Мектепке дейінгі балаларға арналған математика бағдарламасы

ТҮСІНІКТЕМЕ

Мектеп жасына дейінгі балалық шақ-тұлғалық дамудың басы. Мектепке дейінгі дайындық-баланың жеке басын дамытуға, денсаулығын нығайтуға және мектепалды оқуға лайықты дайындалуына бағытталған тәрбие мен білімдік дағдыларын меңгерту жүйесінің бастапқы баспалдағы.

Балалық шақта балалардың бейсана ойлау жүйесі жұмыс істейді. Сол арқылы балалар көрген- білгенін, үйренгендерін жақсы есте сақтайды. Соны ескеріп балалардың интеллектісін және шығармашылық қабілетін дамыта отырып, мектепке, білім алуға бейімдеу.

Бағдарлама тәрбиеленушілердің отбасы мен педагогтардың арасында тығыз қарым-қатынас орнатып, балалардың бейімделуіне, тәлім-тәрбиесіне, білім дағдыларын меңгеруге жағдай жасауға ыңғайландырып құрастырылған.

Бағдарлама мазмұны балалардың жас ерекшеліктерін ескере отырып қүрастырылған. Сабақ жүргізу тәсілдері балалардың физиологиялық қалыптасуларын басты негізге ала отырып жүргізіледі.

Бағдарламаның мақсаты:

Студияның мақсаты интеллектуалды шығармашылық қабілеттерін дамыта отырып, келесі кезеңге (мектепке) өтуді жеңілдету.Ұжыммен қарым қатынас жасауды, достық қарым-қатынас түсініктерін қалыптастыру, өз-өздеріне қызмет көрсету дағдыларын жетілдіру, жеке бастарының тұлғалық қасиеттерін дамыту.

Міндеттері:

- 6 жасар баланы жан-жақты дамыту;

- әрбір баланың шығармашылық қабілеттерін анықтап, жетілдіруге жұмыс жасау;

- шығармашылыққа, еңбексүйгіштікке баулу;

- баланың саналы ойлау дағдыларын дамыту, тұлғалық қасиеттерін қалыптастыруға жағдай туғызу;

- мәдени салт-дәстүріне деген жағымды ықпалы мен сыйластығын, Отанына, туған жеріне, тіліне деген патриоттық, сүйіспеншілік сезімін ұялату;

- студияны тиімді дамыту мақсатында ресурстық базаны бекіту.

Студиядағы үйірме сабақтары күніне 4 сағаттан аптасына 3 рет жүзеге асырылады. Бір сабақтың ұзақтығы 30 минут. Әр топтың барынша толықтығы 10-12 бала.

«Білгірлер» студиясындағы оқу процесі 15 қыркүйекте басталып, 25 мамырда аяқталады. Демалыс уақыттарында балалармен бос уақытты қамту іс-шаралары өткізіледі.

Бағдарламада 4 түрлі үйірме жұмысын жүргізу қарастырылған:

Сауат ашу (жазу, оқу)

Санамақ (математика)

Қоршаған ортамен танысу

Сөйлеу және тіл дамыту

Бағдарлама негізінде күнтізбелік-тақырыптық жоспар құрылады. Бағдарлама жыл сайын педагогтармен түзетіліп, толықтырылады және педаготар төмендегідей мүмкіндіктердііске асырады:

Әр баланың жеке психологиялық ерекшеліктерін жете ұғыну, соған орай дұрыс әрекет ету;

Алдыларына нақты мақсат қойып және білім беру қызметін жоспарлау, нәтижелерін қадағалау;

Сабақта тиімді әдіс-тәсілдерді пайдалана отырып балалардың қабілеттерін дамыту;

Үнемі педагогикалық шеберліктерін арттырып, өздігінен ізденуді жүзеге асыру.

Әдістемелік қамтамасыз ету:

Студияға баланы қабылдау ешқандай іріктеу сынағынсыз ата-аналардың жеке өтініші, шарт жасау негізінде жүзеге асырылады. Қабылдаудан бас тарту себебі тек қана бос орындар болмаған жағдайда болуы мүмкін. Балаларды оқыту алты жастан бастап, бір жылдық бағдарлама бойынша ұйымдастырылады.

Бағдарламаның мазмұны балаларды интеллектуалды және шығармашылық дамытуға бағытталады.

Бағдарламаның негізгі бөлімдеріне балаларға жақын, қызықты және қолайлы, міндетті интерактивті баяндау және игеру кезінде баланы табиғи дамытатын материалдар енгізіледі.

Балалардың даму деңгейін бағалау

Білімі, біліктілігі және дағдысының деңгейін анықтау мақсатында бастапқы бақылау.Өткен кезеңдегі білімі, біліктілігі және дағдысы деңгейін анықтау мақсатында аралық бақылау өткізіледі.Балалардың жыл бойы бағдарлама бойынша білім алуының деңгейін анықтау мақсатында қорытынды бақылау жүргізіледі.

Бақылау мерзімдері:

Тәрбиеленушілер дамуының алғашқы деңгейін анықтау-қазан

Аралық бақылау-желтоқсан

Қорытынды бақылау-мамыр.

Ағымдағы бақылау берілген материалдар мен тәжірибелік дағдыларды игеру дәрежесін тексеру мақсатында әр үйірме сабақтарында жүргізіледі.Оқу сапасының мониторингі жүргізіледі. Анықталған ақпарат жеке әңгімелесуде ата-аналардың назарына жеткізіледі.

Ата-аналар педагогтың рұқсатымен кез-келген сабаққа қатыса алады.

Бағдарламаларды іске асыру талаптары

Кадрлық талаптар:

Қосымша білім беретін, арнайы педагогикалық білімі бар және мектеп жасына дейінгі балалармен жұмыс тәжірибесі бар 4 (төрт) педагог жұмыс істейді.

Материалдық-техникалық талаптар:

Бағыт бойынша оқыту үшін барлық қажетті жабдықтармен жарақталған 4 оқыту кабинеті, сонымен қатар би залы, концерт залы,

Әдістемелік талаптар:

- әрбір үйірме бойынша оқу бағдарламасының болуы;

- оқу бағыты бойынша дидактикалық материалдардың болуы;

- аудио және бейне материалдар.

Студиядағы педагогикалық үрдісті ұйымдастырудың ерекшелігі. Студияның педагогикалық үрдісіне негізгі қатысушылар ұстаздар, ата-аналар және балалар. Оқу-тәрбие үрдісінің негізгі мақсаты- әр баланың мүдделері ескеріле отырып, өзіндік ерекшелігі, қабілеттерін бақылап, баланың ішкі дамуы, өзіндік жетілуіне жағдай туғызу.Бірігіп жұмыс жасап, зерттеулер мен тəжірибелерді салыстырып, жаңа əдіс-тəсілдерді қолданып, басқалармен ой бөлісіп, тəжірибе алмасып отыру.

Студиядағы педагогикалық үрдістің құрылу қағидасы.

Балаларды оқыту мен дамыту ісін ұйымдастыруда қолайлы жағдай тудыру, балалардың психологиялық-физиологиялық ерекшеліктері мен мүмкіндіктеріне сәйкестендірілуі;

Балалар мен ұстаздар, ұстаздар мен ата-аналар арасындағы серіктестік сипаты, баланы тұлға ретінде құрметтеу;

Тәрбиелеу мен оқытуда балалардың жас ерекшеліктерін ұштастыра қарау;

Балалардың жаңа білім шегі, тапқырлық сезімін оятатын, қызметтің жаңа тәсілдерін игеретін жүйені құру, болжамды дамыту, жаңаша білім беруде қабілеттілікті жандандыру;

Балаларды шаршаудан, жалығуды болдырмау үшін тәрбиелеудің дамытқыш сипатын қамтамасыз ету мақсатында оқу-тәрбие үрдісін ойын арқылы құру.

Бағдарламаның мазмұны

Бағдарламаның мазмұндық бөлімі мынадай екі тақырыптық бөлімде ұсынылады:

Интеллектуалды дамыту:

«Сауат ашу» үйірмесі

«Санамақ» үйірмесі

«Қоршаған ортамен танысу » үйірмесі

«Сөйлеуді дамыту» үйірмесі

Әр оқушының қалауы бойынша қатысатын үйірмелер.

Шығармашылық дамыту:

«Балғын бояу» үйірмесі

«Ән» үйірмесі

«Би» үйірмесі

Бұл үйірмелер 6 жасар баланың жеке басын жан-жақты дамытуға, білімділік,

біліктілік дағдысын қалыптастыруға, денсаулығын нығайтуға,бағытталған.

«Білгірлер»интеллектуалды-шығармашылық дамыту студиясы балаларды дамытуда жаңа білім мазмұнын жүзеге асыру үшін оқытудың жаңа технологияларын пайдаланады.

«Білгірлер» интеллектуалды-шығармашылық дамыту студиясының бағдарламасы 6 жасқа келген балалардың интеллектуалдық, шығармашылық және логикалық ойлау деңгейлерін дамытуға арналған. Сонымен қатар, бағдарлама 6 жасар балалардың интеллектуалдық деңгейі мен физикалық-психологиялық жағдаяты ескеріліп, жас ерекшелікеріне шақталып жасалған.

Балалардың қиялын дамытып, шығармашылық қабілетін жетілдіру, мектепке дейінгі балаға музыка,қол өнерін үйретуге,оқу мен жазу дағдысының негізін қалауға, әріп таныту,көркем жазу негізін, сөйлеу тілін, ойлау іс-әрекеттерін (талдау, жинақтау, салыстыру, жалпылау, жіктеу) қалыптастыруды көздейді. «Санамақ»үйірмесі балалардың есепке деген қызығушылығын оятып, қарапайым математикалық түсініктерін қалыптастыруға, «Сауат ашу» әріптерді тануға,оқуға, жазуға үйретсе, «Қоршаған ортамен танысу» балаларды қоршаған ортамен біздің байланысымызды түсіндіру, «Сөйлеуді дамыту» бағыты балалардың тілін дамытып, сөздік қорларын толықтырып, сурет бойынша шағын әңгіме құрауға, жұмбақ әлемінен бастап,мәнерлеп тақпақ айтуғат.б. үйретеді.

Бағдарлама мазмұны бойынша әр түрлі әрекеттерді ұйымдастыру арқылы баланың танымдық қызығушылығы мен білімпаздығы (ойын, еңбек, оқу, қарым-қатынас) қалыптастырылады.

«Сауат ашу» үйірмесінің бағдарламасы

Мақсаты - оқу дағдысының негізін қалау, фонетикалық есту қабілетін дамыту, дыбыс және әріпті, дауысты және дауыссыз дыбыстарды ажырата білу, әріптердітану, таңбалап жазу, буын, сөз, сөйлемді оқуға үйрету, сауатты жазу дағдыларын қалыптастыру, өздігінен оқуға, жазуға дағдыландыру, кітап оқуға қызығушылығын арттыру, сөздік қорларын дамыта отырып, өз ойларын тыянақты жеткізе білуге үйрету арқылы жүзеге асырылады.

Міндеттері: Дыбыс, буын, сөз, сөйлем туралы алғашқы ұғымдар;Сөздерді буынға бөлуге дағдыларындыру;Сызба-модельдерді қолдана отырып, сөзге дыбыстық талдау жасау; Буындап оқу әдісі арқылы, сөзді тұтастай оқуға дағдыландыру;Дыбыстарды әріптермен дұрыс таңбалауға, жазуға, сөз ішіндегі олардың байланысуы тәсілдерін сақтап, сөздерді тұтас жазуға үйрету; Сөз, буын, сөйлем, мәтіндерді талдай білуге үйрету;Жазудың талаптарын орындату;Балалардың сөйлеу тілін, байланыстырып сөйлеуін дамыту;Мектепалды топтарында бағдарламаға сәйкес алты жастағылар төмендегіні меңгеруі тиіс: оқуға алфавиттің барлық әріптерін пайдалану; барлық әріптерді жазуға үйрету (кіші және бас әріптер); сөздерді, сөйлемдерді жазып үйрену.

Күтілетін нәтиже:Әліпбидегі барлық әріптерді толық меңгеріп, ажырата білу, сауатты жазу; Сөздерге дыбыстық талдау жасау; Буын, сөз, сөйлем құрап айту; Сөйлем, сөз, буын, дыбыс ұғымдарын білу; Өтілген дыбыстарды қатыстырып, сөз, сөйлем құрап, оны модельдеу және талдау-жинақтау арқылы оқу; Берілген тапсырмаларды орындауда сұрақтарға жауап беру, жұмбақтарды шешу, қажетті буындарды қойып сөзді толық оқу.

Сөз, сөйлем, мәтін оқу.

Сауат ашу мазмұны:

Оқу мен жазу жұмыстарын кірістіре отырып, оқушының жас және жеке ерекшіліктеріне қарай дамыту, қоғам талабына сай тәрбиелеу негіздеріне құрылған;ауызша және жазбаша коммуникацияны жүзеге асыратын тілдің графикалық, дыбыстық-әріптік белгілерін тұтастай қабылдауға бағытталған. Сауаттылыққа үйрету тілді жазбаша түрі мен ауызша түрінің арасындағы айырмашылықтар мен күрделі байланысты бірдей ескерген жағдайда ғана нәтижелі болмақ. Сауат ашу кезеніңде оқушылар дыбыстарды айтуға дағдыланумен қатар олардың таңбалануымен танысады.Сөздің дыбыс, буын құрамын меңгереді. Буындардан сөз, сөздерден сөйлем, сөйлемдерден әңгіме құралатынын біледі. Жаңа сөздер үйрене отырып, сөздік қорлары байиды,сөйлем құрастырып, өз ойларын айтып беруге дағдылана бастайды.

Сауат ашу үш бөлімнен құралады:

1.Сауат ашуға дейінгі кезең.

- фонетикалық есту мен қабылдауды дамыту;

- барлық дауысты дыбыстарды есте сақтау;

- дауыссыздарды айыру;

- сөздегі дыбыстарды ретпен атау;

- сөздерді буынға бөлу;

- «дыбыс», «буын», «сөз», «сөйлем» «әріп» деген ұғымдарды білуі;

- модель бойынша екі, үш сөзден құралған сөйлем құрай алуы;

- оқу құралдары және оларды күтіп ұстау,

- партада дұрыс отыруды, дәптер, қалам, қарындашты дұрыс пайдалануды меңгеруі тиіс.

2. Сауат ашу кезеңі.

- әліпбидегі барлық әріптерді толық меңгеріп, ажырата білу;

- әріптерді жаза білу;

- кіші және бас әріппен жазуды ажырату;

- Сөздердің дыбыстық, буындық құрылымын меңгеру;

- кеспе әріптер арқылы сөз, сөйлем, құрап оқу;

- шағын мәтіндерді түсініп оқып, мазмұндау;

3. Сауат ашудан кейінгі кезең.

- берілген мәтіндітәрбиеленуші өздігінен түсініп оқуға;

- өздігінен буындап емес тұтастай оқуға;

- сурет бойынша әңгімені жүйелі құрастырып айтуға, ойларын толық жеткізуге;

- оқу техникасын жетілдіруде, дауыстап, іштей оқуға көңіл бөлінеді.

- сөздер немесе сөйлем, өз атын еркін жаза алуы тиіс.

«Сауат ашу»

(аптасына 3 сағат,дүйсенбі, сәренбі, жұма)

Барлығы 108 сағат

Тақырыбы

Тәрбиелік жұмыс

Сағат саны

Қыркүйек

Кіріспе сабақ

Ұжымда жұмыс істеуге бейімдеу.Сабаққа деген қызығушылығын арттыру.

Тіл қатынас құралы.

Сөйлем және сөз.

Сөйлем құрау.

Сөз және буын.

Барлығы

Қазан

Буынға бөлу

Дыбыс пен әріпті танып,

Дауысты және дауыссыз дыбыстарды ажырата білу.

Сөздерді буынға бөліп,сөзден сөйлем құрап үйрену.

Буын және дыбыс

Дыбысты пен әріп

Дауысты дыбыстар.

Дауыссыз дыбыстар.

А дыбысы және әрпі

Т дыбысы және әрпі

Т дыбысы және әрпі,буын

П дыбысы және әрпі

П дыбысы және әрпі,буын

«Білгірлер» студиясына қабылдау кеші

Барлығы

Қараша

Н дыбысы және әрпі,буын

Буындап, дұрыс оқу дағдыларын қалыптастыру. Зейіндерін дамыту.Еңбексүйгіштікке тәрбиелеу.

Н дыбысы және әрпі, сөздер

Ғ дыбысы және әрпі, буын

Ғ дыбысы және әрпі, сөздер

Р дыбысы және әрпі, буын

Р дыбысы және әрпі, сөздер

Л дыбысы және әрпі. Буын,сөздер оқу.

У дыбысы және әрпі.

Буын,сөздер оқу.

У дыбысы және әрпі.

Буын,сөздер оқу.

Қайталау

Ш дыбысы және әрпі.

Буын,сөздер оқу.

Абай Құнанбаевтың 175 жылдығы

(дистанционды қашықтық эстафета)

Барлығы

Желтоқсан

Ш дыбысы және әрпі.

Буын,сөздер,сөйлем оқу.

Оқу дағдыларын жетілдіру.Патриоттық тәрбие беру.Сөздік қорларын дамыту.

Й дыбысы және әрпі.

Буын,сөздер,сөйлем оқу.

Й дыбысы және әрпі.

Буын,сөздер,сөйлем оқу.

О дыбысы және әрпі.

Буын,сөздер,сөйлем оқу.

О дыбысы және әрпі.

Буын,сөздер,сөйлем оқу.

Қ дыбысы және әрпі.

Буын,сөздер,сөйлем оқу.

Қ дыбысы және әрпі.

Буын,сөздер,сөйлем оқу.

«Қош келдің, Жаңа жыл!» ертеңгілігі

Д дыбысы және әрпі.

Буын,сөздер ,сөйлем оқу.