ХХІ ғасыр көшбасшысы 10 сыныпқа биологиялық сайыс

«XXI -ғасыр көшбасшысы» сайысы

Мақсаты:оқушылардың ой-өрісін дамыта отырып,табандылықпен шешім қабылдауға,оны дәлелдеуге үйрету,биология пәніне деген қызығушылығын арттыра отырып,логикалық ойлау қабілетін дамыту

Қазақ халқының ғұлама жазушысы М.Әуезов «Халықпен халықты,адам мен адамды теңестіретін нәрсе-білім» деген екен.Қазіргі таңда жас Қазақстан Республикасына білімді де білікті,жан-жақты жастар қажет.

Бар ізгілік тек білімнен алынар,

Білімменен аспанға жол салынар-деген екен Жүсіп Баласағұн.

Ал,олай болса құрметті сайыскерлер енді ұшқыр ой,көп ақыл, терең білім мен биология пәнінен алған білімдеріңіздің асқақтығын көрсетіңіздер!

Сайыс кезеңдері:

«Бәйге»

«Полиглот»

«Мықты болсаң,айтып көр»

«Ойлы болсаң,озып көр»

«Ғажайып жетілік»

«Тікелей сұрақтар»

«Орман алқабы»

Сайысқа қатысатын оқушыларды таныстыру

11 «Б»-сынып оқушысы Рахымжан Аяулым

11 «А»-сынып оқушысы Қайыртаева Еркежан

10-сынып оқушысы Амангелдиев Шерхан

10-сынып оқушысы Бөкешова Гүлназ

9-сынып оқушысы Серіков Ерхат

Әділқазы алқаларын сайлау

І-кезең «Бәйге» тапсырмалары

1.Қандағы қанттың мөлшерін реттеп отыратын гормон (инсулин)

2.Саңырауқұлақтарды зерттейтін ғылым (микология)

3.Социалистік Еңбек Ері,әйгілі күрішші (Ы.Жақаев)

4.Ішкі секреция бездерінің қанға бөліп шығаратын белсенді биологиялық заты (гормон)

5.Қан ұйымайтын ауру (гемофилия)

6.Ұша алмайтын құс (пингвин)

7.Жануарларды жүйелеудің негізін қалаған кім? (К.Линней)

8.Бүлінген жердің қайтадан қалпына келу құбылысы (регенерация)

9.Жануарлардың мінез-құлығын зерттейтін ғылым (этология)

10.Жүйке жасушасының ұзын өсіндісі (аксон)

11.Қаназдық ауруы (анемия)

12.Ең үлкен сүтқоректі жануар (көк кит)

13.Қызыл түсті қан жасушасы (эритроцит)

14.Қалқанша безінен бөлінетін тироксин гормонының жетіспеуінен балаларда пайда болатын ауру (кретинизм)

15.Мешел ауруының пайда болу себебі (Д витаминінің жетіспеуі)

16.Жүйке жасушасының қысқа өсіндісі (дендрит)

17.Адамның хромосома саны (46)

18.Фотосинтез үрдісі нәтижесінде өсімдіктер бөлетін газ (оттек)

19.Қанның құрамындағы элемент (темір)

20.Биология ғылымының жануарларды зерттейтін бөлімі қалай аталады? (зоология)

ІІ-кезең «Полиглот» тапсырмалары

«Тіл қаруы-сөз,сөз қаруы-ой»

«Ақыл-ой,алғыр сөз адамның ең жоғарғы қасиеті»-деген екен Ғабит Мүсірепов.

Тіл ұлттың жаны,халықтың үні.Сондықтан да қазіргі заман талабына сай бірнеше тілді білу қажет.

Қазақтан шыққан өткір ойлы,жан-жақты ғұлама этнограф,тарихшы,

әдебиетші,географ,саяхатшы Ш.Уәлиханов 8 тілде еркін сөйлей білген екен.Ал,біздің дарынды жастарымызда үш тілді меңгерген.

Табиғат,білім,тамаққа байланысты мақал айтылады да, бір сөзін тастап кетіледі.Сол сөзді тауып,оған үш тілде жауап беру қажет.

«Мектеп кеме,білім .......... (теңіз,море,sea)

Қорада малың болсын,көшеде ........... (талың,дерево,tree)

Адам көркі шүберек,ағаш көркі ......... (жапырақ,лист,foliage)

Құлан құдыққа құласа,құлағында .................. ойнайды (құрбақа,жаба,frog)

Жалғыз кірпіш қорған болмас,жалғыз ағаш ................. болмас

( орман,лес,forest)

Бабалар еккен шынарды,........................... саялар (балалары,дети,children)

Қыз өссе елдің көркі,........... өссе жердің көркі (гүл,цветок,flower )

Біреуге мал қайғы,біреуге ........... қайғы (жан,душа,soul)

Мақтаның анасы-жер,атасы .......... (су,вода,water)

Ас тұрған жерде ................ тұрмайды (ауру,болезнь,pain)

ІІІ-кезең « Мықты болсаң ,айтып көр» тапсырмалары.Бұл кезеңнің бірінші тапсырмасында адамның мүшелері арқылы берілген үш сөздің бірі екінші бағандағы сөзбен ұйқасын табу шарт.

Көз

Мұрын

Құралай

Құлақ

Құралайды көзге атқан

Бауыр

Жүрек

Бала

Өкпе

Бала-бауыр етің

Бет

Қол

Алма

Аяқ

Екі беті піскен алмадай

« Мықты болсаң ,айтып көр» кезеңінің келесі тапсырмасы, берілген үш сөздің бірімен екінші бағандағы сөз тіркесіне сәйкес жұбын табу қажет.

Тіл

Ауыз

Алма

Тіс

Алма піс,аузыма түс

Ас

Су

Қасық

Тұз

Піскен асөқа тік қасық

Қол

Ет

Батыр

Көз

Көз қорқақ,қол батыр

ІV-кезең «Ойлы болсаң,озып көр» Әртүрлі түстегі конверт ішіндегі тапсырмалар.

1.Шығыс елдерінде,Мысырда бұл өсімдікті есіктің кіре беріс маңдайшасына ыдысқа өсіріп ,іліп қоятын болған.Себебі,үй ішіндегілерге денсаулық тілеп,ұзақ өмір сүруге көмектеседі деп жорамалдайды.Өсімдік…