4 сыныпта диалогтік оқытуды жүзеге асыру мақаласы

Абай атындағы гиманзия мектебі мектепке дейінгі шағын орталығымен коммуналдық мемлекеттік мекемесі

Бастауыш сынып мұғалімі Қалбекова Мадинаның «Диалогтік оқыту арқылы оқушылардың танымық қабілеттерін арттыру»

Мен сабақтарымда түрлі әдістерді қолдана отырып топтық жұмыстарды ұйымдастыру арқылы оқушылардың сұрақ қою дағдылары мен олардың идеясын анықтау мақсатында диалогтік оқыту әдістерін қолдандым. Әңгімелесу арқылы оқушылардың қызығушылығын оята отырып, олардың сұрақ қоюы және оны өзара пікірлесіп талқылауы олардың сыни ойлануына септігін тигізді деп есептеймін. Сонымен, оқушылардың сұрақ қою біліктіліктерін бақылауға және нақты сұрақ қоя отырып, сыни ойлауын дамыту бағытында тізбектелген төрт сабағымда әңгіме-дебат, комулятивтік әңгіме, зерттеушілік әңгіме түрлерін қолдандым. Сұрақ қою маңызды дағдылардың бірі болып табылатындықтан, сұрақтарды дұрыс қою жағына да көп көңіл бөлдім. Оқушылардың тақырыпты түсінуіне қол жеткізу мақсатында сұрақтардың «жұқа, қалың, төмен, жоғары» түрлерін тиімді қолдануға тырыстым. Осы бағытта жұмыс істеу кезінде мен сабақтарымда «Екеуі үйде, үшеуі қонақта» стратегиясын қолданып, оқушыларды әңгімеге тарту арқылы түсіну мен білім беруге қол жеткіздім. Әрбір оқушы өзінің ақылға қонымды мәліметін ұсынады, бір-біріне сұрақ қояды, айтқандарын дәлелдейді. Топтағы бұл бірлескен сұхбат оқушылардың тақырып бойынша өз ойларын білдіруіне, басқа адамдардың идеясын түс

Мен осы тәжірибемнің нәтижесінде диалогтің сабақта маңызды рөл атқаратынына көз жеткіздім. Ғылыми зерттеу нәтижелері де осы тұжырымдаманың дұрыстығын дәлелдейді. Мысалы, Мерсер мен Литлтон өз еңбектерінде диалог сабақта оқушылардың қызығушылығын арттырумен қатар, олардың білім деңгейінің өсуіне үлес қосатындығын атап көрсетеді. Яғни, интерактивті қарым-қатынас пен достарымен бірігіп жүргізілген жұмыс балалардың танымдық дамуына әсер ететіндігін дәлелдейді. Сабақ барысында тапсырмаларды орындауда , әрине, оқушыларға жаңаны үйренуде тірек болатын мұғалімнің рөлі осы жерде зор. Выготскийдің пікірінше бұл қолдау қарым-қатынасты қамтиды және оқытудың негізгі құралы болып есептеледі. Сонымен, менің байқауымша мұғалім сабақта оқушылармен қысқа жауап беретін сұрақтарға қарағанда, диалогтік сұхбаттасу арқылы білім алуға қомақты үлес қоса алады. Мен сабақтарымда оқушылардың жауабын олардың білімдерінің деңгейін тексеру үшін ғана емес, сондай-ақ оларға өз ойларын анық білдіруге, дамытуға және кеңейтуге мүмкіндік беру үшін де пайдаландым. Менің тізбектелген сабақтарымда көбінесе зерттеушілік әңгіме көп орын алды, себебі ол білім алуда, табысты сұхбат жүргізуде тиімді деп білемін. Белгілі ғалым

Шын мәнісінде қоғамды адамсыз елестету мүмкін емес.Ал қоғамға адам қалай керек болса, адамға да қарым-қатынас соншалықты деңгейде қажет екендігі барлығымызға мәлім. Барнс (1971) сыныпта тіл қаншалықты қолданылса, оқушылардың білім алуына соншалықты әсер ететінін және білім берудің мұғалімді селқос тыңдағанда…