Арыңды жасыңнан сақта тақырыбындағы 11 сынып жұмысы

Тақырыбы: «Арыңды жасыңнан сақта!»

Мақсаты: «Ар» ұғымының адамгершілік құндылық ретінде мәнін ашу. Ұят, ар, намыс туралы түсініктерін арттыру. Ар тазалығына жету үшін өз әркетін талдап кемшілігін танып, жан сұлулығы арқылы адамдық биігіне өздігінен көтерілуге баулу. Өзін тәрбиелеуге жету мүмкіндіктерін арттыру. Өмірлік әрекетіне, өз мінез - құлқына сараптама жасап, өзіндік бағдарын анықтай алу, мүмкіндігін дамыту.

Құндылық: ар, ұждан, намыс, ұят, аброй Қасиеттер: өзін-өзі тәбиелеу, жан сұлулығы Ресурстар: АТК, плакаттар, стикерлер, фломастерлер. Слайд, ар-намыс туралы ғалымдардың ойлары және даналық ойлар тізбесі

Түрі: дөңгелек үстел

Адамның жеке басы дегеніміз — оның кісілігі. Ал, кісілік дегеніміз — адамның абыройы, беделі, дәрежесі. Бұның бәрінің ұйытқысы — әдептілік. Ендеше, адам өзінің өмір сүру салтын, ғұмыр кешу жолын осы әдептілікке негіздеуі керек. Әдептілік адамның жеке құлқын жолға қояды, оны қоғамға пайдалы адам етіп шығарады.

Бұл тұрғыдан алғанда адамдардың коғамдық өмірі осыған байланысты болып келеді. Яғни, қоғам жеке адамдардың жақсы болуын қалайды. Ал, адамды жақсы ететін — әдеп. Бізде «ар» сөзіне ғылыми тұрғыдан қандай анықтама беріледі? «Шәкәрім» энциклопедиясында А. Тоқсамбаева: «Ар - адамгершілік сана, этика - философиялық категория. Адамгершілік қазақ халқында адам бойындағы жақсы қасиеттердің жиынтық мағынасын білдіретін ұғым - өлшем болса, Ар оның шығу тегі, бұлақ бастауы. Арды адам бойындағы жақсы қасиеттердің өлшемі, адамгершілік санасы деуге негіз бар», - дейді.

Намыс адамның жан дүниесі мен Отанының, отбасының, ұлтының, қоршаған орта мен қоғамының мәнін сезінуімен оянып, соның амандығы мен бүтіндігі үшін күресінен көрініс табады. Адам өз бойындағы ең асыл құндылық иман, ар - ождан қазынасы екенін танып білгеннен кейін, оны қорғау, ұлғайту қамымен ғылым, білім іздеп еңбектенсе ол шын мәніндегі намысты тапқаны күмәнсіз. Бүгінгі ар, ұят тақырыбына келсек, «Аброй», «Ұят» дегенді әркім әр қалай түсінеді. Біз әрқайсысымыздың осы туралы ойымызды тыңдап көрелік.

Талдау: «Әдептілік ар-ұят, адамдықтың белгісі,

«Тұрпайы мінез тағы бар, надандықтың белгісі»

«Ерте жаста жүкті болудың себебі мен салдары туралы айтар ойың»

Оқушылардың ойлары әркім өзінше түйіндеп, түсіндіріп ойларымен бөлісу керек.

Ар - жақсылық пен зұлымдықты, шындық пен жалғандықты, әділдік пен әділетсіздікті және басқаларды анытайтын адамгершілік ұғым. Бұл - адамның іс - әрекетін ақиқат, шындық пен әділдік жөніндегі ұғымдар түсінігіне байланысты реттейтін, парыздың қаншалықты орындалған немесе орындалмағанын анықтайтын, нені істеп, неден бас тартуға тура келетінін көрсететін сезім. Қысқасын айтанда, ар- парыздың бақылаушысы, адам өмірін реттеуші.