Ана деген тіршіліктің тірегі тақырыбындағы мақала

Ана деген тіршіліктің тірегі

Өмірде мынау ең жақын,

Аяулым сенсің, анашым.

Болмаса мейлі зор даңқың,

Мен үшін бірақ данасың – деп Фариза Оңғарсынова апамыз жырлағандай аналарымыздың даңқы болмаса да , әр бір бала үшін анасының орны ерекше. Ия, ана деген сөзді естігенде елжіремейтін адам бұл өмірде жоқ шығар. Ана -әлемдегі ардақты да ең аяулы жан. Ананың алдында бас имейтін адам жоқ. Әр бір ананың аялы алақанындағы жылуды, мейірімділікті, қамқорлықты сөзбен айтып жеткізе алмайсың. Өйткені сен шыр етіп дүние есігін ашқаннан бастап, түн ұйқысын төрт бөліп, сен үшін барын да жанын да беруге дайын ананың баласына деген махаббаты мен сүйіспеншілігі шексіз. Ана бір қолымен бесікті бір қолымен әлемді тербетеді демекші олар үйдің ғана емес түздің де жұмыстарын қатар алп жүреді. Қандай қиыншылық кездесседе қасқая қарсы тұруға дайын. Ананың жүрегінің кеңдігі соншалық өз баласына ғана емес өзге балаларға да мейірімділікпен қарайды. Құдды ана мен бала бір бірі үшін жаралғандай.

Ана бейнесі әртүрлі жырларда, аңыз-әңгімелерде, шығармаларда, жырлар мен өлең жолдарында көрініс тауып келе жатыр. Хауа анадан бастап ананың алатын орны ерекше. Қазақ тарихына үңілсек, бірі ақылдылығымен бірі көріктілігімен енді бірі батырлығымен келер ұрпаққа үлгі болған аналарымыздың көп екеніне көзіміз жетеді. Есімі ел ұранына айналып жатталып қалған абыз аналардың бірі сонымен қатар Албан Суан Дулат есімді үш ру басының анасы Домалақ ана Нұрила Мазамбекқызы 6-7 ғасырларда өмір сүрген. Өзгені де өз баласындай көріп, жан жағына мейірім шуағын шашқан кішіпейіл, ақылды, биязы, болжампаз, көріпкелдік қасиеті болғандфқтан ел арасында есімімен аталмай парсы тілінде «Дихнат мама» яғни Әулие ана, Домалақ ана деп аталынып кеткен. Оның ұрпағы ел билеген, данышпан, білімді, ақылдылығымен еөзге түскен жандар болған.

Бөкей ордасының ханы Жәңгірдің әйелі Фатима 1809 ж дүниеге келген. Мұсылманша, еуропаша жақчы білім алып, ақылды, зиялы қарапайым әйел болған. Бірнеше тілді жетік меңгеріп, Жәңгір ханның кеңесшісі ретінде оның бастамалары мен жұмыстарына көмектескен. Халық ішінде Фатиманы «Фатима тоташ» деп те атаған. Тағы…