ктж, ктп 7 сынып биология 2025-2026 жыл

«БИОЛОГИЯ» ПӘНІ БОЙЫНША 7- СЫНЫПҚА АРНАЛҒАН КҮНТІЗБЕЛІК-ТАҚЫРЫПТЫҚ ЖОСПАРЫ

Түсінік хат

* ҚР Білім және ғылым министрінің 2022 жылғы 3 тамыздағы №348 бұйрығына сәйкес «Мектепке дейінгі тәрбие мен оқытудың, бастауыш, негізгі орта және жалпы орта, техникалық және кәсіптік, орта білімнен кейінгі білім берудің мемлекеттік жалпыға міндетті стандарттары»,

* Қазақстан Республикасы Білім және ғылым министрінің 2012 жылғы 8 қарашадағы № 500 бұйрығына өзгерістер енгізу туралы Қазақстан Республикасы Оқу-ағарту министрінің 2022 жылғы 30 қыркүйектегі №412 бұйрығының 16 қосымшасы «Қазақстан Республикасындағы бастауыш, негізгі орта, жалпы орта білім берудің үлгілік оқу жоспарлары" негізінде,

*ҚР Оқу-ағарту министрінің 16.09.2022ж. №399 бұйрығы, 59 қосымша " Жалпы білім беру ұйымдарына арналған жалпы білім беретін пәндер, таңдау курстары мен факультативтер бойынша үлгілік оқу бағдарламаларын» басшылыққа ала отыра,

*«2024-2025 оқу жылында Қазақстан Республикасының жалпы орта білім беру ұйымдарындағы оқу-тәрбие процесінің ерекшеліктері туралы» әдістемелік нұсқау хат (Ы.Алтынсарин атындағы Ұлттық білім академиясының ғылыми-әдістемелік кеңесінің 2024 жылғы 10 маусым № 2 хаттамасы) ерекшеліктерін ескере отыра,

* Қазақстан Республикасы Білім және ғылым министрінің 2020 жылғы 6 сәуірдегі № 130 бұйрығы, ҚР Оқу-ағарту министрінің 27.08.2022 № 382 бұйрығының нысаны бойынша дайындалды.

Биология пәні 7 сынып

Барлығы: 68 сағат, аптасына: 2 сағат

"Биология" пәнінің мақсаты – оқушыларға органикалық дүниенің көптүрлілігі, ондағы болып жатқан құбылыстар мен үдерістердің заңдары мен заңдылықтары, сонымен қатар адам оның ажырамас бөлігі туралы білім мен түсінік жүйелерін беру.

Оқу пәнінің міндеттері:

1) жер бетіндегі барлық тірі ағзалардың құндылығын түсіну үшін өмірдің құрылымды-функционалды және генетикалық негіздері туралы, тірі табиғаттың негізгі патшылықтары ағзаларының көбеюі мен дамуы, экожүйе, биоалуантүрлілік, эволюция туралы білім жүйесін асыру;

2) экологиялық этика нормалары мен ережелерін, табиғатқа жауапкершілікпен қарауын қалыптастыру;

3) генетикалық сауаттылықты қалыптастыру - салауатты өмір салты негіздері, психикалық, тән және моральдық денсаулық сақтау;

4) оқушылардың тұлғалық қасиеттерін дамыту, биологиялық білімдерін практикада қолдануға ұмтылу, медицина, ауыл шаруашылығы, биотехнология, экологиялық менеджмент және қоршаған ортаны қорғау саласындағы практикалық іс-шараларға қатысу.

Бөлім бойынша жиынтық бағалау саны. Үлгілік оқу жоспары бойынша

Сынып

1-тоқсан

2-тоқсан

3-тоқсан

4-тоқсан

7-сынып

7- сыныпқа арналған «Биология» оқу пәнінің базалық мазмұны:

Зертханалық және модельдеу жұмыстарының саны

Сынып

Зертханалық жұмыс

Модельдеу

7сынып

Оқулық 7-сынып, Атамұра 2017. Авторлары Соловьева А., Ибраимова Б.

р/с

Бөлім

Сабақтың тақырыбы

Оқу мақсаттары

Сағат саны

Мерзімі

Ескерту

1-тоқсан

Экожүйелер

6 сағат

Ортаның экологиялық факторлары: абиотикалық

(температура, жарық, рН, ылғалдылық) биотикалық

(микроағзалар, жануарлар, өсімдіктер).

Зертханалық жұмыс №1 «Жергілікті жердің экожүйелерін зерттеу (мектеп ауласы мысалында)».

7.3.1.1 - жергілікті жер экожүйесі қоршаған орта факторларының тірі ағзалардың тіршілік әрекеті мен таралуына әсерін зерттеу

Қоректік тізбектер және қоректік торлар.

Модельдеу №1 «Қоректік тізбек пен торды құру».

7.3.1.2 - табиғи қоректік тізбектерді салыстыру;

7.3.1.3 - қоректік тізбектер және қоректік торларды құрастыру

Экологиялық сукцессиялар: Бірінші және екінші реттік сукцессиялар. Экожүйелердің алмасуы.

Оқушылардың ізденіс-зерттеу жұмыстарын ұйымдастыру

7.3.1.4 - экологиялық сукцессия үдерісінсипаттау

Адам экожүйенің бір бөлігі. Антропогендік фактор.

Адам әрекеттерінің экожүйеге жағымсыз әсері.

7.3.2.1 - адам мен экожүйе арасындағы қарым-қатынастарды сипаттау

7.3.2.2 - экожүйеге жағымсыз әсер ететін адам тіршілігінің салаларына мысалдар келтіру

Қазақстанда ерекше қорғалатын аймақтар. Жергілікті жердің ерекше қорғалатын аймақтары.

7.3.2.3 - ерекше қорғалатын Қазақстан Республикасының табиғи аймақтарының өсімдіктері мен жануарларын сипаттау

Қазақстан Республикасының Қызыл кітабы. Жергілікті өңірдің ҚР Қызыл кітабына енгізілген жануарлары мен өсімдіктері. №1БЖБ

7.3.2.4 - жергілікті өңірдің Қазақстан Республикасының Қызыл кітабына енгізілген жануарлары мен өсімдіктеріне мысал келтіру

Тірі ағзаларды жүйелеу

3 сағат

Тірі ағзалардың бес патшалығына жалпы сипаттама: прокариоттар, протисталар, саңырауқұлақтар, өсімдіктер, жануарлар. Өсімдіктер мен жануарлардың негізгі жүйелік топтары: Патшалықтар. Типтер. Бөлімдер. Кластар. Өсімдіктер мен жануарларды жүйелеудің маңызы.

7.1.1.1 - жүйелеудің маңызын түсіндіру;

7.1.1.2 - жүйелеуде тірі ағзалардың орнын анықтау

Омыртқасыз және омыртқалы жануарлардың сыртқы құрылысындағы ерекшеліктер.

7.1.1.3 - омыртқасыз және омыртқалы жануарлардың құрылысының ерекшеліктерін сипаттау

Дихотомиялықәдіс.

Дихотомиялық кілттерді қолдану. №2 БЖБ

7.1.1.4 - жекелеген ағзаларға қарапайым дихотомиялық кілттерді қолдану

Жасушалық биология

Су және органикалық

Заттар 6 сағат

Жасуша, ұлпа, мүше, мүшелер жүйесі түсініктері. Өсімдіктер және жануарлар жасушаларын салыстыру.

7.4.2.1 - «жасуша», «ұлпа», «мүше», «мүшелер жүйесі» ұғымдарды түсіндіру;

Жарық микроскобынан көрінетін жасуша құрылымдары: пластидтер, вакуоль, ядро, цитоплазма, жасушалық мембрана, жасушалық қабырға.

7.4.2.2 - өсімдіктер және жануарлар жасушаларын ажырату

Судың қасиеттері: беттік керілу, судың қозғалысы, еріткіштігі, қайнау және балқу температурасы, жылусыйымдылығы. Судың биологиялық маңызы және оның еріткіш ретіндегі, температураны сақтау мен реттеудегі ролі.

Зертханалық жұмыс №2 «Судың тірі ағзалар үшін маңызы мен қасиеттерін зерттеу».

7.4.1.1 - судың қасиеті мен тірі ағзалар үшін маңызын сипаттау;

Микро- (мырыш, темір, селен, фтор) және макроэлементтердің (магний, кальций, калий, фосфор, ) тірі ағзалардың тіршілік әрекеті үшін маңызы.

№3 БЖБ

7.4.1.2 - тірі ағзалар тіршілік әрекеттері үшін микро- және макроэлементтердің ролін сипаттау

Азық – түліктердегі органикалық заттар: нәруыздар, майлар, көмірсулар.

Зертханалық жұмыс №3 «Азық – түліктерде көмірсулар, нәруыздар және майлардың бар болуын зерттеу».

7.4.1.3 - азық – түліктерде көмірсулар, нәруыздар және майлардың бар екендігін дәлелдеу

ТЖБ №1

Өсімдіктерде макроэлементтердің тапшылығы (азот, калий, фосфор,). Тыңайтқыштар: органикалық және минералдық (азотты, калийлі жәнефосфорлы).

7.4.1.4 - минералды тыңайтқыштардағы азот, калий және фосфордың өсімдіктер үшін маңызын танып білу

р/с

2-тоқсан

Заттардың тасымалдануы 6сағат

Заттар тасымалдануының тірі ағзалардың тіршілік әрекеті үшін маңызы.

7.1.3.1 - тірі ағзалардағы қоректік заттардың тасымалының маңызын түсіндіру;

Заттардың тасымалдануына қатысатын тірі ағзалардың мүшелері мен мүшелер жүйесі.

7.1.3.2 – өсімдіктерде заттардың тасымалын қамтамасыз ететін мүшелерді танып білу

Сабақ және тамыр. Сабақтың ішкі құрылысы: қабық, камбий, сүрек, өзек. Тамыр аймақтары: бөліну, өсу, сору және өткізу аймақтары.

7.1.3.3 - тамыр және сабақтың ішкі құрылысын зерттеу;

Тамырдың ішкі құрылысы: флоэма, ксилема, камбий. Зертханалық жұмыс №4 «Сабақтың ішкі құрылысын зерттеу».(жылдық сақинаны санау)

7.1.3.4 - тамыр және сабақтың құрылысы мен қызметі арасындағы байланысты сипаттау

Ксилема, флоэма және олардың құрылымдық элементтері. Зертханалық жұмыс №5 «Тамыр аймақтарын зерттеу»

7.1.3.5 - флоэма мен ксилеманың элементтерін құрылысын салыстыру

Жануарлардағы қанайналым мүшелері: буылтық құрттар, ұлулар, буынаяқтылар және омыртқалылар.

№4 БЖБ

7.1.3.6 - жануарларда заттар тасымалына қатысатын мүшелерді танып білу

Тірі ағзалардың қоректенуі 2 сағат

Жапырақтың құрылысы мен қызметі. Жапырақтың ішкі құрылысы. Лептесік. Жапырақ фотосинтездеуші негізгі арнайы мүше. Судың булануы мен газдардың алмасуы.

7.1.2.1 - жапырақтың ішкі құрылысын сипаттау, құрылысы мен қызметі арасындағы өзара байланысты сипаттау