Абылай хан тарихи тұлға 8-сыныпқа арналған ашық сабақ

« М.Мақатаев атындағы №47 жалпы орта мектебі» КММ

Тарих пәні мұғалімі: Ешимбетова Шолпан Сайлаубаевна

Сабақтың тақырыбы: §29. Абылай хан – тарихи тұлға. Сабақтың мақсаты:

Оқушылардың Абылай хан туралы алған білімдерін

қайталап,бекіту. Оның жүргізген саясатының елімізде бүгін жүргізіп отырған саясатпен сабақтастығы мен үндестігін ашу. Сабақтыңтың материалды – техникалық жабдықтары: Карта, Абылай хан портреті, тірек конспектісі, кестелер, интерактивті тақта, Венн диаграммасы. Пәнаралық байланыс:Құқық, Әдебиет, География Сабақтың түрі:Қайталау, қорытынды сабақ. Сабақтың әдісі:Пікірталас, сұрақ – жауап, топтық жұмыс, жеке жұмыс, ойын. Оқушылар 3 топқа бөлінеді. І.Ұйымдастыру кезеңі

 Оқушылар зейінін сабаққа аудару Жаңа сабақтың жоспары:

1. Абылай ханның билігіне отыруы. 2. Абылай ханның тұсындағы қазақ хандығының ішкі

және сыртқы жағдайы. Кіріспе сөз. Мұғалім. «Абылай — тарихи тұлға» тақырыбындағы қайталау сабағын өткізгенде, қазақ тарихындағы ең ауыр жылдар Жоңғар шапқыншылығы кезеңі туралы өткен тақырыпты еске түсіріп, Абылай хан туралы алған білімдерін бекітіп,қазақ-жоңғар соғысын қорытындылауды басты мақсат еттім. Сонымен қатар Абылай ханның 18 ғ. жүргізген саясаты мен бүгінгі билік басындағылар жүргізіп отырған саясаттың сабақтастығын,үндестігін ашуға тырыстым. Абылай хан өмір

сүрген уақыт – қазақ қоғамының саяси құрылымы мен ата – бабамыздан келе жатқан этноқауымдық бірлестігінің тағдыры еріксіз дағдарысқа ұшыраған кезең. Бұл саяси ахуал Жоңғария тарапынан болған шапқыншылықтарды былай қойғанда,Ресей мен Цин империяларының қазақ еліне қарсы жүргізген сыртқы саясаттарының нәтижесі еді. Абылай ханның билік құрған жылдары – 1771–1781. Абылайдың азан шақырып қойған есімі – Әбілмансұр. Абылайдың мирасқоры – Уали. Абылай хан тұсында хан билігіне енгізілген өзгерістер – хан билігі шексіз болды. Абылай хан дамытуды қолға алған шаруашылықтың түрі – егіншілік саласы. Абылай хан 1711 жылы дүниеге келді. Абылай хан 1781 қайтыс болды. Абылай хан жер өңдеу шаруашылығын дамытқан өңір – Ертіс бойы. Абылай хан жерленген қала – Түркістан. Абылай хан билер кеңесінің құқығын шектеді. Абылай ханнан кейін орта жүздің ханы Уали болды. Абылай ханның бала кезіндегі лақап аты – Сабалақ болды. Абылай ханға жақын болған оны жырға қосқан жыраулар Тәттіқара мен Үмбетей. Абылай ханның ішкі және сыртқы саясатына үлкен әсер еткен дарынды адам – Бұқар жұрау. Абылайдың атасы «қанішер» Абылай билік құрған қала Түркістан. Абылайдың кеңесшісі болған атақты ақын – Бұқар жырау. Абылайдың қолд