Адамдар мен орындар бойынша шет тілі материалы

ФИЗИКА -2019 ЖЫЛ

(Аттестациядан өтетін мұғалімдерге көмек)

А

Аялдамадан шыққан автобус үдемелі қозғала отырып, үшінші секундта 2,5 м жол жүрсе, оның бесінші секундта жолы

4,5м

Адам 10м биіктікке көтерілуде,оның массасы 80кг, жүктің массасы 20кг Адам істеген жұмыстың шамасы g=10м/с

10000Дж

Атмосфералық қысымды өлшеуге арналған құрал

Барометр

Атмосфералық қысымды 100 кПа, 100°Сауа температурасын-да су буынығ парциал қысымы 20кПа тең. Ауаның салыстыр-малы ылғалдылығы

Алюминий неме күміс қасықтар болат қасыққа қарағанда тез ысиды, өйткені олар жылу өткізгіштігі жоғары металдар. Металдардың жылу өткізгіштігі түсіндіріледі

Бос электрондардың жылдам қозғалысымен

Адиабаталық процесс үшін термодинамиканың бірінші заңының математикалық өрнегін көрсет

U= A

Ауданы 100см2 жұқа алюминий сақина сыртқы магнит өрісінде магнит индукция векторларына сақина жазықтығы перпендикуляр болатындай орналасқан . 2с ішінде магнит индукциясы 1мТл-дан 3мТл-ға дейін артты. Контурда пайда болатын индукция эқк

10мкВ

Ауадан шығынға өткен кезде жарықтың түсінің сыну көрсеткіші ең үлкен болатыны

күлгін

Ауадан суға өткенде дыбыс толқындарында тұрақты болып қалатын шама

жиілік

Ауа шары жабдықтарының массасы 450 кг. Шардың көлемі 1600 м3. Осы шарды толтырғанда шардың көтеруші күші

16300 Н

Аэростат еркін және қозғалмастан ауада тұр. Оның гандоласынан адам шығып жоғары қарай арқамен көтіріле бастады. Аэростаттың қозғалу бағыты. Ауа шарындағы жалау желбірей ме?

төмен

Ауа шарының көтерілу биіктігі реттеледі

Шардың ішіндегі жүктерге, газ салқындатылған болуына байланысты

Ауданы 1 мм2 ұзындығы 1,5м болат сым 200Н күштің әсерінен1,5·10-3м-ге ұзарды. Болаттың Юнг модулі

2·1011Па

Алыс сапарға қатынайтын ұшақта жасжолаушы ораманың үстімен 1 минут ұшқаннын байқады. Ұшақтың 850 км/сағ жылдамдықпен келе жатқанын білген жолаушының есептеуі бойынша ораманың үстімен ұшып өткен жолдың ұзындығы

14,2 км

Ауданы 200 , арақашықтығы 1 см жазық конденсатордың өріс кернеулігі 500 Кв/м, өрістің энергиясы ()

2.2Дж

Абсолют жұлдыздық шама

Жұлдыздардың шын мәніндегі жарықтылығын анықтау

Айна мен түскен сәуленің арасы 500болса,шағылу бұрышы

Айда атмосфера жоқ, себебі

Айда ауырлық күш жержегіден аз

Айдағы еркін түсу үдеуінің мәні

Айдын фазалык ауыткуынын ұзактыгы

синодтыкай (өларалык ай)

Ай бетіндесакинатаулар-кратерлерпайда болу себебі

атмосферасы жок айда метеориттер ай бетіне согылып жарылады да, ай топырагын жан-жакка шашыратады

Айнымалы ток тізбегінде жылу бөлінеді

актив кедергі

Алматы қаласының тұрғындары қыздыру шамдарын пайдаланғандары үшін тариф бойынша 1кВт сағ-қа 20 теңге төлесе, осы қаланың люминнесцентті шамды пайдаланатын тұрғындарының энергияны үнемдеу мөлшері (люминнесцентті шам арқылы энергияны 22% үнемдеу)

Алматыда 430 25/) Сүмбіле (Сириус) жоғары шарықтау қандай биіктікте өтеді

Алматы мен Астананың 5 сағаттық белдеуде орналасқанын біле отырып, Алматы мен Астана уақыты қай бойлықтың жергілікті уақытына сәйкес келетінін есептеп шығарыңдар.

750 шығыс

Автомобиль радиусы 100м шеңбер бойымен жүріп келеді. Егер авто.54км/сағ жылд/н қозғалса, оның центрге тартқыш үдеуі

2,25 м/с2

Автомобиль жолдың бұрылысында 10м/с тұрақты жылдамдықпен қозғалады. Дөңгеленген жолдың радиусы 50м болса, оның центрге тартқыш үдеуі

2м/с2

Автомобиль бағдаршамнан 50м қашықтықта және осы уақыт мезетінде 36 км/сағ жылдамдықпен тежеле басталғаннан және 4с уақыт өткен соң автомовильдің орны

26 м

Автомобиль дөңгелектерінің жолмен сырғанау үйкеліс коэффиценті 0,2. Авто 108 км/сағ жылдамдықпен жүріп келе жатса, оның минимал тежелу жолы (g=10м/с2

225м 22500см

Автомобиль барлық жолды жүруге кеткен уақытының бірінші жартысын тұрақты -жылдамдықпен,ал екінші жартысын тұрақты жылдамдықпен жүріп өтті.Автомобильдің орташа жылдамдығы

Автомобиль үдемелі қозғалып 5 с ішінде жылдамдығын 10 м/с-тан 15 м/с-қа дейін өзгертті. Автомобильдің үдеуінің модулі

1м/с2

Автомобиль жылдамдығы 20 м/с ал қарсы жел жылдамдығы 14,4 км/сағ. Автомобильмен салыстырғанда желдің жылдамдығы

24 м/с

Автомобиль тас жолдың түзу бөлігімен тұрақты жылдамдықпен қозғалып келеді. Автомобильге әсер ететін F теңәрекетті күш

F=0, a=0,F=0

a = -0.5 м/с2 үдеумен қозғалып келе жатқан дене тежелгеннен кейін 20с-тан соң тоқтады. Оның тежелу жолы және бастапқы жылдамдығы

100м , 10м/с

Альтаир жұлдызының жоғарғы шарықтауы 15° биіктікте өтеді. Егер бұл жұлдыздың еңістік координатасы +8°52´ болса, онда бақылаушы тұрған орынның географиялық ендігі

Альтаир жұлдызының параллаксы 0,12// , Осы жұлдыздарға дейінгі қашықтықты анықтаңдар.

5пс = 16,3 жарық жылы

Аспан денелерінің спектрлерін талдау арқылы анықталады

Температурасы,хим құрамы

Аспан аспан сферасында денелерінің орналасуын анықтайды

Аспан координаталары

Аспан меридианы арқылы өту кезіндегі шырақтардың көкжиектен ең төмен орналасуы

Төменгі шарықтауы (кульминациясы)

Аспан сферасы

Радиусы анықталмаған жорамал сфера

Аспан сферасымен қиылысқан кезінде пайда болатын үлкен дөңгелек

Аспан меридианы

Аспан сферасының үлкен дөңгелегінде өтетін көрінерлік жылдық қозғалыс

эклииптика

Аспан сферасының орталық нүктесі арқылы өтетін және дүние осімен тік бұрыш жасайтын жазықтық - Аспан экваторының жазықтығы

Аспан сферасының айналысы сағат тілінің айналу бағытына кері болатын процесс – дүниенің солтүстік полюсі

Аспан сферасының айналысы сағат тілінің айналу бағытында болатын процесс – дүниенің оңтүстік полюсі

аспан сферасының дүние полюстері - Дүние осінің аспан сферасымен қиылысатын нүктелері

Аспан сферасының орталық нүктесі арқылы өтетін жазықтық

нақты көкжиек жазықтығы

Аспан шырағының аспан экваторынан бұрыштық қашықтығын көрсететін координата –

Еңістік

Аспан экваторы - Жер экваторына параллель бағытталған бұл жазықтық пен аспан сферасымен қиылысқанда пайда болатын үлкен дөңгелек .

Аспан экваторының жазықтығы - Аспан сферасының орталық нүктесі арқылы өтетін және дүние осімен тік бұрыш жасайтын жазықтық

Аспанда барлығы 88 шоқжұлдыз белгіленген

Аспанның нақты шекарасы анықталған белгілі бір бөлігі -

Шоқжұлдыз

Аспан денесінен қарағанда көру бағытына перпендикуляр орналасқан Жер радиусы көрінетін бұрыш

Көкжиектік параллакс

Аспан денесінен қарағанда көру бағытына перпендикуляр орналасқан Жер орбитасының радиусы көрінетін бұрыш

Жылдық параллакс

Астана уақыты бойынша сағат 18 сағ 24 мин болғанда, географиялық ендіктері 710 25/ және 760 55/ болатын Астана мен Алматы қалаларының жергілікті уақыттарын есептеңдер

17 сағ 9 мин 40с ; 17 сағ 31 мин 40 с

Актив кедергісі өте аз катушка жиілігі 50 Гц айналымы тоқ тізбегіне қосылған. Кернеу 125 В және тоқ күші 2,5 А болса, катушканың индуктивтілігі

0,16Гн;160мГн;160*10-3Гн

Ә

Әрқайсысының кедергісі 300 Ом төрт өткізгіш әуелі тізбектей , сосын параллель жалғанды. Сонда жалпы кедергі

16 есе кемиді

Әрқайсысы 10 айналым жасау қажет болса, ағасы жүгірісті қанша уақыт бұрын аяқтайды

225с

Әсер етуші күштердің қорытқы күші 0-ге тең болса, онда дененің қозғалысы

дене жылдамдығы тұрақты, бірақ 0-ге тең емес

Б

Бастапқы жылдамдығы нөлге тең, дене 19,6 м биіктіктен құлайды. Қозғалыстың соңғы 0,1 с уақытында дененің жүретін жолы мен барлық жолдағы уақыты (g=10 м/с2)

1.9 м; 2с

Бастапқы температурасы Т изобаралық процесте газ көлемін екі есе арттырды бір атомды идеал газға берілетін жылу мөлшері

5υRT/2

Бастапқы температурасы Т0 болатын 1 моль бір атомды идеал газдың көлемін изобаралық жолмен 3 есе арттыру үшін қажетті жылу мөлшері неге тең болады:

5RT0

Бастапқы жылдамдықсыз дене еркін түседі. Дененің 2 секундтағы жүрген жолдың 3 секундта жүрген жолға қатынасы

Бастапқыда деформацияға ұшырамаған, қатаңдығы 40 Н/м серіппені 50 см-ге жиырғанда, серіппенің потенциалдық энергиясы

5000 мДж

Бастапқы кинетикалық энергиясы 400Дж және массасы 2 кг тасты тік жоғары лақтырған Тастың жылдамдығы 10 м/с болғандағы көтерілу биіктігі (g=10м/с2)

15м

Басқа ағаштарға қарағанда емен ағашына көбірек найзағай түсетін себебі

Топыраққа тереңірек кететін тамырына байланысты

Батареяның ЭҚК 30 В, оның қысқыштарындағы кернеу 18 В, ал ток күші 3 А болса, тізбектің сыртқы және ішкі кедергілері

6 Ом 4 Ом

Баллонда 10 МПа қысымда, массасы 10 кг газ бар. Тұрақты температурада, қысым 2.5 МПа болса, баллоннан алынған газдың массасы

7.5кг

Барометр тау етегінде 98642 Па, ал шыңында 90317 Па қысымды көрсетеді. Таудың биіктігі

750 м

Бірінші автомобильдің массасы екіншісінен 18 есе артық, ал жылдамдығы 6 есе кем. Олардың кинетикалық энергияларының қатынасы

Ек2/Eк1=2

Біртекті магнит өрісіне күш сызықтарына перпендикуляр ұшып енген протонды үдететін потенциалдар айырымын 4 есе арттырса, шеңбер радиусы

4 есе азаяды

Бір атомды 10 моль газдың 27С-дегі ішкі энергиясы

37,4 кДж

Бірдей қашықтықта орналасқан зарядтардың өзара әсерлесу күшінің мәні аз болатын орта

Суда е=81

Бойынан 10А тоқ өтетін өткізгішке 15Н күш әсер етті Шамасы 1.5Тл магнит индукция векторы мен тоқ бағыты арасындағы бұрыш 30° болғанда, өткізгіштің ұзындығы

200см

Бу турбинасындағы будың қыздырғыш пен суытқыштың температуралары шамамен Т1=800К және Т2= 300К. Бу турбинасының ПӘК-і

Булану процесі кезінде денеде болатын өзгеріс

Дене салқындайды

Булану процесінің нәтижесі

булану процесі температураның азаюына әкеледі

Броун байқаған қозғалыс(броундық қозғалыс)

Ерітіндіде жүзген бөлшектердің қозғалысы

Белгілі бір жылдамдықпен ұшып келе жатқан оқ жер шұңқырына түсіп 10см-ге кіріп кетеді. Массасы сол оқтың массасындай, бірақ жылдамдығы одан екі есе артық болғандағы оқтың шұңқырға кіру тереңдігі

40см, 0,4м

Берілген жарық үшін судағы толқын ұзындығы 0.46мкм. Ауадаға толқын ұзындығы (судың сыну көрсеткіші 1.33)

0,6 мкм

Бала шанамен биіктігі 40 м таудан 10 секундта сырғанап түсті.Қозғалысты бір қалыпты үдемелі деп есептесе, баланың тау етегіндегі жылдамдығы

8 м/с

Бала мектеп шеберханасында өңделетін бөлшекті қатты қысу үшін қысқыштың ортасынан ұстамай,шетінен ұстайды

Күшті азайтып,орын ауыстырудан ұту

Бөлмеде ауаның ылғалдылығы 80 % температурасы 15 0С . Су буының парциал қысымының мәні. (Судың қаныққан буының 15С температурағы қысымы 1,71 кПа)

1368 Па

Біртекті маг. Өрісінде инд. Век-а перпендикуляр орналасқан, ұзын-ы 0,15 м тоғы бар өткізгіш, әсер ететін күш бағытында 0.025 м орын ауыстырғанда 12 мДж жұмыс атқарылғанда ток күшінің мәні 8 А болады. Магнит өрісінің индукциясы

0,4 Тл

Біртекті электр өрісіндегі қозғалысқа келген электронның үдеуі 3,2*1013 өріс кернеулігінің мәні (me=9.1*10-31кг, е=1.6*10-19 Кл)

182Н/Кл

Біртекті магнит өрісіне қойылған қабырғалары 10см, 5 см 200 орамнан тұратын тік төртбұрыш рамадағы ток күші 2 А, өрістің оған әсер ететін ең үлкен айналдырушы моменті 0,1 Н*м болса, магнит өрісінің индукциясы

0,05 Тл

Бір айналым ішінде (t=T) нүкте шеңбер ұзындығына тең арақашықтықты жүріп өткендегі жылдамдығы

2πR/T

Берілген планеталардың ішінде денеге әрекет ететін ауырлық күшінің шамасы көбірек

Юпитер

Белгілі бір ортада электромагниттік толқындар 2·108 м/с жылдамдықпен таралады. Егер олардың ваккумдегі жиілігі 1МГц болса, осы ортада электромагниттік тербелістер толқынының ұзындығы

0.2 км; 200м

Бірқалыпты түзусызықты қозғалы кезінде дененің ,,,

тұрақты

Бір қалыпты айналған дөңгелектің бетіндегі материялық нүктенің сызықты жылдамдығы 4м/с болады. R=4 м. Материялық нүктенің үдеуі

4 м/с2

Бірқалыпты және түзусызықты қозғалып келе жатқан кеме мачтасынан дене еркін түседі. Кемеге байланысты санақ жүйесінде траекториясы