Ұлыстың ұлысы Наурыз танымдық сайысы 7 сыныпқа

«Ұлыстың ұлысы-наурыз» интелектуалдық сайыс

Армысыңдар, тарихымдай ғұрпым асыл,

Ақтарып тереңдерден жыр тумасын.

Ұлыстың ұлы күні құтты болсын!

Наурыз мерекесі баршамызға құт- береке әкелсін!

Ойын шартымен таныстыру:

Бірінші айналым:

Әр сынып оқушыларына сұрақтар қойылып, сұраққа жауап берген оқушылар ортаға шақырылады. Бір сыныптан екі оқушыдан.

Екінші айналым:

Оқушыларға сұрақ қойылыды, сұраққа жауап бере алмаған оқушының ұпайы жауап берген оқушыға беріледі.Сайыс соңында ұпайы аз оқушы ойыннан шығады.

Үшінші айналымда соңғы торт оқушыға сұрақтар қойылып алған үпайларына қарай орын алады.Сыйлықтар тапсырылады.

Бірінші айналым:

Қазақ халқы наурызды қашан қарсы алады?(Наурыздың 22-сі күні таңғы сағат үште)

Халықтың түсінігі бойынша наурыздың 22-сіне қараған түні даланы кім аралайды?(Қызыр)

3.Не себепті осы түні қос шырақ жағылады?

«Жалғыз шала сәуле болмас» деп жаңа жыл табалдырықтан үйге енгенде жарық болсын деген ұғымынан. ( Отқа, күнге, жарыққа деген құрметтің белгісі).

Не себепті таза киініп, үйді таза ұстайды ? ( « Жаңа жыл мұнтаздай таза үйге кірсе , ол үй ауру- сырқаудан, пәле- жаладан аман болады» ). деген сенімге байланысты.

Ыдыс атаулыны толтырып қою себебі не ? ( Ыдыс мол болсын деген ұғымға байланысты ).

«Ұйқыашар» деген не? ( Бойжеткендердің өзі ұнатқан жігіттеріне арнап соғымның етін уызға салып пісірген тағамы.)

« Селт өткізер», « дір еткізер» деген не? ( Жігіттердің қыздарға арнаған сыйлықтары).

Ұлыс күні қар не жаңбыр жауса , неге жарыған ? ( Нұр жауды, « туар жыл жақсы болды» ) деп қуанған.

Қос қолдап амандасып, тос соғыстырудың қандай мәні бар ?

( « Өмір тірегім – төсім , тіршілік көзім екі қолым аман –сау болсын !» ) дегенді білдіреді.

Отпен алыстау себебі не ? ( От киелі сондықтан «алыс-алыс пәледен қалас !» деп айналысты отпен аластап, тазалайды.

Наурыз көже неше түрлі тағамнан жасалады ? оларды атаңдар .7 .( соғымнан қалған сүр ет , сүт . езілген құрт, бидай, пияз, сәбіз, қойдың басы) .

« Жаңа туған Наурызды шомылдыру» деп аталатын салт жөнінде не білесің? ( Топ-топ адамдар билеп, от ұстап арыққа , не өзенге барады. Олар жағалай жайғасып, суға шомылаты.) бұлда тазарудың белгісі .

« Қасиетті көк өгізді күту» нені білдіреді.( Наурызға болжау жасатуды білдіреді. Ауыл адамдары түнде жиналып көк өгізді күтеді. Ол екі рет…