Бала тәрбиесіндегі психологтың алатын орны туралы мақала

Бала тәрбиесіндегі психологтың алатын орны

Бала тәрбиесі мәңгілік мәселе, қиын әрі күрделі іс, тіпті ол тоқсаусыз соғып жатқан жүрегің сияқты. «Баланы бақырып үйретпе, ақырын үйрет» деген. Байбалам салмай, бабын тауып үйретсең ғана еңбегің жемісті. Мен өз жұмысымда А.С. Макаренканың «Сіз баланы өміріңіздің әрбір сәтімен тәрбиелейсіз» деген өнегелі сөздерін пайдаланып, үнемі ұстанып отырамын. «Отан отбасынан басталады» демекші, ата-аналар мен ұстаздар қауымы үшін жас ұрпақ тәрбиелеп, оны қоғам мүддесіне жарату қазіргі уақытта кезек күттірмейтін мәселе. Осы мәселеге ата-аналар мен ұстаздар қауымы болып бірге атсалыссақ, алар асуымыздың биік болары сөзсіз.

Халық «Ұяда не көрсең, ұшқанда соны ілерсің» дейді. Жас шыбық иілгіш болатыны тәрізді, жас адам да жақсыға да жаманға да бейім болатыны баршамызға аян. Ата-ананың үйдегі іс-әрекеті балалардың көз алдында өтеді. Сондықтан жақсы, жаман әдетіміздің бала тәрбиесіне ықпалы өте зор. Бүгінгі ұрпақ- еліміздің болашағы, ертеңі.Біздің алға қойған мақсатымыз-қазіргі қоғам мұратына сай, жан-жақты жарасымды тұлға өсіру. Жеке тұлғаның өзін қоршаған ортадан тәрбиені бойына сіңіріп өсуін өсімдіктің күн сәулесі арқылы өскені сияқты қарастыруымызға болады.

Күн сәулесі өсімдіктің тіршілігіне қандай қажет болса, тәрбие тұлғаның дұрыс өсіп жетілуіне соншалықты қажет екені белгілі. Жақсы қасиеттерді бала бойына жас кезінен бастап тұрақты сіңіре білсек, сөз жоқ баланың өмір сүруге құштарлығы оянып, жақсы мен жаманды ажырата біледі, өзін қоршаған ортасын, мұғалімін, ата-анасын, құрбы –құрдастарын сыйлайды.

Мектеп – тұлғаның толық қалыптасуына жағдай жасайтын әлеуметтік орта. Соңғы кезде мектеп оқушыларының дамуында, әсіресе оқу әрекетінде қиыншылықтар туындап, баланың дамуында ішкі күйзелістер байқалып, эмоциялық мінезінде бұзылыстар байқалуда. Әрбір жеткіншек зерттелмеген құпия. Әрбір жеткіншектің өмірі, амандығы, дұрыс тәрбиеленуі тікелей психологтың жұмысының жемісі деп білемін. Психолог мамандығының маңыздылығын бүгінгі күннің көзімен сипаттар болсақ, қазір әлемдегі ең танымал мамандықтардың үздік бестігіне кіреді. Бүгінгі таңда түрлі-түрлі тағдырлар бар. Басында ешқандай мәселесі жоқ, жүз пайыз мұңсыз адам болмайды. Ал қазір осы тағдыр тауқыметін тартқан адамдар психолог көмегіне жүгінеді. Психолог кез келген кісінің оқиғасын тыңдап, жан-жүйесімен түсініп, қолынан келер көмегін аямайды. Өмірден түңілген жан болса, болашақ ғұмырына қызығушылық отын жағып, тірліктің ақ пен қарадан тұратынын, әлі-ақ алдынан ашық күн туарын түсіндіріп, ары қарай қалай қадам басу керегін ұғындырып, жарқын өмірге жол сілтейді. Мектеп психологы баланың өз- өзін танып білуіне, жанын ұғатын, қабілетін ашып, өз-өзіне сенімін күшейтіп, алға ұмтылдыратын жаттықтырушы болып…