Ауған соғысына 30 жыл тақырыбындағы тарихи мақала

Совет әскерлерінің Ауғанстанға басып кіргеніне 30 жыл толды. Сол армияның қатарында болған Қазақстанның 22 мың жауынгерінен 924 адам сол жақта қайтыс болып,1015 жауынгер мүгедек болып оралды, ал 21 адам хабар-ошарсыз кетті. Енді сол туралы нақтырақ тоқталсақ. Сол жылдарда халық арасынан жігіттер - «партизандар» деген шақыртумен яғни жиын-жаттығуларға баратын топ ретінде шақырту алатын болған. «Партизандықтар» ондай жиындарға үш айға кейде одан да ұзақтау уақытқа барып қайтатын.1978 ж желтоқсанда осындай шақыртумен әдеттегі жиынға деп келген топ, сол күні Ауғанстанға нағыз ұрыстың ортасына жедел түрде жеткізілген. Оларға сол жерде туыстарына арналған хаттың үлгісі көрсетіліп, Ауғанстанда емес Қазақстанда жүрміз деп жазыңдар деп қатаң тапсырма берілген. Бірге барған жолдастарының қатары күннен күнге сиреп, азайып ,тірі қалғаны 1980ж көқтемінде бірақ үйлеріне оралған.

Міне,Қазақстан үшін бұл соғыстың қысқаша мәні осы. Ешкімге ештеңе айтып ескертпестен алдап шақыртып алып,соғыстың күйіп тұрған отының ортасына тастай салған. Бұл ешкімгеде пайдасы жоқ тиімсіз соғыс осы күнге дейін жартылай ғана айтылып,Кеңес азаматтарының Отан алдындағы борышын өтеу міндеті деп көрсетіп келгенмен ,оның біз үшін әлі күнге беймәлім тұстары көп. Оны ешкімде жетік біліп, себеп-салдарын айтып бере алмайды,керек десеңіз ол туралы мардымды ақпаратта жоқ.

Кеңес әскерлерін Ауғанстаннан шығару 1989 ж ақпанының 15 күні аяқталды. Содан бері жылда бұл күн - Ауған соғысының аяқталуына бәлен жыл толды деп,еске алып атап өтіліп келеді. Бұл кезде Кеңес Одағының өзі де ыдырай бастаған себепті оның бар маңызы жоғалып,салдары ғана қалды. Қауіпсіздік кеңесі оны саяси стратегиялық қателік яғни мықты бір державаны ыдыратып тынған «соңғы советтік авантюра» деп атады. Ал оған қатысқандар өздерінің құрбан болғандарын түсініп, бармақтарын шайнап қалды,оларға болымсыз жеңілдіктермен мардымсыз зейнетақы тағайындалды және осы күнге дейін оған ешкім көңілі толып көрген емес.

Ол кездегі заманның басты бағыты да ұраны да жарты әлемге көмектесіп, социализм идеясын тарату болғанын есептесек,сол кездегі үгіт-насихаттың күштілігі сондай, Кеңес Одағының азаматтары қарапайым ауғандықтарға көмектесіп, интернационалдық борышын өтеп жатыр,берілген тапсырманы бұлжытпай орындап жүр деп көрсеткен. Сол…