Артық мөлшердегі затпен реакция теңдеулерін есептеу, 9 сынып

Қысқа мерзімді жоспар

Ұзақ мерзімді жоспар бөлімі:

9.1В

Бейорганикалық қосылыстардың сапалық талдауы

Мектеп: Х.Есенжанов атындағы ЖОББМ

Күні:

Мұғалімнің аты-жөні:Есенгалиева Ляззат Асилбековна

Сынып: 9

Қатысқандар саны:

Қатыспағандар саны:

Сабақ тақырыбы

«Әрекеттесуші заттардың біреуі артық мөлшерде берілген реакция теңдеулері бойынша есептеулер»

Осы сабақта қол жеткізілетін оқу мақсаттары (оқу бағдарламасына сілтеме)

9.2.3.1 -әрекеттесуші заттардың біреуі артық берілген реакция теңдеулері бойынша есептеулер жүргізу

Сабақ мақсаттары

Оқушылар:

әрекеттесуші заттардың біреуі артық берілген реакция теңдеулері бойынша есептеулер жүргізеді;

әрекеттесуші заттардың біреуі артық берілген реакция теңдеулері бойынша есептер шығару алгоритмін құрады;

еттесуші заттардың біреуі артық берілген реакция теңдеулері бойынша есептеулер шығарудың екі жолын ұсынады.

Бағалау критерийлері

Оқушылар:

Аз мөлшерде берілген зат бойынша реакция нәтижесінде түзілген заттың массасын, көлемін есептейді;

әрекеттесуші заттардың біреуі артық берілген реакция теңдеулері бойынша есептер шығару алгоритмін құрады;

Есептеулерді пропорция және формула арқылы шығарады.

Тілдік мақсаттар

Оқушылар орындай алады

Есепті шығару үшін реакцияға түсетін заттардың қайсысы толық әрекеттесетінін және қайсысы артық берілгенін анықтай алады, осыдан ары қарай есептеулер толық жұмсалған зат бойынша жүргізеді.

Негізгі сөздер мен тіркестер: реакция теңдеуі, m, ν. V, пропорция

Диалогқа/жазылымға қажетті тіркестер:

Талқылауға арналған тармақтар:

есептің мазмұны, берілгені, берілген және теориялық мәндер, артық алынған затты анықтайды, толық реакцияға түскен зат бойынша есептейді

Сіз неліктен ...... екенін айта аласыз ба?

Сандық есепті шығару үшін ....

Жазылым бойынша ұсыныстар: Алгоритм бойынша есепті жазып шығара алады

Құндылықтарды дарыту

- Топтық жұмыс жасау барысында бірін-бірі құрметтеу;

- Бағалаудың айқындылығығын қамтамасыз ету;

Пәнаралық байланыстар

Физика курсындағы моль ұғымымен байланыс, формулаларды түрленіру, тығыздық, көлем, масса формулаларын қолдану.

АКТ қолдану дағдылары

Презентация және bilimland платформасы

Бастапқы білім

7.2В Қарапайым химиялық реакциялар

Сабақбарысы

Сабақтыңжоспарланғанкезеңдері

Сабақтағыжоспарланғаніс-әрекет

Ресурстар

Сабақтың басы

0-2 минут

Ұйымдастыру кезеңі.

Оқушылармен амандасу, түгелдеу.

Оқушылардың сабаққа дайындығын тексеру. Оқушылардың көңілін сабаққа аудару.

Сабақтың ортасы

3- 8 минут

9-10 минут

Үй тапсырмасын тексеру

«Теннис» тәсілі арқылы оқушылар бір-біріне сұрақтар қояды.

«Электролиттер» бойынша топқа бөлу

11-12 минут

Ой шақыру, тақырыпқа шығу

“Stop-кадр” әдісі

Бейнероликті көре отырып сабақтың тақырыбы анықталады.

- Оқушылар, бұл бейнероликтің бүгінгі сабақпен байланысы қандай?

М.Оқушыларға сабақтың мақсатын, бағалау критерийлерін, күтілетін нәтижені талқылауды ұсыну

https://bilimland.kz/kk/subject/ximiya/9-synyp/arekettesushi-zattardyng-bireui-artyq-molsherde-berilgen-reakcziya-tengdeuleri-bojynsha-esepteule

13-18 минут

19 – 31 минут

М. «Әрекеттесуші заттардың біреуі артық мөлшерде берілген реакция теңдеулері бойынша есептеулер»

1-мысал. Массасы 15г калий гидроксиді бар ерітінді мен массасы 30г алюминий хлориді бар ерітіндіні араластырғанда неше грамм алюминий гидроксиді түзіледі?

Оқушылар бұл есепті қалай шығарар едіңіздер, есеп шығару алгоритмін құрастырып көрейікші?

Б. Осы есепті шығару үшін оқушылар алдымен есеп шығару алгоритмін құрастырады.

Алгоритм 1. Есептің шартын қысқаша өрнектеу.2. Реакция теңдеулерін жазып теңестіру.3. Теңдеу бойынша берілген және есептеп табуға қажетті заттардың сандық сипаттамаларын (ν, Mr, M, m, V) тауып, теңдіктің астына жазу.4. Есептің шартына сәйкес заттардың зат мөлшерлерін есептеу.5. Қай заттың артық берілгенін табу.6. Аз мөлшерде берілген зат бойынша реакция нәтижесінде түзілген заттың массасын (көлемін, зат мөлшерін) есептеу.7. Есептің жауабын жазу.

Берілгені:

m (AlCl3) = 30 г

m(KOH) = 15 г

Табу керек: m(AlOH)3 - ?

Шешуі: AlCl3 + 3KOH = Al(OH)3 + 3KCl

ν, моль 1 3 1 3

Mr 133,5 56 78 74,5

М, г/моль 133,5 56 78 74,5

m, г 133,5 168 78 223,5

Теңдеу бойынша 1 моль AlCl3 – 3 моль KOH әрекеттеседі,

0,27 моль KOH-мен әрекеттесетін AlCl3 мөлшерін анықтаймыз.

1 моль AlCl3 – 3 моль KOH

х моль AlCl3 – 0,27 моль KOH

x= 0,09 моль

Есептің шарты бойынша AlCl3 мөлшері 0,22 моль берілген, яғни алюминий хлориді 0,22 моль – 0,09 моль = 0, 13 моль-ге артық берілген. Сондықтан есептеуді аз мөлшерде берілген зат бойынша есептейміз.