, и тень ее - мелодия» . « Песня Татьяны » переведенная Абаем и положенная им на музыку…