Қазақ жазуы мен латын графикасына көшу материалы

Мақсұт Әсел Ахметханқызы,

қазақ тілі мен әдебиеті пәні мұғалімі

"Қостанай қаласы әкімдігінің

білім бөлімінің №16 орта мектебі" ММ

«Ұлтқа тілінен қымбат нәрсе болмақ емес, бір ұлттың тілінде сол ұлттың сыры, тарихы, тұрмыс тіршілігі, мінезі айқын көрініп тұрады» М. Жұмабаев.

"Қазақ жазуы мен латын графикасына көшу"

Елбасы Н.Назарбаев «Қазақстан – 2050» Стратегиясы – қалыптасқан мемлекеттің жаңа саяси бағыты» атты Қазақстан Халқына арнаған Жолдауында: «Біз 2025 жылдан бастап әліпбиімізді латын қарпіне, латын әліпбиіне көшіруге кірісуіміз керек. Бұл – ұлт болып шешуге тиіс принципті мәселе. Бір кезде тарих бедерінде біз мұндай қадамды жасағанбыз. Балаларымыздың болашағы үшін осындай шешім қабылдауға тиіспіз және бұл әлеммен бірлесе түсуімізге, балаларымыздың ағылшын тілі мен интернет тілін жетік игеруіне, ең бастысы – қазақ тілін жаңғыртуға жағдай туғызады» деген болатын.

Қазақ әліпбиін латын жазуына көшіру мәселесі Қазақстан тәуелсіздік алған жылдардан бері қызу талқыланып келе жатқан тақырыптардың бірі. Былтырғы жыл соңында елбасы Нұрсұлтан Назарбаев латын графикасына өтетін уақытты белгілеп, бұл даудың ақырғы нүктесін қойған болатын. Қазақ тілінің жазу тарихында әліпби жүйесі бірнеше тарихи кезеңдерді басынан өткізіп, ұлттық әліпби деңгейіне жеткен. Бірнеше ғасыр бойы қазақ халқы араб графикасына негізделген әліпби жүйесін пайдаланып келген. 1929-40 жылдар аралығында латын графикасына негізделген әліпбиді жазу жүйесіне енгізіп, 1940 жылдан бері қарай кирил графикасы әліпбиін қолданып келеді. Бұл жайында оқушылармен, тыңдармандар, оқырмандармен түрлі бағытта атқарылып келе жатқан жұмыстар түрлерін айтуға болады. Мектеп қабырғасында оқушылар арасында тақырыптық конкурстар мен жазба жұмыс түрлерін айтуға болады. Әсіресе, қазақ тілі мен әдебиеті пәні сабағында бұл мәселеге терең тоқталамыз. Оқырмандардың қызығушылығын қалай оятуға болады? Оны көне кітаптарды түп нұсқасында оқу арқылы ғана деп ойлаймын. Мысалы: латынмен жаздың не, кириллицамен жаздың не, сол бояу, сол қағаз. Ендеше олар латын үлгісінде толық болмаса да жеткілікті түрде үзбей жалғаса ж

- Латынға көшеміз деп ұлттық ерекшелікті жоғалтып алмаймыз ба? Жоқ.