Денсаулық адам өміріндегі басты құндылық 11 сынып

**Денсаулык - бага жетпес байлык**

Денсаулык - адам еміріндегі ен кымбат, ен басты кундылыктардын бірі. Ол - адам

емірінін негізі, бакытты болашаы мен сапалы тіршілігінін кепілі. "Тані саудын

жаны сау" деп бекер айтылмаган. Денсаулыксыз емірдін кызыгы кеміп, енбекке

кабілет те темендейді. Сондытан денсаулыкты сактау мен ныгайту - арбір адамнын

басты міндеті эрі жауапкершілігі.

Бугінгі танда елемде денсаулык маселесі езекті болып отыр. Ауыр жумыстын, дурыс

тамактанбаудын, куйзелістін, экологилык жадайдын нашарлаунын салдарынан

адамдар турлі ауруларга шалдыгып жатыр. Онын устіне, козгалыс азайып, компьютер

мен телефонга телмірген емір салты денсаулыкка кер1 асер етуде.

Денсаулыкты сактау ушін бірінші кезекте емір салтын дурыс уйымдастыру кажет. Ен

алдымен, дурыс арі тегерімді тамактану - агзанын калыпты жумыс істеуінін

негізі. Майлы, тузды, кантты тагамдардан бас тартып, кекеніс пен жеміс-жидекке

басымдык берген жен. Сонымен катар, куніне жеткілікті мелшерде су ішу де

манызды.

Екінші манызды фактор - козгалыс белсенділігі. Карапайым тангы жаттыгу,

серуендеу, спортен шутылдану - дененін тезімділігін арттырып, журек-кан

тамырлары, булшык ет жане баска да жуйелердін кызметін жаксартады. Эсіресе

жастар мен балалар ушін спорт - дене тарбиесінін гана емес, рухани дамудын да

куралы.

Ушінші - уйкы мен демалыс. Казіргі тез езгеретін алемде адамдар жиі куйзеліске

ушырайды. Жуйке жуйесін сактау ушін жеткілікті уйкы, жумыс пен демалысты дурыс

уйлестіру ете манызды. Ересек адам ушін куніне 7-8 сагат уйыктау усынылады.

Сонымен катар, зиянды адеттерден аулак болу - денсаулыктын алтын ережесі. Темекі

шегу, алкоголь ашу, есарткл заттарын колдану - азанын турла мушелерн улап,

адамнын емір жасын кыскартады. Бул здеттерден арылу тек жеке адамнын емес, букіл

корамнын денсаулыгына он асер етеді.

Медициналык тексеруден туракты етіп туру да денсаулыкты сактаудын бір жолы. Ерте

аныкталган ауру - емделетін ауру. Ал ескерусіз калган дерт аскынып,

арты кайгылы

жагдайлара соктыруы мумкін.

Корыта айтканда, денсаулык - аркімнін ез колында. Оны сатып алуга, карызга алуга

немесе уакытша айырбастауга болмайды. Денсаулыры мыкты адам - емірге куанышпен