Қазақстан тарихын оқытудың тиімді жолдары туралы мақала

ҚАЗАҚСТАН РЕСПУБЛИКАСЫНЫҢ БІЛІМ ЖӘНЕ

ҒЫЛЫМ МИНИСТРЛІГІ

Утебасова Гулнур Талдыбаевна

Тарих пәнін оқытудың тиімді жолдары

ӘДІСТЕМЕЛІК ЖИНАҚ

ӘӨЖ 930.2 КБЖ 63.3 Рецензенттер: Оразбекова Гульзира Алиакбаровна – «Инновация» Оқу- әдістемелік Орталығының ғылыми қызметкері, педагог шебер, ПК сарапшысы, Ы. Алтынсарин төсбелгісінің иегері, Грант иегері; Әшірбаева Ақнұр Дәнебекқызы – Республикалық «Алтын кітап» баспасының әдеби редакторы, Республикалық «Инновация» Оқу-әдістемелік Орталығының ғылыми қызметкері. Әдістемелік жинақ: «Тарих пәнін оқытудың тиімді жолдары» // құрастырушы автор: Г.Т. Утебасова – Ақтөбе облысы Темір ауданы «№3 Шұбарқұдық ЖОББМ» КММ тарих пәнінің мұғалімі, 2021. – 50 б.

ISBN 978-601-8012-12-7

Бұл – тарих пән мұғалімінің тарих пәнін оқытуға байланысты өз тәжірибесі бойынша жасалған әдістемелік жинағы. Мұғалім әдістемеге қатысты ойлары мен оқытудың тиімді тәсілдері жайлы ой бөліскен.

ӘӨЖ 930.2

КБЖ 63.3

«Инновация» Оқу-әдістемелік Орталығының 2021 жылғы 14 қазандағы №2 хаттамасына сәйкес сараптау комиссиясының шешімімен баспаға ұсынылды. ISBN

©«Инновация» баспа үйі – 2021 978-601-8012-12-7

ҚАЗАҚСТАН РЕСПУБЛИКАСЫ «ИННОВАЦИЯ» ОҚУ-ӘДІСТЕМЕЛІК ОРТАЛЫҒЫНЫҢ

БАСПАСЫНА ҰСЫНЫЛДЫ

Рецензенттер: Оразбекова Гульзира Алиакбаровна – «Инновация» Оқу- әдістемелік Орталығының ғылыми қызметкері, педагог шебер, ПК сарапшысы, Ы. Алтынсарин төсбелгісінің иегері, Грант иегері; Әшірбаева Ақнұр Дәнебекқызы – Республикалық «Алтын кітап» баспасының әдеби редакторы, Республикалық «Инновация» Оқу-әдістемелік Орталығының ғылыми қызметкері. Құрастырушы автор: Утебасова Гулнур Талдыбаевна Ақтөбе облысы Темір ауданы «№3 Шұбарқұдық ЖОББМ» КММ тарих пәнінің мұғалімі

© «Инновация» баспа үйі – 2021 жыл

Түсінік хат Жан-жақты ойлау қабілеті жетілген, шығармашыл тұлға – қоғам мен ұстаздың басты жетістігі. Шығармашылық – жаңа нәрсе ойлап табуға бағытталған қабілеттер деңгейі. Бұдан біз «шығармашылық» ұғымының негізгі белгісі «жаңалық» болғанымен, оңдағы тұлғаның, адамзаттың, қоғамның дамуына әсер ететін ерекше күштің бар екенін байқамаймыз. Шығармашылық қабілет деген не? Қабілеттердің шығармашылық деңгейге көтерілуі неге байланысты деген сұрақтар әрбір ұстазды мазалайды деп ойлаймыз.

Шығармашыл, білімді, зияткер, өткен тарихқа құрметпен қарайтын, өз туған халқының тарихын жақсы білетін шәкірттер тәрбиелеу – бүгінгі тарих пән мұғалімдерінің басты міндеті. Шығармашыл, өткен тарихты жақсы білетін оқушы дайындау үшін мұғалімнің өзі шығармашыл болуы қажет. Сондай-ақ, бүгінде күрмеуі көп тарих пәнін меңгертудегі қиындықтардан дұрыс жол тауып, тиімді, оңтайлы тәсілдермен бала санасында шынайы тарихи білім қалыптастыра білуі қажет.

Ең бастысы, оқушының қызығушылығын арттыруға көңіл бөлген жөн. Жекелеген оқушылармен де, жалпы сыныппен, топпен, жұппен де жұмыс түрлерін түрлендіруге болады. Мұндай сабақтардың білімділік сапасын, оқушылардың білім, білік, дағдыларын қалыптастыруда тиімділігі өте зор. Қазіргі жаһандану дәуіріне сай біздің қоғамға қалыптан тыс ойлай алатын, шұғыл шешімдер қабылдай білетін, белсенді, шығармашыл адамдар қажет. Сондықтан сабақтарда тек білімдік

мақсаттарды шешіп қоймай, балалардың даралық қасиеттерін, қабілеттерін дамытудың жолдарын қарастырған жөн. Ол үшін сабақтарда түрлі қызықты ойындар, ойын-есептер, шығармашылық тапсырмалар, логикалық, абстракциялы ойлау қабілеттерін дамытуды көздейтін технология, жаттығуларды пайдаланып қана қоймай, сөзжұмбақтар мен ребустар құрастыруды үйретудің мәні зор.

Тарих пәнін қашықтан оқытуда қолданылатын

тиімді технологиялар Қазақ сахарасында пайда болып, қазақ ұлтының кіндік қаны тамған Еуразия жүрегінде орналасқан ұлан- ғайыр жері бар Қазақ елі дүниежүзілік тарихта өзінің оң істерін қалдырып келуде. Ал Қазақстан Республикасының Тәуелсіздік алып, Жаңа даму жолына түсуіне байланысты оның халықаралық және ішкі қоғамдық-саяси жағдайларында үлкен өзгерістер болып жатыр. Бұл Қазақстан Республикасы Конституциясының 1;2- баптарында былай деп көрсетілген: «Қазақстан Республикасы өзін демократиялық, зайырлы, құқықтық және әлеуметтік мемлекет ретінде орнықтырады; оның ең қымбат қазынасы – адам және адамның өмірі, құқықтары мен бостандықтары». [1.4 б.]

Еліміздің Конституциясында қойылған бұл асыл мұраттар қоғамның материалдық алғышарттарымен қатар рухани игіліктерін де жасауды қажет етеді. Ол сөз жоқ халықтың білімін көтерумен тығыз байланысты. Бұл өз