Орбұлақ шайқасы бойынша 7-сынып таныстырылымы

Сабақтың тақырыбы: Орбұлақ шайқасының әлемдік әскери өнер тарихындағы алатын орны қандай?

Оқу мақсаттары:

Көшпелілердің әскери өнері жетістіктерін сипаттау;

Орбұлақ шайқасындағы қазақ жасағының әскери өнердегі шеберлігі мен ерлігін бағалау;

Найманбаевтың «Орбұлақ» картинасы

нені байқадыңыз? не сезіндіңіз? не көрдіңіз?

Орбұлақ қай жерде орналасқан?

Қазақ сарбаздарының қолбасшысы кім болды?

Батыр қонтайшының әскерінің саны қанша болған?

Орбұлақ шайқасында қазақ жасағы тарапынан қандай ұтымды әскери тәсілдер қолданылды?

Жеңіске жеткізген бірнеше себептерді атаңыз.

« Жанкештілік» деген ұғымды қалай түсінесіздер?

Орбұлақ шайқасы туралы

Топтарға арналған тапсырма:

1- топ: Орбұлақ шайқасының қысқа және ұзақ мерзімді себептерін анықтау.

2- топ: Қазақ жасақтарының ерлігін сипаттау.

3-топ: Фермопил шайқасымен салыстыру.

4-топ: Орбұлақ шайқасында қолданылған әскери өнердің ерекшеліктерін талдау.

Рефлексия

Бес жол өлең

_________ (зат есім)

____________ ____________ (сын есім)

_______ __________ _________ (етістік)

(тақырыпқа қатысты 4 сөз тіркесі)

_________ (синоним)

Шығармашылық жұмыс ( Оқиғаның желісінде рөлді сомдау )

Тарихи шайқастың сценарийі

“ОРБҰЛАҚ”

Екі бөлімді, екі көріністі драма

Авторы: Джумабеков Адилет Нурканатович

Қазіргі кездегі көрінісі

Орбұлақ шайқасы кезіндегі көрініс

Тарихи оқиғаға қатысқан кейіпкерлер:

1.Есім хан-сұлтан Салқам Жәңгірдің әкесі

2.Салқам Жәңгір-Еңсегей бойлы ер Есім ханның баласы

3.Шапырашты руының батыры-Қарасай

4.Арғын руының батырлары-Ағынтай мен Қомпай

5.Төртқара руынан шыққан-Жиембет жырау

6.Қаңлы руының батыры-Сарбұқа

7.Дулат руының батыры-Жақсығұл

8.Суан тайпасының батыры-Елтінді

9.Самарқанның билеушісі-Жалаңтөс батыр

10.Садақшылардың жетекшісі-Сүлеймен мерген

11.Жаманбай, Қостоқты, Көкі, Бөдес- батырлар

12.Найман руының батыры-Көксерек

13.Қырғыз Көтен мен Табай - батырлар

14.Жоңғардың қоңтайшысы-Батур және т.б. кейіпкерлер

Бірінші бөлім. Бірінші көрініс

Автор сөзі: 1627 жылы қазақтың ханы Есім хан әскерімен Жетісу жеріне басып кірген қалмақтармен күрес жүргізеді. Жорықтарда жанынан қалмай жүретін ел аузында сұлтан салқам Жәңгір деп аталатын баласы тапқырлығымен халықтың аузында мақтанышпен аталып жүрді. Есім ханның сенімін қолбасшылық даралығымен, ақыл-айласымен, батылдығымен ақтады. Қалмақтармен біршама шайқастан кейін Есім хан және Жәңгір сұлтан алдағы уақыттың сындарлы күндеріне шолу жасады.

Екінші бөлім. Екінші көрініс

Қорытынды

Орбұлақ ескерткіші