бжб, физика 8 сынып 1-4 тоқсан

1-ТОҚСАН

БӨЛІМ БОЙЫНША ЖИЫНТЫҚ БАҒАЛАУ ТАПСЫРМАЛАРЫ

«Жылу құбылыстары» бөлімібойыншажиынтықбағалау

Орындаууақыты

25 минут

І нұсқа

Тапсырма

1.Контейнерлердебірдейгаздыңмолекулаларыберілген. Дөңгелекшелер газ молекулаларын, бағдаршалар газ молекулаларыныңқозғалысбағытынжәнежылдамдығынсипаттайды. Ұзынбағдаршажоғарыжылдамдықтысипаттайды.

Қайконтейнердегігаздыңтығыздығыжоғарыжәнетемпературасытөмен?

2.Абсолют нөлтемператураныңмәні қандай?

А) 273°С

В) 100 °С

С) 0 °С

D) -273 °С

Массасы 5 кгмырышбөлігін 100 ºС-қақыздыруүшін 20 кДжэнергияберілді. Мырыштыңменшіктіжылусыйымдылығынанықтаңыз.

1суреттеэнергияныңсудатасымалдануынзерттейтінекітәжірибекөрсетілген.

Cурет 1

Тәжірибе 1

Суықсуастынанбірқалыптыбаяуқыздырылыпжатыр. Жоғарыдағымұзбөлігісуқайнамастанбұрынериді.

Тәжірибе 2

Суықсужоғарыжағынанбірқалыптыбаяуқыздырылыпжатыр. Арнайыторкөмегіменсудаастындаұстаптұрғанмұзбөлігіжоғарыдағысуқайнапбастағанкездедеқаттыкүйдеболады.

а) Шыныарқылыэнергияның (жылудың) тасымалданупроцесіқалайаталады?

b) Біріншітәжірибедетөмендегісуданжоғарыдағымұзэнергияныңберілуінсипаттайтыннегізгіпроцестіңатынжазыңыз.

Жоғарыдағы (b) процесс қалайжүзегеасатынынсипаттаңыз.

с) Неліктен 2-тәжірибеде, төмендегімұзбөлігіжоғарыдағы су қайнапбастағанкезде де ерімеді? Екісебебінұсыныңыз.

Массасы 500 г таскөміртолықжанғандабөлінетінжылудыпайдаланып, сумассасыныңқаншамөлшерін 20 ºС-тан 70 ºС-қадейінқыздыруғаболады? Судыңменшіктіжылусыйымдылығы 4200 Дж/(кг·ºС), таскөмірдіңменшіктіжанужылуы 30МДж/кг.

Жалпыбалл:13

1 -нұсқа

Тапсырма

1.Күнделікті өмірлік тәжірибеден көрсетілген суреттердегі жылу алмасудың қай түрлері екенін жазыңыз.

2.Судың қайнау температурасы 100°. Осы температураны Кельвин шкаласына айналдырыңыз?

А) 123 К

В) 173 К

С) 273 К

D) 373 К

3.Массасы 6 кг мырыш бөлігін 100 ºС-қа қыздыру үшін 30 кДж энергия берілді. Мырыштың меншікті жылу сыйымдылығын анықтаңыз.

4.Суретте массалары бірдей екі заттың жылулық ұлғаю графигі тәжірибесі көрсетілген.

а) Суреттегі 1-ші заттың температурасы 25 минут өткен соң ,қалай өзгерді? [1]

b)Суреттегі 2-ші заттың температурасын 100°С-қа дейін қыздыру үшін қанша уақыт [1]

қажет болды?

Жоғарыдағы (b) процесс қалай жүзеге асатынын сипаттаңыз.[1]

с) Неліктен тәжірибеде, төмендегі бөлігі жоғарыдағы затқайнап бастаған кезде неліктен өзгерді? Екі себебін ұсыныңыз.

5.Массасы 400 г таскөмір толық жанғанда бөлінетін жылуды пайдаланып, су массасының қанша мөлшерін 10 ºС-тан 60 ºС-қа дейін қыздыруға болады? Судың меншікті жылу сыйымдылығы 4200 Дж/(кг·ºС), таскөмірдің меншікті жану жылуы 30МДж/кг.[4]Жалпы балл:13

1-ТОҚСАН ІІ -нұсқа

Тапсырма

1.Күнделікті өмірлік тәжірибеден көрсетілген суреттердегі жылу алмасудың қай түрлері екенін жазыңыз.

2.Дені сау адамның температурасы 36°С. Осы температураны Кельвин шкаласына айналдырыңыз?

А) 273К

В) 309 К

С) 36 К

D) 237К[1]

3. Массасы 5 кг мырыш бөлігін 20°С –тан 100 ºС-қа қыздыру үшін 20 кДж энергия берілді. Мырыштың меншікті жылу сыйымдылығынанықтаңыз.

4.Суретте массалары бірдей екі заттың жылулық ұлғаю графигі тәжірибесікөрсетілген.

а) Суреттегі 1-ші заттың температурасы 25 минут өткен соң ,қалай өзгерді? [1]

b)Суреттегі 2-ші заттың температурасын 100°С-қа дейін қыздыру үшін қанша уақыт [1]

қажет болды?

Жоғарыдағы (b) процесс қалай жүзеге асатынын сипаттаңыз. [1]

с) Неліктен тәжірибеде, төмендегі бөлігі жоғарыдағы зат қайнап бастаған кезде неліктен өзгерді? Екі себебін ұсыныңыз.

5. Массасы 1,5кг алюминий бакқа массасы 10 кг су құйылған. Бақтағы суды 20 ºС-тан 100 ºС-қа қыздыру үшін қанша жылу мөлшері қажет? Судың меншікті жылу сыйымдылығы 4200 Дж/(кг·ºС), алюминийдің меншікті жылу сыйымдылығы 920 Дж/(кг·ºС).[4]

Жалпы балл:13

3- нұсқа

Тапсырма

1.Контейнерлердебірдейгаздыңмолекулаларыберілген. Дөңгелекшелер газ молекулаларын, бағдаршалар газ молекулаларыныңқозғалыс бағытынжәнежылдамдығынсипаттайды. Ұзынбағдаршажоғарыжылдамдықтысипаттайды.

Қайконтейнердегігаздыңтығыздығы төмен жәнетемпературасы жоғары?

2. Дені сау адамның қалыпты температурасы 36°С . Оның температурасының абсолют мәні қандай болады?

А) 273КВ) 309 КС) 36 К D)237К[1]

Массасы 5 кг мырыш бөлігін 20°С –тан 100 ºС-қа қыздыру үшін 20 кДж энергия берілді. Мырыштыңменшіктіжылусыйымдылығынанықтаңыз.

1суреттеэнергияныңсудатасымалдануынзерттейтінтәжірибекөрсетілген.

Тәжірибе

Суықсу ортасынан бірқалыпты баяу қыздырылып жатыр. 1-ші термометрдің көрсетуі бірден жоғарлайды, сосын 2-ші термометрдің көрсетуі жоғарлайды.

Тәжірибе

Суықсу ортасынан бірқалыптыбаяуқыздырылыпжатыр. 2-ші термометрдің көрсетуі бірден жоғарлайды, сосын 1-ші термометрдің көрсетуі жоғарлайды.

а) Шыны арқылы энергияның (жылудың) тасымалданупроцесіқалайаталады?

b) Бірінші термометрдің неліктен тез жоғарлайтынын сипаттайтын негізгі процестің атын жазыңыз.

Жоғарыдағы (b) процесс қалай жүзеге асатынын сипаттаңыз.

с) Неліктен 2-ші термометрдің баяу жоғарлайтынын түсіндіңіз? Екі себебін ұсыныңыз.

5.Массасы 700 г құрғақ отын толық жанғанда бөлінетін жылуды пайдаланып, су массасының қанша мөлшерін 200С-тан 900С-қа дейін қыздыруға болады? Судың меншікті жылу сыйымдылығы 4200Дж/кг0С,құрғақ отынның меншікті жану жылуы

10 МДж/кг. [4]

Бағалаукритерийлері

Тапсырма №

Дескриптор

Балл

Білімалушы

Молекулалы-кинетикалық

теорияныңнегізгіқағидаларынқолданады

Тығыздығы төмен және температурасы

Жоғарыгазорналасқанконтейнердіанықтайды;

Температураныңмәндерінәртүрлі шкала (Цельсий,

Кельвин) бойыншаөрнектейді

Абсолют нөл температураның мәнін анықтайды;

Жылуалмасупроцесікезіндеалған / бергенжылумөлшерінанықтайды

Жылумөлшерінің формуласын

қолданады;

Мырыштың меншіктіжылу

Сыйымдылығын есептейді;

Жылуберілудіңтүрлерінсалыстырады

а) Шыныарқылыберілетінжылуберілу

түрін анықтайды;

б) Судан мұзға берілетін жылудың берілу

түрінжазады;

Жылуберілу процесін сипаттайды;

с) термометрлердің көрсетулері неліктен бірдей өзгермейтінін түсіндіреді. Жылудыңберілунің неге бірдей болмау себебінжазады;

Жылуберілудіңекі

Себебінжазады;

Отынныңжануыкезіндебөлінгенжылумөлшерінанықтайды

Жылумөлшерінесептеуформуласын

қолданады;

Алюмини багты қыздыруғақажеттіжылумөлшерінесептейді;

Судықыздыруғақажеттіжылумөлшерін

есептейді;

Жалпы жылумөлшерінесептейді;

Жалпыбалл

2-ТОҚСАН БӨЛІМ БОЙЫНША ЖИЫНТЫҚ БАҒАЛАУ ТАПСЫРМАЛАРЫ

№1 БЖБ Термодинамиканегіздері» бөлімібойыншажиынтықбағалау

Оқумақсаттары:8.3.2.17 – термодинамиканыңбіріншізаңыныңмағынасынтүсіндіру

8.3.2.22 – жылу қозғалтқыштарындағы энергияның түрленуін сипаттау

8.3.2.20 – іштен жану қозғалтқышының, бу турбинасының жұмыс істеу

принципін сипаттау

8.3.2.19 – жылу қозғалтқышының пайдалы әрекет коэффициентін анықтау

8.3.2.21 – жылу қозғалтқыштарын жетілдіру жолдарын ұсыну

Бағалау критерийлері Білім алушы

• Термодинамиканың бірінші заңын есеп шығарғанда қолданады

• Жылу қозғалтқыштарындағы энергияның түрленуін сипаттайды

• Іштен жану қозғалтқышының жұмыс істеу принципін сипаттайды

• Жылу қозғалтқышының пайдалы әрекет коэффициентін анықтау әдісін

сипаттайды және жылу қозғалтқыштарын жетілдіру жолдарын ұсынады

Ойлау дағдыларының деңгейлері Қолдану

Орындау уақыты 20 минут

Тапсырма І-нұсқа

1. Изотермиялық сығылу кезінде газ қоршаған денеге 800 Дж жылу мөлшерін береді. Газдың ішкі энергиясының өзгерісі қандай? [2]

2. Белгілі бір процесс кезінде газ 5 МДж жұмыс атқарды. Осы кезде ішкі энергия 2 МДж-ға кемиді.

a) Газға берілген энергия қайда жұмсалатынын термодинамиканың бірінші заңы негізінде түсіндіріңіз және формуласын жазыңыз. [2]

b) Газға қандай жылу мөлшері берілгенін есептеңіз. [1]

3. Идеал жылу машинасында қыздырғыштан алынатын әр килоджоуль энергия есебінен 300 Дж жұмыс атқарылады, ал тоңазытқыш температурасы 280 К.

a) Қоршаған ортаға бөлінген энергияны анықтаңыз. [1]

b) Машинаның ПӘК-ін есептеңіз. [1]

c) Идеал машинаның ПӘК-ін анықтайтын Карно формуласын жазып, қыздырғыштың

температурасын анықта. . [2]

4. Автокөліктің іштен жану қозғалтқышы 6 сағжұмыс істегенде 1,7 л бензин жұмсайды, ал двигательдің ПӘК-і 20 %. Бензин тығыздығы 700 кг/м3. Бензиннің меншікті жану жылуы 46 МДж/кг.

a) Бензиннің массасын анықтаңыз. [1]

b) Бензин толық жанғанда бөлінетін жылу мөлшерін есептеңіз. [1]

c) ПӘК-інің формуласы арқылы пайдалы жұмысты анықтаңыз. [1]

Жалпы балл: 12

Тапсырма ІІ- нұсқа

1. Жабық ыдыстағы газды 150 Дж жылу жұмсап қыздарғанда ол қандай жұмыс атқарады? Осы процесте оның ішкі энергиясы қалай өзгереді?[2]

2. Газдың көлемі 0,3 м3-тен 600л-ге дейін ұлғайғанда 400 Дж жұмыс жасалған. Егер газ жұмыс жасау процесінде өзгермесе, онда оның қысымы қандай?

a) Газдың ұлғаю кезінде қандай процесс болатынын термодинамиканың бірінші заңы негізінде түсіндіріңіз және жұмыстың формуласын жазыңыз. [2]

b) Газдың қысымы қандай болатынын есептеңіз. [1]

3. Идеал жылу машинасы300 Дж жұмыс атқара отырып, тоңазытқыщқа 700 Дж энергия бөледі. Ал қыздырғыштың температурасы 400 К.

a) Қыздырғыштаналатын энергияны анықтаңыз. [1]

b) Машинаның ПӘК-ін есептеңіз. [1]

c) Идеал машинаның ПӘК-ін анықтайтын Карно формуласын жазып, тоңазытқыштың

температурасын анықта. [2]

4. Қозғалтқышының ПӘК-і 25% автокөлік 3 сағ жүргенде 35 л бензин пайдаланады. Бензин тығыздығы 700 кг/м3. Бензиннің меншікті жану жылуы 46 МДж/кг.

a) Бензиннің массасын анықтаңыз. [1]

b) Бензин толық жанғанда бөлінетін жылу мөлшерін есептеңіз. [1]

c) ПӘК-інің формуласы арқылы қозғалтқыштың орта қуатын анықтаңыз. [1]

Жалпы балл: 12

Тапсырма. IV нұсқа

1.Изобаралық процесс кезінде газ қоршаған денеге 700 Дж жылу мөлшерін береді. Газдың жұмысы 500Дж-га тең .Газдың ішкі энергиясының өзгерісі қандай? [ 2]

2. Белгілі бір процесс кезінде 7МДж жұмыс атқарды.Осы кезде ішкі энергия 4МДж-ға кемиді.

а) Газға берілген энергия қайда жұмсалатынын термодинамиканың бірінші заңы негізінде түсіндіріңіз және формуласын жазыңыз. [ 2]

В) Газға қандай жылу мөлшері берілгенін есептеңіз. [ 1]

3. Идеал жылу машинасында қыздырғыштан алынатын 2000 Дж энергия есебінен 400Дж жұмыс атқарылады,ал тоңазытқыш температурасы 280 К.

А) Қоршаған ортаға бөлінген энергияны анықтаңыз. [ 1]

В) Машинаның ПӘК-ін есептеңіз. [ 1]

С) Идеал машинаның ПӘК-ін анықтайтын Карно формуласын жазып, есептеңдер. [ 2]

4. Автокөліктің іштен жану қозғалтқышы 6 сағжұмыс істегенде 4 л бензин жұмсайды,ал двигательдің ПӘК-і 40%.Бензин тығыздығы 700кг/м3 .Бензиннің меншікті жану жылуы 46∙106 Дж/кг

А) Бензиннің массасын анықтаңыз. [ 1]

В) Бензин толық жанғанда бөлінетін жылу мөлшерін есептеңіз. [ 1]

С) ПӘК-інің формуласы арқылы пайдалы куатты аныкта . [ 1]

Жалпы балл: 12

Бағалау критерийлері

Тапсырма №

Дескриптор

Балл

Білім алушы

Термодинамиканың бірінші заңын есеп шығарғанда қолданады

Термодинамиканың бірінші заңын қолданады.

Газдың ішкі энергиясының өзгерісін анықтайды.

Жылу қозғалтқыштарындағы энергияның түрленуін сипаттайды

a) Қай процесске байланысты екендігін анықтайды және термодинамиканың бірінші заңының формуласын жазады.

b) Газға қандай жылу мөлшері берілгенін анықтайды.

Іштен жану қозғалтқышының жұмыс істеу принципін сипаттайды

a) Қоршаған ортаға бөлінген энергияны анықтайды.

b) Машинаның ПӘК-ін есептейді.

c) Идеал машинаның ПӘК-ін анықтайтын Карно формуласын жазады.

Жылу қозғалтқышының

пайдалы әрекет коэффициентін анықтау әдісін сипаттайды және жылу қозғалтқыштарын жетілдіру жолдарын ұсынады

a) Бензиннің массасын анықтайды.

b) Бензин толық жанғанда бөлінетін жылу мөлшерін есептейді.

c) ПӘК-інің формуласы арқылы пайдалы жұмысты анықтайды.

Жалпы балл

«Термодинамика негіздері» бөлімі бойынша жиынтық бағалаудың нәтижесіне қатысты ата-аналарға ақпарат ұсынуға арналған рубрика

Бағалау критерийлері

Оқу жетістіктерінің деңгейі

төмен

орташа

жоғары

Термодинамиканың бірінші заңын есеп шығарғанда қолданады

Термодинамиканың бірінші заңын есеп шығарғанда қолдану қиындықтар тудырады.

Термодинамиканың бірінші заңын кез келген нақты жағдаяттарда қолданғанда қателерге жол береді.

Термодинамиканың бірінші заңын кез келген нақты жағдаяттарда дұрыс қолданады.

Жылу қозғалтқыштарындағы энергияның түрленуін сипаттайды

Жылу

қозғалтқыштарындағы энергияның түрленуін сипаттау қиындық тудырады.

Жылу қозғалтқыштарындағы энергияның түрленуін сипаттауда кішігірім қателерге жол береді.

Жылу қозғалтқыштарындағы энергияның түрленуін сипаттайды.

Іштен жану қозғалтқышының жұмыс істеу принципін сипаттайды

Іштен жану қозғалтқышының жұмыс істеу принципін түсіндіруге қиындық тудырады.

Іштен жану қозғалтқышының жұмыс істеу принципін түсіндіреді, бірақ жауаптарында кішігірім қателерге жол береді.

Іштен жану қозғалтқышының жұмыс істеу принципі дұрыс қалыптасқан.

Жылу қозғалтқышының пайдалы әрекет коэффициентін анықтау әдісін сипаттайды және жылу қозғалтқыштарын жетілдіру жолдарын ұсына алады

Жылу қозғалтқыштарының ПӘК-ін арттыру жолдарын ұсыну қиындық тудырады.

Жылу қозғалтқыштарын жетілдіру жолдарын ұсына алады, тұжырымдама жасағанда қателерге жол береді.

Жылу қозғалтқыштарын жетілдіру жолдарын дұрыс ұсынады.

№2 БЖБ «Электростатика негіздері» бөлімі бойынша жиынтық бағалау

Оқу мақсаттары8.4.1.1 - электр зарядын сипаттау

8.4.1.5 - Кулон заңын есептер шығаруда қолдану

8.4.1.6 - электр өрісі және оның күштік сипаттамасы ұғымдарының

физикалық мағынасын түсіндіру

8.4.1.10 - конденсаторлардың құрылысын және қолданылуын сипаттау Бағалау критерийлері Білім алушы

Үйкеліс арқылы денені электрлендіру құбылысын сипаттайды

Кулон заңын есептер шығаруда қолданады

Электр өрісі және оның күштік сипаттамасы ұғымдарының физикалық мағынасын анықтайды