Абай сөзі – қазақтың бойтұмары, 10-сыныпқа арналған сценарий

"Абай сөзі- қазақтың бойтұмары"

күй ойналып тұрады

видеоролик

Нұрай:Дана Абайды

Қазақтың ақылына балаймын!

Туатұғын алдынан ғасырына балаймын!

Әмина: Арлы Абайды

Қазақтың қайраты деп ұғамын!

Қайда барса, айбыны, айбаты деп ұғамын!

Нұрай: Халқымыздың рухани кемеңгері, ойшылы, білім мен бостандық жолындағы қажымас күрескері- Абай атамыз бұл күндері барша адамзатқа ортақ тұлғаға айналып отыр.

Әмина: Баршамызға мәлім өз жеріміздің тумасы Ахмет Байтұрсынұлы былай деген: "Қазақтың бас ақыны- Абай Құнанбаев. Онан асқан бұрынғы-соңғы заманда қазақ баласында біз білетін ақын болған жоқ." Бұл бүгінге дейін бабамызға берілген ең үлкен құрмет, ең үлкен атақ.

Нұрай:Олай болса, қазақтың бас ақыны Абай Құнанбайұлының өмірі мен шығармашылығына арналған "Абай сөзі -қазақтың бойтұмары" атты әдеби-сазды кешке қош келдіңіздер!

Жанель: Жүрегін шырақ етіп жандырған кім?

Жырымен жан сусынын қандырған кім?

Өзіне өзі орнатып ескерткішті,

Мұра қып, кейінгіге қалдырған кім?

Ерте оянып, ойланып, ертжеткен кім?

Талабын тас қияға өрлеткен кім?

Құбажан, құрбақан құм, құла қырда,

Өлеңнің бесігінде тербеткен кім?

Ерасыл: Соқтықпалы соқпақты жерде өскен кім?

Үнінен әділдіктің лебі ескен кім?

Арманын аттандырып келешекке,

Біздермен осы күнгі тілдескен кім?

Тайсалмай, мыңмен жалғыз алысқан кім?

Жауына найза сөзін шанышқан кім?

Өзендей құйған барып көк теңізге,

Лермонтов, Пушкиндермен табысқан кім?

Сахнада Абай кейпіндегі оқушы- Рахат7 «ә»

Жүрегімнің түбіне терең бойла

Мен бір жұмбақ адаммын он да ойла

Соқтықпалы, соқпақсыз жерде өстім,

Мыңмен жалғыз алыстым, кінә қойма.

Ән "Көзімнің қарасы"- Назерке 7б

Әмина: Шынында, Абай атамыз туралы айта беру артық емес. Бір қарағанда кішкентайымыздан таныс тақырып, таныс бейне секілденгенмен, ол туралы білетініміз бір тоғыз, әлі де үйренеріміз тоқсан тоғыз болса керек.

Нұрай: Дұрыс айтасың, ұлылықтың сырына қанық болғымыз келсе біз міндетті түрде дана Абай әлемін шарлауға тиістіміз. Ендеше, біздің оқушылардың орындауында данышпан ақынның жыр жауһарларын қабыл алыңыздар!

1. «Ғылым таппай мақтанба» -Аида 7б

2. «Әсемпаз болма әрнеге» - Аян – 7ә

3. «Жасымда ғылым бар деп ескермедім» - Аягөз 7б

4. «Өлең сөздің патшасы» - Ділназ 7 ә

Әмина: Сан қырлы суреткер ақын таңғажайып табиғат құбылысын да ерекше шабытпен жырға қоса білген. Сондай лирикалық туындылардың бір тобына кезек берейік.

1. «Қыс»- Санжар 7б

2. «Жазғытұры»- Нұржан 7а

3. «Жаз»- Даяна 7ә

4. «Күз» - Чингизхан 7ә

Сахналық қойылым « Ақ пен қара» Рахат 7 «а», Хусаинов Әлижан 7ә және бір оқушы. Сахнада көрпе төсеулі тұрады.

Махамбет: Абайжан, өзіңнен бір сұрарым бар еді. Мына Әбдірахман деген балаңыз Семейдегі орыс мектебінде оқып, Петерборда білімін жалғастырып келген екен. Ол жақтың оқу жайы қандай болғаны мына бізге қызық әрі жұмбақ дүние.

Абай: еее, оның жайын білу қиын емес, өзін шақырып сыр тартып көрейін. Ар жағы өзіңізге мәлім болар.

Махамбет: жөн-ақ...

Абай: Әбіш, балам?

Әбіш: Ассалаумағалейкүм!

Махамбет: Уағалейкуассалам!

Абай: Қалқам Әбіш, жайғаса ғой. Өзіңе бір сауалым бар. Осы әлемдегі жаратылыста ақ зат асыл ма, қара зат асыл ма?

Әбіш: Ақ зат ғой...

Абай: Нелікен, қара зат асыл емес пе?

Әбіш: күліп Қараны қалай асыл дейсіз?

Абай: Біріншіден, адам баласы барлық дүнидегі жаратылысты көзбен көреді емес пе? Бірақ көздің ағы көрмейді, ортасындағы кішкене қарашығы көреді. Қараның асылдығына осы дәлел. Екіншіден, қағаз -ақ, одан адам оқып білім ала алмайды, үстіне жазған қара сиядан өнер- білім алады. Үшіншіден, жас шақта адамның сақал-шашы қара болады. Осыған байланысты жас күде адамда ақыл, білім, қайрат та азаяды. Сондықтан ақтан қараны асыл ма деп ойлаймын.

Әбіш: Мұның бәрін қалай білдіңіз?

Абай: Ақылмен әлбетте.

Әбіш: Олай болса, ақыл мида болмай ма, ал ми ақ зат емес пе! Екіншіден, ақыл- нұр, жарық зат. О да аққа ұқсамай ма?

Абай:Әй, жарайсың, балам!

Махамбет: бәрекелді...

барлығы орындарынан тұрып кетеді

Әмина: Осындай алғыр ойлы, ерекше білімді баласы Әбдіррахманның қазасы ақынға оңай тимеді. Тағдырдың қатал сынағын бастан кешкен тұста да оның бар жұбанышы, серігі- өлеңі еді. Өмірін асыл мұрат, өшпес мән үшін күреске арнаған Абай бабамыз өкініш пен өксігі көп, қайғысы мен қасіреті мол…