Қазақстан халқының музыкасы туралы материал

Сынып : 5

Күні:

Сабақтың тақырыбы: Қазақстан халқының музыкасы

Сабақтың мақсаты: Қазақстанның жері кең байтақ. Жеріміз қандай кең болса, халқымыздың жүрегі де, көңілі де сондай кең. Осындай киелі қасиет ата-бабалардан ұрпақтан ұрпаққа аманат ретінде беріліп келеді.

«Бірлік бар жерде,тірлік бар» деп бекер айтпаған. Сондықтан елімізде түрлі ұлт өкілдері тіліне,дәстүріне,дініне қарамастан, бір шаңырақтың астанда ынтымақта, бірлікте болашақтың негізін қалап жатыр.Соның ішінде Славян халықтарымен танысатын боламыз.

Сабақтың түрі:Жаңа сабақ

Сабақта әдіс: Түсіндіру, сұрақ-жауап.

Көрнекілігі: Музыка аспаптарының суреті, үнтаспалар,комп

Пәнаралық байланыс: әдебиет,тарих

Сабақтың барысы:

I. Ұйымдастыру бөлімі:

- Оқушыларды түгендеп, зейіндерін сабаққа аудару; - Үй тапсырмаларын тексеру: Біліміңді тексеру арқылы өткенді сұрау

II. Негізгі бөлім: - Тақырыпқа түсініктеме беру.

-Славян халықтары

-Орыс халқының музыкалық көне замандағы шығыс славян тайпаларының фольклорынан туындаған.Біздің өнеріміз сияқты олардың дәстүріне, әдет-ғұрыпна байланысты шыққан әндері мен билері өте көп.

Ән-би дегеніміз орындаушы би билей жүріп,ән айтатын жанр.

Орыс халқының дәстүрлі музыкалық аспаптары өте көп. Орыс халқының қандай ұлттық аспабын білесіңдер?

Балалайка – орыстың үш ішекті халықтық музыкалық аспабы. Балалайка алғашқыда екі ішекті болған. Жеке орындауда да басқа аспаптармен қосылып ән, биге сүйемел ретінде де пайдаланылған. 19 ғасырдың аяқ шенінде В.В.Андреев музыкалық аспап шебері С.И.Налимовпен бірігіп, балалайканың жетілдірілген түрлерін (прима, альт, бас, контрабас) жасап шығарып, оларды оркестрге қосты. Балалайка үшін көптеген музыкалық шығармалар жазылды. Прима балалайка үстіндегі екі ішегі бірдей бірінші октаваның ми нотасына, ал астындағы ішегі бірінші октаваның ля нотасына бұралады.

Баян (ежелгі орыс жазушысы Боянның атымен аталған) – үрмелі тілді, клавишті музыкалық аспабы, хроматикалық гармоника. 1907 жылы жетілдірілген төрт қатарлы хроматикалық гармоникаға оны жасаушы шебер П.Е.Стерлигов пен гармоншы Я.Ф.Орланский баян деп ат қойды. Сондай – ақ 20 ғасырдың басында Россияда В.П. Хегстремнің, Н.З.Синицкийдің баян жасау жүйелері пайда болды. Баянды жеке күйінде тартумен қатар оркестрде пайдаланады.

-Музыкалық аспаптардың әрқайсысының өзіне тән дыбыс тембрі (бояуы), динамикалық мүмкіндігі (ырғағы), белгілі бір диапазоны болады. Музыкалық аспаптардың дыбыс шығару сапасы аспаптарды жасауда қолданылатын…