Музыка сабағын халықтық педагогикамен ұштастыру әдістемелік баяндама

Музыка сабағын халықтық педагогикамен ұштастыру.

(Әдістемелік баяндама)

Елбасының «Болашаққа бағдар: Рухани жаңғыру» бағдарламасының аясында ұлттық құндылықтарымызды жас ұрпаққа насихаттап, бойына сіңіру жолында музыка сабағының қосатын үлесі зор. Балаларға жүйелі түрде білім беру, саналы тәрбие беру ісіне жаңа талап тұрғысынан қарап, оқыту тәсілдерін үнемі жетілдіріп отыру міндетіміз.

Елбасымыз Н:Ә:Назарбаев: «Еліміздің ертеңі бүгінгі жас ұрпақтың қолында, ал жас ұрпақтың тағдыры ұстаздың қолында» деп ұстаздарға үлкен сенім

білдірді. Жаңа талап -- мұғалімдерден ізденісті, жаңа технологияны меңгере отырып шығармашылық жұмыстармен үнемі алға жылыжып отыруды қажет етеді. Шығармашылықпен айналысқан мұғалімнің сабағы өте сапалы өтеді, әрі оқушылардың сабаққа деген қызығушылығын арттырады.

Халықтық педагогика замана сындарынан өтіп, жаңғырып, халқымыздың салт-дәстүрімен біте қайнасып келе жатқан қазына. Музыка сабағын оқытуда және сыныптан тыс жұмыстарда балаларға тәлім- тәрбие беруде, қазақтың тұрмыстық салт- дәстүрлерін, әдет- ғұрыптары мен халық музыкасы және фольклоры туралы ұғымдар қатар жүреді. Әр халықтың музыкасы, өнері, мәдениетінсіз сол халықты тану мүмкін емес. Музыка сабағында халықтық педагогика оның ажырамас бір бөлшегі ретінде көрінеді. Халқымыздың асыл қазынасын сабақ барысында тиімді пайдалану, оқушыларды ұлттық өнеріне, оның салт- дәстүрі мен мәдениетіне құрметпен қарауға үйретіп, өз ұлтын сүюге тәрбиелейтіні сөзсіз.

Тұрмыс-салтқа байланысты әндер мен күйлерді тыңдап үйренуде мысалы «Бесік жыры», «Тұсау кесу», «Жар-жар», «Беташар», «Сыңсу», «Жоқтау» әндері мен күйлерінің мән- мазмұны халқымыздың салт-дәстүрімен тікелей байланысты. Әндер мен күйлерді үйреніп, тыңдау барысында берілген тақырыпқа байланысты салт-дәстүріміз, әдет- ғұрып туралықысқышы видеороликтер, слайдтармен және әңгімелесу, түсіндіру әдісімен айтылады.

Қазақтың музыкалық аспаптарымен танысу барсында салт-дәстүрге байланысты аңыз-әңгімелердің аспаптардың құрылысын, шығу тарихын есте сақтау үшін зор маңызы бар. Мысалы, қобыз, домбыра, жетіген, сыбызғы т.б көне аспаптардың пайда болуы туралы аңыз әңгімелерді оқушылар елестете отырып, зор ықыласпен тыңдайды.

Мысалы жетіген аспабын таныстыруда осы аспаптың шығу тарихы жөнінде аңызды айтып, әңгімелесу әдісі бойынша түсіндіріп, оны халқымыздың жеті санының мәні мен маңызына үлкен мән беретінімен байланыстыра отырып түсіндіру өз нәтижесін береді. Бұлда музыка сабағын халықтық педагогикамен ұштастыра өткізудің бір көрінісі.

Мұндағы жеті күндік ас беру – қазақтың салтында қайтыс болған адамға жеті күндік ас беріледі де,жеті күн өткенше жоқтау айтады. Мысалы ал жоқтау ежелден келе жатқан халық дәстүрі, музыка тілімен айтқанда аза тұту музыкасы. Осылайша бір аспапты таныстыру мақсатында халқымыздың асыл мұралары туралы кеңінен мәлімет беру, салт-дәстүріміз бен мәдениетімізге құрметпен қарауға үйретері сөзсіз.

Жетігеннің жеті шегі

Жеті қазына

Жеті күн

саны

Жеті нота

Жеті ата

Жеті күндік ас беру

Жеті қат көк

Жеті жұт