Әлемнің ақпараттық бейнесі информатика сабақ жоспары

М.Тынышбаев атындағы Қазақ көлік және коммуникациялар академиясының Шымкент көлік колледжі

Тажибаева Бахыт Сарыбайкызы

«Білім дегеніміз – өзімізді

қоршаған шындықты танып білі»

Ы.Алтынсарин

Сабақтың тақырыбы: Әлемнің ақпараттық бейнесі. Ақпараттың жүйелер және ресурстар. Білім беру ақпараттық ресурстар

Сабақтың типі: Аралас

Сабақтың түрі: Жаңа білімді меңгерту.

Сабақтың технологиясы және әдісі: Түсіндірмелі хабарлау, техникалық құралдармен жұмыс істеу әдісі.

Сабақтың мақсаты

Оқыту (үйрету, дамытушылық): Әлемнің ақпараттық бейнесі. Ақпараттың жүйелер және ресурстар. Білім беру ақпараттық ресурстар. Білімділікке, сауаттылыққа, ойлау ұшқырлығын дамыту икемділік қасиетімен шабытты болуға қалыптастыру. Оқушылардың ойлау қабілетімен қызығушылығын арттыру

Тәрбиелік: Оқушылардың компьютерлік сауаттылығын арттыру. Компьютерде өздігінен жұмыс жасауға дағдыландыру. Оқушыларды ұйымшылдыққа, еңбек сүйгіштікке тәрбиелеу және эстетикалық тәрбие беру.

Пәнаралық байланыс: математика, физика.

Сабақты жабдықтау:

а) сабақтың көрнекілігі: ДК, мултимедиялық тақта, таратпа әдістемелік нұсқау.

б) үлестірмелі материалдар: жазба қағаздар, кеспе қағаздар.

в) оқытудың техникалық жабдықтары: дербес компьютерлер.

Әдебиеттер: 1. Н.Ә-1 6-12 бет; 2. Қ.Ә-1.17-22.

Сабақтың барысы:

Сабақтың элементтері оқу сұрақтары оқытудың әдіс-тәсілдері

Сабақты ұйымдастыру: оқушыларды түгелдеу, сынып тазалығын тексеру, оқушылардың сабаққа дайындығын бақылай отырып, зейінін сабаққа аудару. (5 минут)

Өткен тақырыпқа шолу. Сұрақтар беру. Информатика пәні туралы не білесіңдер? Техника қауіпсіздік ережелері. Ақпарат жайлы мағлұматтар. (15 минут)

Жаңа тақырыпты түсіндіру: (40 минут)

1. Әлемнің ақпараттық бейнесі.

2. Ақпараттық үдерістердің ортақ белгілері

3. Информатика кабинетіндегі техника қауіпсіздігінің ережелеріне қойылатын талаптар

4. Дербес компьютерде жұмыс жасау алдындағы қауіпсіздік ережесінің талаптары

5. Ақпараттық жүйелер және ресурстар.

6. Білім беру ақпараттық ресурстары

Әлемнің ақпараттық бейнесі

"Ақпарат” сөзі латынның түсіндіру, баяндау, мәлімет деген ұғымдарды білдіретін informatio сөзінен шыққан. Қазіргі кезде ақпарат күнделікті тұрмысқа, ғылымның әр түрлі философия, экономика физика, математика, информатика т.б. салаларында кеңінен енді. Ақпаратты біз жазбаша немесе ауызша, тіпті қимыл-қозғалыс түрінде бере аламыз. Барлық ақпараттарды төмендегідей бөлуге болады: қоғамдық саясаттық-әлеуметтік-экономикалық, ғылыми-техникалық, химия-биологиялық, физиологиялық т.б.

Мұнымен қатар ақпарат өзінің сипаты бойынша:

статистикалық (тұрақты) немесе динамикалық (айнымалы);

алғашқы (кірістік), туынды (аралық) немесе шығыстық;

басқарушы және мәлімет беруші;

объективті және субъективті болуы мүмкін.

Адам ақпаратты сезу, көру арқылы қабылдайды. Адам радиодан, теледидардан, газет-журналдан ақпараттарды сезім мүшелері арқылы қабылдайды. Адам қабылдайтын ақпарат таңбалы, бейнелі болып бөлінеді. Бейнелік ақпарат деп – табиғат көріністерін, кескіндерді, дәм, иіс, сезу мүшелері арқылы қабылданған ақпараттарды айтады. Таңбалы ақпаратқа сөйлеу, жазу түрінде алынған ақпараттар жатады. Ауызекі тіл де таңбалы ақпаратқа жатады. Себебі, әр түрлі таңбалардан тұрады, бірақ олар дыбыстық таңбалар – феномендер деп аталады. Таңба түрінде қатынасуды қатынас тілі деп атайды. Табиғи қатынас тіліне: қазақ, орыс, ағылшын тілдері жатады. Жасанды тілдерге математика, физика, компьютермен қатынасу тілдері жатады. Әр тілдің өз алфавиті бар. Сандарды көрсететін алфавиттер: екілік, сегіздік, ондық, оналтылық болады. Ақпараттық жүйе – объектіні басқаруға қажетті ақпаратты беру мен жаңарту, сақтау, жинақтау жүйесі.

Ақпараттық үдерістердің ортақ белгілері

Ақпараттық үдерістер тірі табиғатта, адамдар қоғамында, техникада орын алады.

Ақпаратты алу, өңдеу, сақтау кез келген ағзаның өмір сүру шарты болып табылады. Мысалы, ағаш температура, күннің ұзақтығы, топырақтың ылғалдылығы туралы ақпаратты қабылдап, бүршіктердің, жапырақтардың пайда болуын, олардың қайта түсуін реттейді. Жануарлар дыбыстық ақпаратты қабылдау арқылы бір-бірімен байланыса алады. Иіс арқылы жәндіктер қоректерін табады, бөтендерді өздерінен ажырата алады.

Адам қоршаған орта туралы ақпаратты сезім мүшелері арқылы қабылдайды. Әлемнен хабардар болу үшін ақпаратты есінде сақтайды. Өмірде үнемі шешім қабылдау қажет болады, яғни ақпаратты өңдеу керек. Көшеге шығу үшін де, алдымен терезеден далаға қарап, ауа райын болжап, қандай киім кию керек екендігі туралы шешім қабылдайды.

Қоғамдағы ақпараттық үдерістер негізі – адамдар арасындағы қарым-қатынас, білім алмасу. Адам қоғамының дамуы коммуникация деп аталатын осындай қарым-қатынассыз мүмкін емес. Компьютерлердің пайда болуына байланысты қоғамда ақпараттық үдерістер қарқынды дамып келеді. Қазір адам жедел түрде ақпаратты қабылдап, бере алады. Компьютерлік желілер адамдар қарым-қатынасын қамтамасыз ету үшін ақпараттық орта құрады.

Адам ақпарат әлемінде өмір сүреді. Уақыт өткен сайын ақпарат өзгереді, адамның өзі де өзгереді (білім, тәжірибе жинақтайды), адамның әлем туралы түсінігі де өзгереді. Кез келген нысан сияқты апараттың да қасиеттері бар.

Ақпаратың қасиеті – шындық, толықтық, дұрыстық, дәлдік, өзектілік, құндылық.

Уақыт өткен сайын ақпарат ескіруі мүмкін, яғни нақты жағдайды бейнелемейтін дерекке айналады.

Информатика кабинетіндегі техника қауіпсіздігінің ережелеріне

қойылатын талаптар

1. Компьютерді тоққа қосатын сымдарға, қос тілді розеткілерге, штеккерлерге тиісуге және жабдықтарды мұғалімнің рұқсатынсыз жылжытуға тыйым салынады;

2. Дербес компьютерде суланған қолмен және дымқыл киіммен жұмыс істеуге болмайды;

3. Компьютердің жанына портфельдер, сумкалар, кітаптар қоюға тыйым салынады;