Тәуелсіз елдің тірегі тіл тәрбие сағаты 2 сынып

Тәуелсіздік тірегі – тіл

Мақсаты: Оқушылардың «тіл», «Отан» құндылықтары туралы түсініктерді кеңейту.Міндеттері: - ана тілінің адам өміріндегі маңыздылығын ұғыну;- ана тіліне деген құштарлықты арттыру;- ана тілін сүюге, құрметтеуге тәрбиелеу.

Сабақтың өту орны: мектеп мұражайы

Сабақтың өту барысы:

І.Ұйымдастыру кезеңі

Жүргізуші: Медина

Біздің Отанымыз байтақ та бай ел. Елімізде көптеген ұлт өкілдері тұрады. Әр

халықтың өз ана тілі бар. Ана тілі адам баласының бойына ана сүтімен кіріп, бойға тарайды. Ана сүтімен бойымызға дарыған құдыреттілігінде, өрлігінде, орасан зор байлығында. Осы орайда бүгінгі өтетін «Тәуелсіз елдің тірегі - тіл» атты тәрбие сағатымызды қабыл алыңыздар.

Жүргізуші: Рамина

«Туған жерім – тұғырым, өскен елім - өзегім» демекші өзі өскен еліне, туған елінің табиғатына жыр арнамаған ақын жоқ. Ондай шығарманы тебіренбей, толқымай оқу мүмкін емес сияқты.

Жүргізуші: Медина

Елбасы Нұрсұлтан Әбішұлы Назарбаев бір естелігінде «Көптеген елдерді араладым... Бірақ бәрі де өзім туып –өскен қазағымның жеріне, Алатаудың бір бөктеріне жамбастай жығылған Үшқоңыр төбеге жетпейді. Балалығымның, сағынышымның алтын қазығы сонда екен...» деген екен.

Жүргізуші:Рамина

Ия, мен де өз туған жерімді, кең-байтақ елімді мақтаныш етемін. Оның әрбір талын қорғауға дайынмын.

Жүргізуші: Медина

Ендеше, балалардың көңілдеріне не түйіп, көкейлеріне не тоқығандарын білейік.

Рамина: Үш бақытым.

Ең бірінші бақытым – Халқым менің,Соған берем ойымның алтын кенін.Ол бар болса, мен бармын, қор болмаймын,Қымбатырақ алтыннан нарқым менің.Ал екінші бақытым – Тілім менің,Тас жүректі тіліммен тілімдедім.Кей – кейде дүниеден түңілсем де,Қасиетті тілімнен түңілмедім.Бақытым бар үшінші – Отан деген,Құдай деген кім десе, Отан дер ем!... Оты сөнген жалғанда жан барсың ба?Ойланбай – ақ кел дағы от ал менен.

Мұқағали Мақатаев

Мерей:Туған өлкем. Ө.ТұрманжановКөгінде күн нұрын төккен,Жерінде гүл жұпар сепкен.Неткен сұлу, неткен көркем,Осы менің туған өлкем!

Ағанас:Алтын дәнді даласы бар,Ақ күмістей қаласы бар.Неткен сұлу, неткен көркем!Осы менің туған өлкем!

Дария:Түлігі өскен алуан - алуан,Төс, алқабы малға толған.Неткен сұлу, неткен көркем!Осы менің туған өлкем!

Айлин:Ер еңбегі шалқып, тасқан,Ел еркіндеп бақыт тапқан.Неткен сұлу, неткен көркем!Осы менің туған өлкем!

Жасен:

Халқымыздың анасы,

Атасы ол – данасы.

Көз жетпеске көсілген

Қазақстан даласы.

Ұлдана:

Пейілдері кең болып,

Дәуіріне тең болып.

Өсер дәйім ұл-қыздар,

Шеттерінен ел болып.

Қ.Жұмағалиев

Н.Айша:

Көк аспандай көкпеңбек

Қазақстанның жалауы.

Көк емес ол тектен-тек-

Елдің ашық қабағы.

Ақ – ниеті алтын күн,

Асқақ арман – қыраны.

Жалауы бұл – халқымның,

Мәртебесі, мақтаны.

С.Қалиұлы

Азамат:

Кіндік тұсын – даласын,

Халық қалап қолдаған.

Аспаны ашық қаласың.

Ақ Ордаға балаған.

Шұғыла:

Бүгін еңбек қайнаған,

Жасау үшін бақ қала.

Болады ертең жайнаған,

Ақ Астана – бас қала.

Ерасыл:

Төбемнен төңкергендей қара түнді,

Түлетті Тәуелсіздік қанатымды.

Елбасы арқасында ел жаңарып,

Арқаға Астанадай қала тұрды.

Жүргізуші:Рамина

Тәуелсіздік тіректерінің бірі – тіл. Тіл – халқымыздың қазынасы, сан ғасырлық

жүріп өткен жолымыздың шежіресі. Былайғы жерде егемендігіміз баянды болсын десек, ұлттық рухымызға өріс тілесек, туған тілімізді көздің қарашығындай сақтауымыз керек. Осы орайда М.Жұмабаевтың «Қазақ тілі» шығармасын тыңдап көріңіздер.

Ендігі сөз кезегін балаларға берейік.

Кәусәрия:

-Ия, Рамина, Тәрбие басы – тіл. «Тілі жоғалған жұрттың өзі де жоғалады» деген еді, Ахмет Байтұрсынұлы атамыз. Осы орайда кітапханадағы бір оқиға есіме түсті. Бірде мектеп кітапханасында отыр едім. Артымда отырған екі оқушының әңгімесіне еріксіз құлақ түрдім.

Жасик, представляешь, бүгін қызық кино болады.

Ой, мен оны көре алмаймын. Бүгін в бассейн собираюсь.

Ана тілімізді шұбарлап отырған құрдастарыма ренжідім. Қадыр Мырза Али атамыз айтқандай:

Ана тілің арың бұл,

Ұятың болып тұр бетте.

Өзге тілдің бәрін біл,

Өз тіліңді құрметте,-деген. Әрине, басқа тілді білген де жөн. Бірақ ең бірінші өз тіліңді құрметтеуің керек қой. Сонда ғана тілге деген қамқорлық болады. Сондықтан да, бүгінгі жастар, ана тілін біліп, құрметтеп, қастерлеуді өзімізге басты міндет етіп қоюмыз керек.

Сағынай: Қазақ тілі. Ө.Тұрманжанов

Қазақ тілі-

Атаң, анаң,

Қуат алар Отан да одан.

Дүниеде ешбір асыл

Тең келмейді қатар оған.

Тіл ұстарту,

Тіл сындыру-

Сөз сиқырын,

Кілтін білу.

Елмен елді елдестірер,

Естелікке ұмтылдыру.

Қазақ тілі-

Халық тілі.

Тіл аманда-

Халық тірі.

Өз тілінде жылағанның,

Көз жасы да

Халық мұңы.

Жүргізуші: Медина

Қазақ халқы ежелден-ақ тіл қадірін біліп, ақылды дұрыс сөзге бағындыра білген. Шешендерден шыққан қара сөздің өзінде өлеңге бергісіз үйлескен ырғақ болған.

«Үш кемеңгер дүлділім,

Сақтаған ел бірлігін!» деп қазақта қара қылды қақ бөлген Төле би, Қазыбек би, Әйтеке билердің сөз үлгілеріне зер салайық.

Төле би: Арнұр

Уа халқым, сөз қадірін білесің,

Жаңбыр жаумаса, жер жетім.

Басшы болмаса, ел жетім.

Сөз танығыш жастарға айтатын он түрлі жұмбағым бар.

Әйтеке би: Али

Биікке шықсаң көзің ашылады,