ҰБТ-ға дайындыққа арналған психологиялық жаттығу, 11-сынып

ҰБТ-ге оқушыларды психологиялық тұрғыдан дайындау

Тренинг сабақ

Сынып: 11

Тренинг тақырыбы: «Сенім менің серігім»

Мақсаты: Оқушылардың ҰБТ-ге дайындық кезіндегі сенімділігін, мінез-құлық, эмоциялық ерік сфера дағдысын психологиялық тұрғыда қалыптастыру, оқу-танымдық қабілеттерін арттыру

Міндеттері:- Стреске қарсы шығуды; - Сенімді мінез-құлық дағдысын қалыптастыруды;-эмоцияларды,ерік-жігерді дамыту,- эмпатия сезімін қалыптастыру;- ішкі резервтерге суйене отырып, өзін бақылау дағдыларын дамыту; - өзінің қылықтарына жауапкершілігін сезінуге көмектесу,өзіндік талдау жасау.

Құрал – жабдықтар: интерактивтік тақта, доп, дүрбі, жіп, май шам, жайлы музыка, көзін байлайтын байлам, ақ қағаз, ватман,орындық.

Ереже:

белсенді қатысу

тыныштық сақтау

бірін – бірі тыңдау

ойын ашық айту

ынтымақтастық

Тренинг барысы:

1) «Жүректен жүрекке жалынды салем» жаттығу

2) Релаксацияға арналған жаттығу «Теңіз жағасында».

3) «Лимон» жаттығуы.

4) «Бойына қарай сапқа тұру» жаттығуы

5) «Ауа, жер, су» жаттығуы

6) «Өткел» жаттығу.

7) “Суретті жалғасытырып әрі қарай жібер” жаттығу.

8) «Дыбыстық» жаттығу.

9) «Шеңбер» жаттығу

10) «Күлдіру» жаттығу

11) «Дүрбі» жаттығу

12) «Сыйқырлы ғажайып орман» жаттығу

13) «Қай ағашты таңдайсыз?» психологиялық тест

14) «Сенім» жаттығу

15) «Біздің топтың жүрегі» жаттығу

16) «Тілек шамы»

17) Қорытынды рефлексия

1)“Жүректен жүрекке жалынды салем” жаттығу

1) Ресейдегідей – қол алысып амандасу;

2. Германиядағыдай – көзге тік қарап қол алысу;

3.Қытайдағыдай-кеудесіне қолдарын айқастырып бас ию.

4. Малайзиядағыдай-саусақтарының ұшымен қол алысу.

5.Жапониядағыдай-қолын жанында ұстап жай ғана бас ию.

6. Индиядағыдай-қосылған алақандарын маңдайының алдында ұстап, бас ию;

7.Эскимостар сияқты- мұрындарын бір-біріне тигізу.

2) Релаксацияға арналған жаттығу «Теңіз жағасында»

- Ыңғайланып отыр да көзіңді жұм. Үш рет терең дем ал. Өзіміздің ішкі тыныштық нүктеңді тап – ондай орын сенің Жан дүниен, сен онда тыныш та жайбарақат күйге енесің. Егер сен жақсылап құлақ салсаң, онда толқындар жағаға жайлап ығысқанын, су гүрілін естисің. Біраздан кейін толқындардың жағаға ығысқанын естисің. Теңіз толқын ырғағы бірқалыпты. Толқындар теңіз жағасындағы құмды тегістегендей,біздің ақыл-ойымызды тыныштандырады және айқындайды.

- Сен теңіз жағасында отырғаныңды елестет. Отырған жеріміздің құмы құрғақ, сен жағада жалғыз екеніңді байқадың. Күн ұясына батып барады да аспан сары, қызыл, қызғылт түстерге боялды. Кеудеңе көбірек ауа толтырып, теңіздің тұзды исін сезін. Теңіз ауасы таза және дымқыл. Сен шағаланың дауысын естисің.

- Өзіңе маңызды сұрақ қою үшін сен теңіздің тыныштығын пайдаланасың.Қазір мен өзіңді жайбарақат сезінесің. Өз сұрағыңа қарапайым да,түсінікті сөздер тап. Сен өз сұрағыңды жайлап айтып жатқанда теңізге қара, теңіздің саған жауап беруіне дайын бол. Мүмкін сен толқынның жағаға ұрғанын естірсің ... Мүмкін теңіз саған бір сурет немесе бейне көрсетер. Мүмкін сен дұрыс жауапты табуға көмектесетін өзіңнен бір күшті сезімді сезінерсің... Өз сұрағыңды анық та, түсінікті етіп құруыңа теңіз,көмектесер.

-Енді сен түкпіріндегі тыныш та, жайбарақат, кез-келген уақытта, маңызды мәселелерді ойларда сен осы орынға келе аласың. Қазір сен осы орынмен қоштасып, бөлмеге жайлап келесің. Қолыңды соз, терең дем ал, көзіңді аш та, жақсы қуанышпен осында қайт.

Рефлексия. Рахмет! Сендерге ұнады ма?

3) «Лимон» жаттығуы.

Мақсаты: Бұлшық еттің жиырылуын және босаңсуын басқару. Ыңғайланып отырыңдар: қолдарың тізелеріңде, алақандарың жоғарыда болсын.

Иықтарың мен бастарың төмен түскен, босаңсыған,көздерің жұмулы. Сенің қолыңда лимон жатыр деп елестет. Оны жайлап қыс, Лимонның сөлі шыққанша оны қыса түс. Қолыңды босаңсыт. Өз сезімдеріңді еске сақтаңдар. Енді лимон сенің сол қолыңда деп елестет. Жаттығуды қайтала тағы да босаңсыт та, өз сезімдеріңді есте сақта.Енді жаттығуды екі қолыңмен бірдей жаса. Босаңсыт.Тыныштықта отыру рахатын сезін.

Рефлексия. Не сезіндік?

4) «Бойына қарай сапқа тұру»

Барлығы шеңберге тұрады, көздерін жұмады, содан соң жаттықтырушының айтуымен өз айналасында үш рет айналып түседі. Содан соң жаттықтырушы: «Көздеріңді ашпастан, сөйлеместен, дыбыс шығармастан бойларыңа қарай сапқа тұруларың қажет», - дейді.

Тапсырманы күрделендіруге болады – екі топқа тізілу. Жаттықтырушы қалаған жағдайда ойнайды.

5)«Ауа, жер,су» жаттығуы

Нұсқау: жеткіншек қолындағы допты кез-келген қатысушыға лақтырып, «СУ,ЖЕР, АУА» стихияларының бірін айтады. Допты қағып алған қатысушы аталған стихияда тіршілік ететін жануарды атап, допты келесі қатысушыға басқа стихияны атап лақтырады.

Ескерту: жануарлар қайталанбауы тиіс.

6) «Өткел»

Қажетті құралдар: борЕрежесі: Жерге иректелген жолдар сызылады. Жол біресе шағын біресе үлкейтіліп бейнеленеді. Қатысушылар қарама-қарсы қолдарынан ұстап жолдан бір-біріне қарама-қарсы бағытта жүріп өтулері керек. Топ мүшелері түгел өтіп болғанша ойын жалғаса береді. Мына видеода табиғат аясында жасалған бір түрі. Осылай да істеуге болады.Талдау:ойын жаттығуы аяқталғаннан кейін қатысушылар алған әсерлерімен бөлісіп, өз ойларын ортаға салады

7) «Суретті жалғасытырып әрі қарай жібер»

Мақсаты: психофизикалық күйзелісті төмендету, топты біріктіру.

Нұсқау:

а) ақ қағазбен ең жағымды түсті қарындашты алыңыз. Менің шапалақ соққанымды естігеннен кейін сіздің ойыңызға келген кез-келген суретті саласыз. Келесі шапалақтан кейін сіз қарандашпен суретті сол жақтағы көршіңізге бересіз,ол суретті жалғастырады. Солай әр шапалақ естіген сайын сурет көршілерге жылжи береді де, кейін өзіңізге қайтып келеді. Сурет өзіңізге қайтіп келген соң,оны толықтырып немесе өзгертуге болады.

ә) Орындарынан тұрып,бір-бірінің арқасына саусақтарымен сурет салады. Екінші адам не түсінді сол суретті келесі адамның арқасына салады. Соңында бірінші оқушы не салғанын айтады.

8)Дыбыстық жаттығу

Мақсаты: Дыбыстық гимнастикамен таныстыру, рух пен дененің тынығуы.

Дыбыстық жаттығуды бастамас бұрын, өзімізді бірқалыпты, жайлы сезінеміз, тік тұрамыз, арқамызды тік ұстаймыз. Алдымен мұрнымызбен терең дем аламыз, ал дем шығарғанда дыбысты қатты, әрі қуатты етіп шығарамыз.

Келесі дыбыстарды «әндетіп» айтамыз:

«А» – барлық ағзаға жайлы әсер береді;

«Е» – қалқанша безге әсер етеді;

«И» – миға, көзге, мұрынға, құлаққа әсер етеді;

«О» – жүрекке өкпеге әсер етеді;

«У» – асқазан маңындағы ағзаларға әсер етеді;

«Я» – барлық ағзаның жұмыс істеуіне әсер етеді;

«М» – барлық ағзаның жұмыс істеуіне әсер етеді;

«Х» – көңіл-күйді көтеруге әсер етеді.