Адамгершілік қағидаттары тәрбие сағатына арналған материал

Сынып сағаты

Тексерілді:

Сыныбы:6Ә

Күні:23.02.16.

Сабақтың тақырыбы: Адамгершілік қағидаттары

Сабақтың мақсаты:

1.Білімділік: оқушыларға адамгершілік, қарапайымдылық, әдептілік,кішіпейілділік адами қасиеттер туралы мәлімет беру.

2.Дамытушылық: әдептілікке,кішіпейілділікке баулу арқылы өз халқының салт-дәстүріне үйрете отырып,жаман әдеттерден аулақ болуға, кішіге қамқор, үлкенге құрметпен қарауға, ізетті болуға баулу..

3.Тәрбиелік:оқушыларды үлкенге құрмет, кішіге ізет көрсетуге тәрбиелеу. Жасөспірімдердің ой-санасын оята отырып, өзін-өзі тануға және бағалауға, адамгершілікке, бауырмалдыққа тәрбиелеу.

Сабақтың түрі:сайыс сабақ

Сабақтың типі:дәстүрлі сабақ

Сабақтың әдісі: түсіндіру, суреттеу, салыстыру, сұрақ-жауап,ой қозғау, топтастыру, баяндау, пікірлесу, бағалау, бекіту, қорытындылау.

Сабақтың көрнекілігі:видеоролик,слайд,ватман,тақырыптық нақыл сөздер,күн бейнесі.

Сабақтың барысы:

І.Ұйымдастыру кезеңі.

1.Сәлемдесу.

2.Кезекші мәлімдемесі.

3 Тазалыққа назар аудару

ІІ.Жаңа сабақ.Мағынаны тану.

«Адамгершілік – асыл қасиет». Осы бір сөздің астарында көп мағына жатыр. Адам бойындағы бар игі қасиеттер отбасында, мектеп қабырғасында қаланады.

Ізетті, сыпайы, мейірімді болу, жақсы жылы сөз айту, адамдарды қуанышқа бөлеу, жақсы сөздерді қолдана алу адамның жақсы қасиетін білдіреді.

ізге ақылдылықты үлкендер үйретеді. Олар біздің ата-аналарымыз, біз оны түсініп ата-баба салт-дәстүрін үйренеміз.Адам болатын бала барлық жақсы қасиеттерді үйреніп, жаман әдеттерден, ұнамсыз қылықтардан аулақ болуға тырысуы керек.

Адамгершіліктің қарапайым қағидалары:Қамқорлық, амандасу, тілін сыйлау, мейірімділік, дінін саттау, үлкенді құрметтеу, Отанын қорғау.

Мақал –мәтелдерді аяқтау.

Ата-ананың тілегі

Адам болып өскенің.

Адамдықтың тірегі

Адал болып өскенің.

Тәртіпті бала сүйеніш

Төбең бір көкке жетеді.

Тәртіпсіз бала күйініш

Төмендеп басың кетеді.

Сыйла үлкен кісіні

Қамқорлыққа ал кішіні.

Жақсылық жасау- адам бойындағы асыл қасиеттердің бірі. Жақсы адам қол ұшын беруге,жәрдем етуге, жанашырлық танытуға, көмек көрсетуге, қолдау жасауға әрдайым дайын тұрады. Жақсылық жасау – жылы сезімін білдіріп, тек жақсылық ойлау, игшілік жасаутарқылы мейірімділік таныту.

Адамда асыл, игі қасиеттермен қатар жағымсыз жаман қасиеттері де болады. Олар қандай қасиеттер? ( Ызақорлық,қызғаншақтық,жалқаулық, ұрлық, өтірік айту,ұқыпсыздық, өзімшілдік ).

Сондай- ақ күнделікті өмірде қолданылатын сиқырлы сөздер де бар, біз оны жиы айтамыз.

Сиқырлы сөздер:Қайырлы таң! Сәлеметсіз бе! Сау болыңыз! Рұқсат етіңіз, рақмет,кешіріңіз.

Біз жақсы қасиеттерді бойымызға сіңіру үшін үлкендердің ақылына құлақ түреміз.

1. Адамға ақыл беретін кімдер? ( ата-ана, дос, ұстаз)

2.Адамның ақылы қайда?

Ханнның ақылы тағында,

Әкімнің ақылы жанында,

Ғалымның ақылы басында,

Ананың ақылы жасында,

Жігіттің ақылы жақсылығында,

Ақымақтың ақылы кім көргеннің қалтасында.

3.Дос табу оңай ма?

Өмірде ақылдыға дос табу қиын, ақымаққа оңай. Ақылдының досы аз, қасы көп. Ақымақтың досы көп болғанымен жақсылығы жоқ.Жақсылығы жоқ адамның қастығы аяқ астында жатады.

4.Үйдегі алтын қазық кім?

Үйдегі алтынқазық – ана. Ана ақылды болса, ала дана болады. Ана тәрбиесі қызға үлгі, әке тәриесі ұлғаүдгі. Ана – ақылшың, әке – қамқоршың.

5. Достықты нығайтатын не? Достық пен жолдастықты нығайтатын ынтымақ, ірлік, теңдік, бауырмалдық. Сәлемдесуді білген кешіре де біледі, кешіре білген рақмет те айта алады. Жөн сөз көңіліңді көтереді, жөнсіз сөз өміріңді өшіреді.

8. Ырымдар мен тыйымдар.

Тыйым сөздер арқылы үлкендер жаман әдет, орынсыз қылық, теріс мінездерден сақтандырып отырған.

1. Үлкеннің жолын кеспе, сөзін бөлме.

2. Көп ішінде қатты сөйлеме, қатты күлме.

3. Дастарқанды, тамақты баспа.

4. Дініңді сатпа, ұлтыңды сатпа, арыңды сатпа.

5. Үйге жүгіріп келме, үйде ысқырма.

Әдептілік., үлкенді сыйлау, кішіге қамқорлық жасау кез келген адамның бойында қалыптасатын ерекше бір қасиет. Жеке басымызды ойлайтын жаман қасиеттерден аулақ болайық! Жақсы қасиеттерді ғана бойымызға дарытайық.

Үлкенге иман керек,

Кішіге иба керек.

Адамдар бірін-бірі

Құрметтеп сыйлау керек.

Адамның адамшылығы – ақыл,ғылым, жақсы ата-ана, жақсы құрбы,ұстаздан болады.» (Абай)

1.Сынып ішіндегі бір баламен сенің досың ойнағысы,қарым-қатынас жасағысы келмейді.Тіпті «оны мазақтаңдар» деп үгіттейді.Ал сен не істер едің?

2.Сенің жан досың «Киноға барайық» деген болатын,ал сенің уақытың болмай жатыр.Не істер едің?

3.Ата-анаңның теледидардан қарайтын бағдарламасы сенің қарайтын бағдарламаңмен бір уақытқа келіп қалды делік,сен де оны үзбей қарайсың.Бірақ өкінішке орай екеуі екі арнадан беріледі,сен қандай шешімге келер едің?

4. Партада менімен бірге бір бала отырады.Ойнап - ойнап тапсырмасын орындамай, жазбай келеді. Мұғалім сұрағанда қысылады.Сабақты менің дәптерімнен көшіріп алады. Мен бермесем, «Сен сараңсың» - дейді. Мен не істеуім керек?

5. Менің көршімнің бір баласы бар. Өзі өтірікші көзбе - көз өтірікті айта қояды, мақтаншақ. Ойнап жүргенде үй ішін айтып, нәрселерін айтып, көп мақтанады. Мен онысын ұнатпаймын. Бірақ ойынды жақсы ойнайды.Осындай баламен дос болушы ма едің?

6. Сенің үлкен әпкең анаңа құрбысының үйіне сабаққа даярланамын деп кетіп, ал шындығында олар би кешіне кетті. Егер анаң осы жайды сұраса, сен не істер едің?

Әр күнді жақсы ойлар ойлаумен бастаңдар.

Күні бойы өзіңді қоршаған адамдардың бәрі туралы тек сүйіспеншілікпен және ізгілікпен ойлап жүріңдер.

Ұйықтар алдында бүгін қанша адамды қуанттыңдар, күлдіргеніңді еске түсіру үшін бірнеше минут арнап көр.

Басқалардың қажетіне жарай білуге талпын.

Тыныштық сақтай білуге үйрен.

«Жақсылыққа жақсылық - әр кісінің ісі, жамандыққа жақсылық - ер кісінің ісі» деген сөз жадыңда жүрсін.

Қорытындылау:

Керектісін көк сандыққа салады , керексізін қызыл сандыққа салады.

Мен әрдайым өз құрбыларым және үлкендермен мейрімді боламын.

Мен сыныптасым қиыншылыққа тап болса әрдайым жәрдем беремін

Кейбір ересек адамдармен ұстамсыздық танытуға болады деп санаймын

Мен өзіме ұнамайтын адамға дөрекілік көрсетуге болады деп ойлаймын

Мен сыпайылық адамдар арасында өзімді жайлы сезіну үшін жәрдемін тигізеді деп санаймын

Мен өз тарапыма айтылған орынсыз ескертулерге ұрысып тастауға болады деп ойлаймын.

Сыныптастарым біреуді келемеждесе, менде қосылып мазақтаймын

Маған адамдарға жақсылық істеген ұнайды.