Нәруыз тақырыбы бойынша ұлттық тест тапсырмалары 11 сынып

«Нәруыздар» тақырыбына байланысты ҰБТ тапсырмалары

І. НӘРУЫЗДЫҢ ҚҰРАМЫ, ҚҰРЫЛЫСЫ МЕН ҚЫЗМЕТІНЕ

БАЙЛАНЫСТЫ ҰБТ СҰРАҚТАРЫ:

1. Ферменттердің басқа нәруыздардан айырмашылығы:

А) Химиялық реакциялардың катализаторлары; +

В) Аминқышқылдарынан тұрады;

С) Рибосомаларда синтезделеді;

Д) Глицерин мен май қышқылынан тұрады;

Е) Эндоплазмалық торда синтезделеді.

2. Нәруыздың мономері:

А) Аминқышқылдары; + С) Азот негіздері; Е) Глицерин;

В) Глюкоза; Д) Қант; Е) Май қышқылы.

3. Гемоглобин дегеніміз

А) Жәй нәруыз; С) Полисахарид; Е) Фермент.

В) Күрделі нәруыз; + Д) Гликопротеид;

4. Жасушаның негізгі құрылыс материалы болатын органикалық зат:

А) Майлар; С) Көмірсулар; Е) Гормондар.

В) Нәруыздар; + Д) Дәрумендер;

5. 1 грамм нәруыз толық ыдырағанда бөлінетін жылу мөлшері:

А) 17,6 кДж; + В) 17,5 кДж; С) 16,8 кДж; Д) 17,8 кДж; Е) 16,5 кДж.

6. Ферменттер табиғаты жағынан:

А) Нәруыздар; + С) Майлар; Е) РНҚ.

В) ДНҚ; Д) Көмірсулар;

7. Ағзаға қажетті органикалық заттар:

А) Нәруыз, май; + С) Су; Е) Темір, йод, фосфор

В) Натрий, калий; Д) Бейағзалық заттар;

8. Жасуша құрамына кіретін органикалық қосылыстар:

А) Липид, көмірсу, нәруыз; + Д) Калий, натрий, кальций;

В) Су; Е) Бейорганикалық заттар.

С) Минералды тұздар;

9. Нәруыз молекулаларының аминқышқылдарының саны:

А) 200; В) 40; С) 10; Д) 20; + Е) 30.

10. Жасуша заттарының ішінде нәруыздың мөлшері (%) болады:

А) 80%; В) 20%; + С) 1%; Д) жоқ; Е) 5%;

11. Аминқышқылдарынан тұратын затты көрсетіңіз:

А) Нуклейн қышқылдары; С) Нәруыз; + Е) Бейорганикалық заттар.

В) Майлар; Д) Көмірсулар;

12. Адам хромосомасы түзілген:

А) ДНҚ және көмірсудан; Д) РНҚ және нәруыздан;

В) ДНҚ және нәруыздан; + Е) Нәруыз және көмірсудан.

С) РНҚ және липидтен;

13. Амин қышқылының нәруыз құрамындағы бір – бірімен байланысы қандай болатындығын көрсетіңіз:

А) Ковалентті полярлы; + С) Ковалентті полярсыз; Е) Сутектік.

В) Иондық; Д) Оттектік;

14. Ақуызға (нәруызға) жатпайтын зат:

А) Глюкоза; + С) Токсин; Е) Өт.

В) Гормон; Д) Фермент;

15. Тіршілік негізі.

А) Майлар; С) Көмірсулар; Е) Бейорганикалық қосылыстар.

В) Нәруыздар; + D) Органикалық қосылыстар.

16. Ферменттер қызмет атқарады:

А) катализаторлық; + С) ақпараттық; Е) Қорғаушылық.

В) тасымалдау; Д) энергиялық;

17. Амин қышқылдарының құрамына кіретін топтар:

А) СООН, NН2; + С) СО2, NН2; Е) СО2, NН2.

В) СООН, NН3 ; Д) СОО, NН2;

18. Денатурация кезіндегі нәруыз:

А) Қасиеті өзгереді; + Д) Өзгеріске ұшырайды;

В) Тасымалдау қызыметін атқарады; Е) Қасиеті өзгермейді.

С) Катализаторларға айналады;

19. Жасушадағы органикалық қосылыстар

A) Нәруыздар, май; + C) Минералды тұздар; E) Май, су, тұз.

B) Су, май, нәруыз; D) Тұздар, май;

E) Май, су, тұз;

20. Нәруызды түзетін аминқышқылдардың саны

A) 20; + B) 200; C) 80; D) 40; E) 100.

21. Қандай химиялық қосылыстың құрамына азот кірмейді:

А) Қанттарға (сазароза); + С) Аминқышқылына; Е) РНК - ға.

В) АТФ - ке; Д) ДНК - ға;

22. Пептидтік байланыс қандай атомдар арасында түзіледі ?

А) Көміртегі мен оттектің; С) Көміртегі мен көміртегінің ; Е) Азот пен азоттың.

В) Азот пен оттектің; Д) Көміртегі мен азоттың; +

23. Ферменттердің белсенді әсер етуіне қолайлы температура:

A) 35-36 0С; B) 42 -43 0С; C) 30 - 31 0С; D) 40 - 41 0С; E) 37 - 38 0С. +

25. Нәруыздардың реттік құрылымы:

A) 1; B) 3; C) 4; + D) 2; E) 5.

26. Аминқышқылдарынан тұратын, жасушаның негізгі құрылыс материалы:

А) АТФ; В) Майлар; С) Ақуыздар; + Д) Көмірсулар; Е) ДНК.

27. Биологиялық полимер:

А) Нәруыз; + В) Аминқышқылдары; С) Глюкоза; Д) Глицерин; Е) Нуклеотид.

28. Органикалық қосылыстар:

А) Кальций; Д) Май; + G) Фтор;

В) Темір, Е) Нәруыз; + H) Көмірсу.+

С) Калий; F) Натрий;

29. Нәруыздың полипептидті тізбегінің кеңістікте оралма тәрізді болып келген пішіні:

А) Бірінші реттік құрылым; С) Үшінші реттік құрылым; Е) Бесінші реттік құрылым;

В) Екінші реттік құрылым; + Д) Төртінші реттік құрылым;

30. «Орақ пішінді жасушалы анемия» дейтін ауру түрінде науқас адамның эритроцит жасушаларындағы гемоглобинде амин қышқылдар тізбегіндегі алтыншы орында тұрған «глутамин қышқылының» орнын басқа амин қышқылы басқан. Ол амин қышқылының атауы:

А) Цистеин; С) Треонин; Е) Лизин.

В) Валин; + Д) Лейцин;

ІІ. НӘРУЫЗ БИОСИЕТЕЗІНЕ ҚАТЫСТЫ ҰБТ СҰРАҚТАРЫ:

1. Нәруыздың биосинтез процесі қандай кезеңдерді қамтиды ?

А) Репликация және трансляция;

В) Транскрипция және трансляция; +

С) Денатурация және ренатурация;

Д) Регенерация және репликация;

Е) Ренатурация және транскрипция.

2. Жасуша рибосомасында түзілетін заттар:

А) Нәруыздар; + С) Майлар мен көмірсулар; Е) Липидтер.

В) Бейорганикалық қосылыстар; Д) АТФ;

3. Рибосомалардың қызметі:

А) Фотосинтезге қатысады; Д) Органикалық заттарды қорыиады;

В) Нәруыз (ақуыз) молекуласын синтездеу; + Е) Қоректік заттарды тасымалдайды.

С) АТФ жасайды;

4. Нәруыз синтездеу информациясы болатын ядроның заты:

А) Ядро қабықшасы; С) Вакуоль; Е) Гистон.

В) Хромосомалар; + Д) Митохондрия;

5. Нәруыз биосинтезіне қатысатын әртүрлі аминқышқылдарының саны:

А) 20; + В) 30; С) 40; Д) 200; ; Е) 10 .

6. Нәруыз биосинтезінде ДНҚ – ның атқаратын қызметі:

А) Репликация;

В) Транскрипция;

С) Нәруыз молекуласының синтезі қалыптық принцип негізінде жүреді; +

Д) АТФ синтезіне қатысу;

Е) Лизосома синтезіне қатысады.

7. Нәруыз биосинтезінде ДНҚ – ның атқаратын қызметі:

А) Репликация; С) АТФ синтезіне қатысу; Е) Лизосоманы синтездеуге қатысады.

В) Транскрипция; Д) Биосинтез үшін қатысады

С) Нәруыз молекуласының синтезі қалыптық принцип негізінде жүреді; +

8. Нәруыз биосинтезі үдерісі кезінде рибосомада түзіледі:

А) Нуклеотид; С) Май қышқылы; Е) Полипептидтік тізбек. +

В) Көмірсу; Д) Нуклейн қышқылы;

9. Жасушаның қандай компоненті нәруыздың биосинтезіне тікелей қатысатынын көрсетіңіз:

А) Ядрошық; С) Хромосома; Е) Дұрыс жауабы жоқ. +

В) Вакуоль; Д) Жасуша орталығы;

10. Нәруыз молекуласының күрделі құрылысы түзіледі:

А) Пластидте; С) Эндоплазмалық торда; + Е) Гольджи аппаратында.

В) Митохондрияда; Д) Лизосомада;

11. Нәруыз синтезделеді:

А) Түйіршікті эндоплазиалық торда; + Д) Пластидте;

В) Лизосомада; Е) Гольджи жиынтығында.

С) Митохондрияда;

12. Нәруыз туралы ақпарат жазылған ДНҚ бөлігі:

А) Ген; + С) Триплет; Е) Хромосома.

В) Рибосома; Д) Кодон;

13. Нәруыз синтезі кезінде оның құрылысы туралы ақпаратты тасымалдайды:

А) и – РНҚ; + В) Ферменттер; С) АТФ; Д) ДНҚ; Е) т – РНҚ.

14. Егер нәруыздың сәйкес келу генінің кодтық бөлімі 3000 нуклеотидтен тұрса, ол неше аминқышқылынан тұратынын көрсетіңіз:

А) 100; В) 10 000; С) 500; Д) 1000; + Е) 300.

15. Егер ген бойынша синтезделетін нәруыз 300 аминқышқылынан тұрса, геннің кодтық бөлімінде неше нуклеотид болатынын көрсетіңіз:

А) 400; В) 500; С) 1000; Д) 900; + Е) 2000.