Психология әлемі туралы мақала педагогтерге

«Психология әлемі» баяндама

Бүгінгі қоғамда Заман талабына сай елімізде туындап жатқан әлеуметтік, экономикалық, мәдени өзгерістертәрбие мен білім мәселесіне жаңа көзқарас қалыптастыруды талап етіп отыр.

Біздің қазақ халқының ғасырлар бойғы тыныс – тіршілігінің өзіндік ерекшеліктерінен туындаған тәлім – тәрбиеге қатысты, салт – дәстүр, әдет – ғұрыптары мол. Олар этика, педагогика, психология ғылымдары, тұжырымдарымен астарласып отыр. Этика дегеніміз – психологияның бір бөлшегі, өзегі. Этика әрбір адамның өзін – өзі тәрбиелеуі,мінез құлқын түзеуі, ұнамды ұнамсыз қасиетін таразылап білуі.

Ал біз балабақшадағы бала мен тәрбиеші қарым – қатынасындағы педагогикалық этиканы қозғасақ. Тәрбиеші, ұстаз бүлдіршінге үлгі көрсететін, өмірдік сан алуан жолдарынан өтуіне бағыт беретін, адамгершілік, еңбек сүйгіштік, адалдық, патриоттық қасиеттерге баулитын тұлға.

Тәрбиеші ұстаз үнемі өзін сергек, көңілді ұстауы керек. Балаға тәрбиешінің әрбір кездегі көңіл күйі әсер етеді. Сондықтан тәрбиеші бүлдіршінге өте мейірімді, қайырымды, қамқоршы болуы керек.

Адамзат баласын – бүкіл тіршілік әлемінен ерекшелейтін – оның ерекше жетілген психикасы екні белгілі.

Кез-келген психика – негізінен мидың қызметі екені түсінікті. Бұл ілім терең эерттелуіне орыстың ұлы ғалымдары Сеченов, Павлов сіңірген еңбектері зор. Олар нерв жүйелері мен мидың көп қабат күрделі қызметтерін жік – жікке бөліп түсіндірді. Міне осыдан психология ғылымы өз алдына пән ретінде дами бастады. Мыс:психология тіршіліктегі бар немесе жоқ құбылыстардың пайда болатыны әсерлерін талдап, оның құбылыстық, заттық сипаттарын түсіндіруге тырысады. Адам тәрбиесіндегі психологияны кең түрде пайдалану үшін оның өзіне лайықты тәсілдері, әдістері бар. Олардың ең негізгілері мыналар: психологиялық байқау, әңгіме дүкен құру, іс – тәжірибе жүргізу болып табылады. Осы айтып отырған әдістер күнделікті тіршілігімізде жиі қолданылады. Бірақ әр адам оны өз шама шарқына қарай іске асырады. Біз өз тәжірибеміз арқылы бір – бірімізбен қарым қатынастың психологиялық жақтарын ашуға тырысамыз.