Қосымша білім беруге арналған ашық тәрбие сағаты

Мақсаты: Ауған оқиғасының тарихи мағыналық ақиқатын ашу, патриоттық тәрбие беру.

1. Білім алушыларға ауған соғысы тақырыбында түсінік бере отырып, жан - жақты талқылап, ой бөлісу. Ауған соғысында ерен еңбек пен ерлік көрсеткен ерлерді таныстырып, білімдерін толықтыру.

2. Білім алушылардың ойлау, саралау, өз пікірлерін ортаға салу қабілеттерін арттыру, өздігінен білім алуға, ізденулеріне жағдай жасау, ой қорытып, оны жеткізе білуге дағдыландыру.

3. Тәуелсіздік жолында күрескен ағаларымыздың ерлігін кейінгі ұрпаққа үлгі ете отырып, жастарды Отан сүйгіштікке, ерлікке баулу, ауған соғысы ардагерлеріне құрмет көрсету.

Көрнекілігі: интерактивті тақтада көрсетілетін слайдтар, деректі кинофильм, плакаттар, суреттер.

Тәрбиелік іс шараның түрі: таным сағаты.

ӨТІЛУ БАРЫСЫ:

І. ҰЙЫМДАСТЫРУ.

- Сәлеметсіздер ме, құрметті білім алушылар! Бүгінгі тәрбие сағатымыздың тақырыбы «Ауғанның от-жалыны».

ІІ. НЕГІЗГІ БӨЛІМ.

1) Кіріспе әңгіме:

Елбасымыз Н. Ә. Назарбаевтың ауған соғысы туралы: « Ауған соғысында қыруар қаржы шығындадық, мыңдаған өмір қиылды, бәрібір кеңес әскеріне бұл елді тастап шығуға тура келді. Халық үшін бұдан асқан қасірет бар ма?» - деген ойлы сөзі бар. Бұл соғыс жайлы шындық талай жылдар бойы тұмшаланып келді.

Тек еліміз Тәуелсіздік алғаннан кейін ғана шындықтың беті ашылды. Осындай ауыр аманат арқалап, өмір мен өлім белдескен қанды шайқасқа қатысып, батылдық пен ерліктің ерен үлгісін көрсеткен қаһарман ерлерімізге мыңдаған алғыста аздық етері анық.

1979 жылы желтоқсан айында Кеңес үкіметінің ұйғаруымен Ауғаныстан жеріне Кеңес әскерлерін енгізу туралы шешім қабылданды. Соғыс– зұлымдық. Жазықсыз төгілген қан.

Тарих жылнамасынан өзінің қаралы, нәубет жылдарымен орын алған зұламаттың бірі –Ауған соғысы.

Азаматтық алу, бейбіт өмірге қол жеткізу қай халыққа да оңай түспеген. Өткен әрбір соғыс мыңдаған, миллиондаған адам шығынын әкеліп , қаншама мемлекетті күйретумен тарихта таңба болып қалды.

10 жыл бойы байтақ елдің тыныштығын бұзып, бұл дүниеден бейхабар періштедей жаны пәк сәбилердің шырылын шыңыруға шым батырған Ауғаныстандағы сұрапыл соғыс 9 жыл 1 ай 25 күнге созылды.

Жау дейміз-ау, қолдан жасап жауынды, саясаттың солақайы уландырған тамырды, бауырына бауыздап балдай ішкен Кеңестің ол сұрапылды, дауылды заманы еді,- деген екен.

2) Ауған соғысынан зардап шегушілер статистикасы:

-Ауған жеріне 23.000 жерлестеріміз аттанып, борышын атқарды.-761 жауынгеріміз қаза тауып, қазақ жеріне жерленді. -26 жауынгер із –түссіз жоғалған.-1000 адамнан астам инвалид мүгедекке шалынды.-1000 жауынгерден астам өз жеріне оралып, алған түрлі жарақаттарының кесірінен ауырып қаза болды.

110 айға созылған Ауған соғысында қайтып оралмаған жалпы адам шығыны- 14453-ке жетті.Әр жылда қаза тапқандар: 1979 жыл 86 адам 1980 жыл 1484 адам1981 жыл 1298 адам1982 жыл 1948 адам1983 жыл 1446 адам1984 жыл 2343 адам1985 жыл 1868 адам1986 жыл 1333 адам1987 жыл 1215 адам1988 жыл 759 адам1989 жыл 53 адам.

Батыс Қазақстан облысынан КСРО Қарулы Күштері қатарына алынып, ауған-кеңес соғысында қаза тапқан жауынгерлер. Олар:С.П.Алексеев (1960-1980), Н.П.Антипов (1961-1980),А.В.Вербицкий (1961-1980), А.В.Емельянов (1960-1980),Л.В.Куриленко (1961-1980), Ж.Қ.Сейтекенов (1961-1980),Н.Б.Тлеулин (1960-1980), В.Д.Храмов (1959-1980),Г.Ж.Величко (1962-1981),А.Қ.Ғұсманов (1960-1981),Т.С.Замалютдинов (1960-1981),А.П.Лукин (1962-1981),В.А.Сорокин (1958-1981), О.В.Чегуров (1955-1981),У.Н.Базарбаев (1963-1982),С.Б.Берекетов (1961-1982),С.Е.Изотов (1962-1982),А.В.Кочкин (1962-1982),Т.Ғ.Сұханқұлов (1962-1982),В.Е.Карпов (1964-1983),Ю.Н.Савенков (1962-1983),В.А.Чернухин (1962-1983),З.М.Жиеналиев (1964-1984),В.В.Береговой (1942-1985),М.Х.Тасболатов (1951-1985),Р.Ж.Чикибаев (1966-1986).

3) Әңгімелеу.

Алдымыздағы ақпанның 14 - інде КСРО әскерлерінің Ауғанстан жерінен шыққанына 25 жыл болады. Ауғанстанға армияны енгізу туралы шешім 1979 жылдың 12 желтоқсанында Кеңестер Одағының Коммунистік партиясының Орталық Комитетінің Саяси бюросының отырысында қабылданып, аса құпия қаулымен бекітілді. Қызыл Армияның шектеулі континенті он жыл бойы ауған халқымен бірге соғыс әрекеттерін жүргізді.

Ауғанстан жерінде интернационалдық борышын атқарған Қызыл Армия жауынгерлерінен басқа да, көптеген қауіпсіздік қызметінің және ішкі істер органдарының қызметкерлері де болды.

«Ауған соғысының табиғаты да тарихы да өзгеше. Ол уақытта 18 бен 20 – ның арасындағы өрімдей жастар, бас - аяғы 22 мың қазақстандық өзге азаматтар мамыражай тіршілік етіп жатқан кезде бөтен елде өздерінің ел алдындағы борышын өтеді. Соғыс деген қаралы ұғым. Ауған соғысында мерт болғандар мен ардагерлердің алдында қашанда бас иеміз».