Дене шынықтыру, спорт және патриоттық тәрбие туралы мақала

Дене шынықтыру, спорт және патриоттық тәрбие

Р.Ш.Молдахметова

Түйін сөздер: дене тәрбиесі, патриотизм, интернационализм, жалпы білім беру мектептері, оқу- жаттығу.

Кіріспе:

Бүгінгі таңда қоғам мен мемлекеттің білім беру жүйесінің алдына қойып отырған міндеттерінің бірі -жеткіншектерді Қазақстандық елжандылық пен Қазақстанда тұратын халықтардың ұлтаралық ынтымақтастығы рухында тәрбиелеу болып табылады. Бұл мәселенің көкейкестілігі қазіргі әлемді жаһандандыру жағдайында бұрынғысынан да артып отыр.

Дене тәрбиесі жүйесінің негізгі міндеті – еліміздің тұрғындарының денсаулығын нығайту, олардың еңбекқабілеттілігін, Отан қорғауға дайын болуын, жоғары адамгершілік қасиетттерін, күші мен төзімділігін арттыру және дені сау ұрпақты тәрбиелеу.

Дене тәрбиесі- адамның дене қасиеттерін дамытатын, денсаулығын нығайтатын жалпы мәдениеттің бір бөлігі. Сондықтан да ол әлеуметтік қызметтің бір қыры болып табылады да, өмірмен, еңбек тәжірибесімен, Отанды қорғаумен байланыста болады. Осыған байланысты, бүкіл дене тәрбиесі жүйесінің, оның барлық түрлерінің негізгі міндеті- адам денсаулығын туылғаннан бастап нығайтуға жан-жақты әсер ету.

Жастарды тәрбиелеу, барлық идеологиялық жұмыстар жастарда еліміздің алдында азаматтық, борыш сезімін және оның экономикалық дамуы үшін, өркендеуі үшін, мемлекеттік қауіпсіздік үшін жауапкершілікті жастайынан бойына сіңіруге бағытталуы қажет.

Дене шынықтыру ұйымдарының, мемлекеттік және қоғамдық ұйымдардың алдына дене шынықтыру және спорт құралдары арқылы еліміздің экономикалық және қорғаныс күштерінің өсуіне, қазақстандықтардың, әсіресе балалар мен жастардың рухани қажеттіліктерін қанағаттандыру, олардың белсенді өмірге көзқарасын қалыптастыру, олардың тұрмыста, оқуда және өндірісте салауатты өмір салтын ұстануына ықпал ету жүктеліп отыр. Осы мақсаттармен түрлі бағдарламалар, дене дайындығынан Президенттік сынақтар дайындалып, дене тәрбиесінің әдістемесі жетілдірілуде. Оқушылар мен студенттердің арасында оқу-жаттығу үдерісінің сапасын жақсартуға арналған күш-жігер нәтижесінде олардың спорттық көрсеткіштері жақсаруда.

Спорт, дене тәрбиесі- еңбек және эстетикалық тәрбие сияқты жеке тұлғаның өсуінде, қазақстандық патриотизмды қалыптастыруда жеке тұлға өмірінде ерекше орын алады.

Халықаралық ареналарда спортшыларының өнер көрсетуі қай мемлекет үшін де мәртебелі. Жеңімпаз үшін мемлекетінің әнұраны орындалып, мемлекеттік туы көтеріледі. Бұл нәтижеге жету үшін спортшыны жетілдіру жолында ұзақ спорттық жол өтіледі. Жаттықтырушы мен оқытушылар алдында спортшыны дене дайындығымен қоса отансүйгіштік , жеңіске жетуге табандылыққа тәрбиелеу жүктеледі.

Спортшы өзімен-өзі өмір сүрмейді. Ол ұжымда тәрбиеленеді – ол мектепте, жоғары оқу орнында, өндірісте, спорттық секцияда, басқа да спорттық ұжымдар мен жеке тұлғалармен үнемі бәсекелестікте болады. Ұжым ішінде күрделі қарым-қатынастар да кездеседі. Дәл осы кезде жолдастық, отансүйгіштік, қарсыласқа деген сыйластық, тез қарым-қатынас орнату, ұлтаралық ынтымақтастық сияқты сезімдер нығая бастайды. Ерік – жігер сезімі қалыптасып, тәртіп орныға бастайды. Осындай жағдайларда спортшыларда нақтылық, берік ұстам, жауапкершілік, белсенділік, саналы түрде оқуға, еңбекке деген ынтасын ояту қажет. Көп нәрсе жаттықтырушы немесе оқытушыға байланысты, спортшы олардың жеке басын үлгі етеді. Әр тәрбиеленуші өз ұстазына немесе өзінен үлкен жолдасына еліктеп өседі, сол сияқты болғысы келетіні бәрімізге белгілі. Сондықтан ұстаз жоғары адамгершілік қасиетке ие болып, әрқашан өз білімін жетілдіріп отыруы қажет, өзіндік көзқарасы, өз ұстанымы болуы керек.

Жаттықтырушы немесе оқытушы шәкіртіне шылым шегудің, ішімдіктің, есірткінің зиян екеніне, басқа да зиянды әрекеттердің спортпен байланысы жоғына көзін жеткізіп, тек салауатты өмір салтын ұстанып және оқу- жаттығу үдерісіне жауапкершілікпен қарағанда ғана спортта үлкен жетістіктерге жетуге болатынына сендіру қажет.