Латын әліпбиі қазақ тілінің тынысын кеңейтеді мақаласы

Латын әліпбиі қазақ тілінің тынысын кеңейтеді

Жаңа мың жылдыққа ұлы мұратпен қадам басқан еліміздің рухани жаңаруының бастауы-латын әліпбиінде жатыр. Латын әліпбиіне ауысу қазақ тілінің дамуына , халықаралық мәдени-рухани және экономикалық байланыстардың нығаюына жағдай жасайды.

Елбасы Нұрсұлтан Назарбаев ««Қазақстан-2050» Стратегиясы-қалыптасқан мемлекеттің жаңа саяси бағыты» атты Қазақстан халқына арнаған Жолдауында латын әліпбиіне көшу мәселесіне ерекше тоқтала келіп: «Біз 2025 жылан бастап, әліпбиімізді латын қарпіне, әліпбиіне көшіруге кірісуіміз керек. Бұл-ұлт болып шешуге тиіс принципті мәселе.Бір кезде тарих бедерінде біз мұндай қадамды жасағанбыз. Балаларымыздың болашағы үшін осындай шешім қабылдауға тиіспіз және бұл әлеммен бірлесе түсуімізге, балаларымыздың ағылшын тілі мен интернет тілін жетік игеруіне, ең бастысы-қазақ тілін жаңғыртуға жағдай туғызады» деп уақытын белгілеп берді.

Қазақ тілі-халқымыздың тарихымен астасып, тірлігімен тыныстап жатқан тіл. Тілдің құндылығы тереңде жатыр. Ол қоғам рухын, мәдениеті мен ұлттық кодын білдіреді.

Ұлы Дала елінің тарихына көз жүгіртсек, бірінші тұғыры байлық-жер, екіншісі-тілі, үшіншісі-мемлекет және оның тарихы болуы керек екендігі айқындалады. Ағартушы-педагог Ахмет Байтұрсынұлы айтып кеткендей, «Ұлттың сақталуына да, жоғалуына да себеп болатын нәрсенің қуаттысы-тілі» деген. Алаш қайраткерлері де латын әліпбиін жазу-сызуда қолданды. Біздің еліміз латын қарпін іс-қағаз құжаттарында, әдебиет, мәдениет және басқа да салаларда 1929-1940 жылдары пайдаланғаны тарихтан белгілі.

Латын әліпбиіне көшу-ұлтымыз үшін жасалған маңызды қадамдардың бірі. Бүгінгі күнге дейін Тіл саласының білікті мамандары латын қарпіне негізделген қазақ әліпбиінің жобаларын жасауда ойларын да айтып бөлісті. Ғалымдардың пікірін ескеретін болсақ, латын әліпбиіне көшу соншалықты қиындық тудырмайды. Себебі, латын әліпбиіне көшудегі негізгі ұтымдылық- тіл ауыспай , таңбаның ауысуы.Екіншіден, сөзді немесе дыбысты қалай естісек, жазылуын да солай жазамыз. Латын әліпбиін қолдану арқылы болашағымыз жарқын болады деген сенімдеміз. Латын әліпбиі-мемлекеттік тілдің қолдану аясын кеңейтуге зор ықпал етері анық. Сонымен бірге шетелде жүрген жастарымыздың осы жазу арқылы өз тілін басқа да ұлт өкілдеріне түсіндіру жұмыстары қиын болмасы белгілі. Басқа мемлекеттерде тұратын қандас бауырларымыз да латын әліпбиіне көшсек, еліне бір табан жақындай түспек.