Балабақшаға арналған серуендер жинағы 45 бет

КҮЗ

ТАБИҒАТТЫҢ МАҢЫЗДЫ КҮНДЕРІ

1 қыркүйекте - Соңғы нажағай

20 қыркүйекте - ортақ жапырақтыңсарғаюдың басталуы

21 қыркүйекте - қаздардыңұшып кетуі

22 қыркүйекте - тең түндер) (күн күзгі күн мен түннің теңелуілері

26 қазанды - Бірінші қар жамылғы

Қыркүйек

Серуен №1

Ауа-райын бақылау

Мақсаты:

Балаларға ауа-райы туралы түсінік беру.Сұраққа толық жауап беруге үйрету.

Бақылау барысы

-Қазір жылдың қай мезгілі (күз жайлы әңгімелеу)

Қыркүйек айының алғашқы күндері жылы болады. Ағаштарда ең алғашқы сары жапырақтар пайда болады. Жердегі шөптер сарғайып, гүлдер сола бастайды .

Сұрақтар:.

-Күздің қандай белгілерін білесіңдер?

-Күзде өсімдіктер қандай өзгеріске ұшырайды?

Еңбек

Ауланы жинау.

Қимылды ойын «Мысық пен тышқан».

Мақсаты:шапшандыққабаулу.

Қыркүйек

Серуен №2

Желді бақылау

Мақсаты:

-Күз мезгіліндегі желдің ерекшілігі.Сұраққа толық жауап беруге үйрету.

Бақылау барысы

Жұмбақ:

Аяқсыз жетіп барады,

Қолсыз есік қағады. (жел) Тәрбиешінің сұрақтары.

-Жел қалай пайда болады?

-Жел деген не?

Еңбек

Ауланы жинау.

Қимылды ойын «Жарыса жүгіру»

Мақсаты: Тез жүкіруге, ептілікке жаттықтыру.

Жаттығу ойындары Бөрене үстімен жүру

Мақсаты:Тепе-теңдікті сақтауға жаттықтыру

Қыркүйек

Серуен №3

Күннің көзін бақылау

Мақсаты: - балаларға күннің көзі туралы түсінік беру.сұраққа толық жауып беруге үйрету.

Бақылау барысы:

Жұмбақ:

Ақ сандығым ашылды

Ішінен жібек шашылды. (күннің көзі)

Сұрақтар:

Күннің көзі деген не?

Күннің көзінің қандай пайдасы бар?

Еңбек:

Құмды тазалау.

Қимылды ойын: «Күн мен жаңбыр»

Мақсаты:ептілікке,аңғарымпаздыққа үйрету.

Қыркүйек

Серуен №4

Бақшадағы көкөністерді бақылау

Мақсаты:-Балаларға бақшадағы піскен көкөністерді көрсету.Көкөністердің түрлерімен таныстыру.

Бақылау барысы:Жұмбақ:

Жер астында басы бар,

Жер бетінде шашы бар. (сәбіз)

Еңбек:Гүлдерді жинау.

Қ/О: «Тышқан мен мысық»

Мақсаты:балаларды шапшандыққа,ептілікке үйрету.

Жаттығу ойындары Қимылдарын дамыту

Мақсаты:Гимнастикалық бөрене үстімен жүру, тепе-теңдікті сақтау.

Қыркүйек

Серуен №5

Құстарды бақылау. Мақсаты:

-Балаларға құстар туралы білімдерін кеңейту.

Бақылау барысы

Көркем сөз:

Нан қоқымын шашпаңдар,

Жерде жатса баспаңдар.

Теріп алып қастерлеп ,

Торғайларға тастаңдар.

Сұрақтар:

-Торғай қандай болады?

-Дене мүшесін атаңдар?

Еңбек:

Құстарға жем беру.

Мақсаты:

Еңбекке,қамқорлыққа тәрбиелеу.

Қимылды ойын:

«Ұшты-ұшты»

Мақсаты:

Балалардың ойлау қабілетін дамыту.

Қыркүйек

Серуен №6

Аспан мен күннің көзін бақылау

Мақсаты:

-Балаларға аспан мен күннің көзі туралы мағлумат беру.

Сұраққа толық жауап беруге дағдыландыру.

Бақылау барысы:

Көркемсөз:

Табиғат қандай тамаша,

Көз тоймайды қараса.

Табиғаттың жұмбағы,

Таусылмайды санаса.

Сұрақтар:

-Аспанның түсі қандай?

-Күннің көзінің түсі қандай?

Еңбек: Ауланы жинау.

Мақсаты:Еңбексүйгіштікке үлкендердің еңбегін құрметтеуге тәрбиелеу

Қ/О: «Тышқан мен мысық»

Мақсаты: ептілікке, жылдамдыққа тәрбиелеу:

Қыркүйек

Серуен №7

Топырақты бақылау

Мақсаты:

-Балаларға топырақты көрсету.

-Топырақтың пайдасы жайлы түсіндіру.

Бақылау барысы:

Көркем сөз:

Орман біздің көркіміз,

Оны қорғау міндеттім!

Топырақтан,желден қорғайды

Аулымыздың іргесін.

Сұрақтар:

-Топырақ жайында не түсіндіңдер?

-Топырақ болмаса не өспейді?

Еңбек:

Ауланы жинау.

Қ/О: «Күн мен жаңбыр»

Мақсаты:

Ойынға деген қызығушылығын арттыру.

Қыркүйек

Серуен №8

Құмды бақылау

Мақсаты:

-Балаларға құм туралы түсіндіріп айту.

-Құм табиғатқа пайдалы екенін түсіндіру.Бақылау барысы:

Көркемсөз:

Орман біздің көркіміз,

Оны қорғау міндеттім!

Құмнан,желден қорғайды

Аулымыздың іргесін.

Сұрақтар.

-Құм жайында не түсініңдер?

-Құм не үшін керек?

Еңбек:

Құмға су құю

Қимылды ойын:

«Бақа»

Мақсаты:

Балаларды түрлі қимылдарды жасауға үйрету.

Қыркүйек

Серуен №9

Гүлзардағы гүлдерді бақылау

Мақсаты:

Балаларға өсімдіктердің күзгі тіршілігі туралы түсінік беру.

Бақылау барысы:

-Балалардың назарын гүлзарға аудару.

-Сұрақтар:

-Гүлдерде күзде қандай өзгерістер болады?

-Күзде гүлдердің жапырақтары қандай болады?

Еңбек:

Гүлдерді суару.

Қ/О: «Мысық пен тышқан»

Мақсаты:

Ойынға деген қызығушылығын арттыру.

Қыркүйек

Серуен №10

Бақшаға арнайы серуен

Мақсаты:

-Балаларға бақшада өсетін жемістерді таныстыру,көрсету.Жемістердің аттарын дұрыс айта білу.

Бақылау барысы:

Көркем сөз:

Көңілді бақша

Шолып едім бақшаны,

Көкөніс біткен көңілді

Жасыл,сары,қызыл,көк

Сан-алуан көкөніс

Күзгі бақта күлімдеп

Көз тартады желімдеп.

Сұрақтар:

Қазір қай жыл мезгілі?

Бақшада қандай жемістер бар?

Еңбек:гүлдерді жинау.

Қ/О: «Тышқан мен мысық».

Мақсаты:

Балаларды жылдамдыққа баулу.

Қыркүйек

Серуен №11

Көліктерді бақылау

Мақсаты:балаларға көліктерді көрсетіп,олардың түрлеріментаныстыру.

Бақылау барысы:

Жұмбақ шешу:

Төрт аяқты,екі көзді,

Өзі жансыз жүреді.

От пен майдан жемі бар.

Құрыш болат жүрегі. (Машина)

Сұрақтар:

-Қандай машиндар білесіңдер?

-Жолда қандай машиндар көрдіңдер?

Еңбек:Жапырақтарды жинау.

Қ/О: «Күн мен жаңбыр»

Мақсаты:

Балалардың зеректігін арттыру.

Қыркүйек

Серуен №13

Ауа-райын бақылау

Мақсаты:

Балаларға күз мезгілінде болатын ауа-райы жайлы түсіндіру.

Бақылау барысы

Жұмбақ шешу:

Жауып жаңбыр,

Жер сабыр,

Шөп,жапырақ солады,

Бұл қай кезде болады? (Күз)

Сұрақтар:

-Қазір жылдың қай мезгілі?

-Күздгі ауа-райы ұнайды ма?

-Тағы қандай табиғат өзгерістерін білесіңдер?

Еңбек:

Ауланы жинау.

Қ/О:Жарыса жүгіру.

Мақсаты:жылдамдыққа үйрету.

Қыркүйек

Серуен №12

Желді бақылау

Мақсаты: Балаларға күздің жел ерекшілігін түсіндіру.Сұраққа толық жауап беруге дағдыландыру.

Бақылау барысы: Мақал:

Жел тұрмаса,

Шөптің басы қимылдамайды.

Сұрақтар:

-Қазір қай жыл мезгілі?

-Күзде ауа-райы қандай болады?Қ/О:«Ұшты-ұшты».

Мақсаты:

Балалалрдың есте сақтау қабілетін дамыту.

Қыркүйек

Серуен №14

Құм мен топырақтың айырмашылығын бақылау.

Мақсаты:

Балаларға құммен топырақтың айырмашылығын түсіндіріп айту.

Бақылау барысы:

Көркем сөз:

Орман біздің көркіміз,

Оны қорғау міндетім!

Құмнан,топырақтан қорғайды

Аулымыздың іргесін.

-Балалардың назарын құм мен топыраққа аудару.

Сұрақтар:

-Біз құммен бе,әлде топырақпен ойын ойнаймыз ба?

-Құм жайында не түсініңдер?

-Топырақ жайында не білдіңдер?

Еңбек:

Ойын алаңын жинау.

Қимылды ойын:

«Доп»

Мақсаты:

Балаларды жылдамдыққа,шапшандыққа жаттықтыру.

Қыркүек

Серуен№15Аула сыпырушының еңбегінбақылау

Мақсаты:

Балаларды үлкендердің еңбегін құрметтеуге тәрбиелеу.

Бақылау барысы

Мақал-мәтел:

Еңбек етсең ерінбей,

Тояды қарның тіленбей.

Сұрақтар:

-Ауланың маңайын кім сыпырып жүр?

-Ағай немен сыпырып жүр?

Еңбек

Ойын алаңын жинау.

Мақсаты:бірлесе жұмыс істеуге, мақсатқа жетуге баулу.

Қ/О: «Мысық пен тышқан».

Мақсаты:

Ойынға деген қызығушылығын арттыру.

Қыркүйек

Серуен №16

Құрғақ құмды бақылау

Мақсаты:балаларға құмың түрлерін түсіндіріп айту.Құмның пайдасы туралы айту.

Бақылау барысы

Балалармен әңгімелесу, сұрақтар:

Қазан

Серуен №7

Желді бақылау

Мақсаты: желдің күшін анықтауды үйретуді жалғастыру;

өлі табиғат туралы білімдерін кеңейту.

Бақылау барысы

Жұмбақ:

Аяғы жоқ ұшады,

Аузы жоқ ән салады.

Кездескен жеңіл нәрсені

Аспанға ұшырады (жел)

Сұрақтар:

♦Жел қайдан пайда болады?(жерден қызған ауа жоғары көтеріледі, ал суық ауа төмен түседі. Ауаның осындай қозғалысынан жел пайда болады.)

♦Күшіне қарай желдің қандай түрлері болады?(күшті және әлсіз)

♦Күшті желдер қалай аталады? (дауыл, құйын.)

♦Бүгін жел бар ма? Ол күші бойынша қандай?

Зерттеу жұмысы

Компастың немесе флюгердің көмегімен желдің бағытын анықтау (флюгер қай жаққа бұрылды-жел сол жақтан)

Желдің күшін қалай анықтауға болады? (секундамермен және қағазбен.)

Желдің қай жақтан соғып тұрғанын қалай анықтайды? (компас көмегімен-солтүстіктен болса-суық жел, оңтүстіктен болса жылы жел.)

Еңбек Алаңды тазалау

Мақсаты:бірлесе жұмыс істеуді жалғастыру, орындалған жұмыс нәтижесіне қуана білу.

Қ/О: «Жел».

Мақсаты:- табиғат байланысы туралы түсініктерін бекіту, тәрбиеші командасын мұқият тыңдауға үйрету

Жаттығу ойындары: Доппен жаттығу

Мақсаты: допты жоғары лақтыру, жерге соғу, екі қолмен қағып алуды жалғастыру

Қазан

Серуен №8

Үйеңкі ағашын бақылау

Мақсаты: үйеңкі ағашының әртүрлілігі туралы білімдерін кеңейту

(қызыл тал, қызыл шілік, боз тал, үйеңкі тал т.б.)

Бақылау барысы:

Көркем сөз

Күзде жауын. Бұлт. Тұман. Тапталады табанға,

Судыр-судыр жапырақ. Судыр-судыр жапырақ

Сары жапырақ жауады.

Сары құйын ұйтқыған, Өрттей сары бояуға,

Малынғандай атырап.

Балаларға сұрақтар:

Үйеңкі ағашының жапырақтары мен бұталары қандай?

Үйеңкі ағашы қай жерлерде жиі өседі?(өзен жағалауында.)

♦ үйеңкі ағашының қандай түрлерін білесіңдер?( қызыл тал, қызыл шілік, боз тал, үйеңкі тал).

♦ Үйеңкі ағашы адамдарға не береді? (бұтақтарынан себет (корзина) тоқиды)

Зерттеу жұмысы Үйеңкі ағашының жапырақтарын басқа ағаш жапырақтарымен салыстыру. Айырмашылығы қандай?

Еңбек: Бұйымдар жасауға жапырақ жинау.

Мақсаты:еңбек ету іскерліктері мен дағдыларын дамытуды жалғастыру

Қимылды ойын«Аңшылар мен аңдар».

Мақсаты:

әртүрлі кедергілерден өтіп жүкіруге

ептіліктерін дамыту.

Жаттығу ойындарыСекіргіш жіппен секіру.

Мақсаты:екі аяқпен бірдей секіруге жаттықтыру.

Мақал-мәтел: Бір тал кесссең, он тал ек.

Қазан

Серуен №9

Жүк көліктерін бақылау

Мақсаты: жүк көліктерін ажырата білуге, олардың қолданылатын орындарын айыра білуге үйрету.

Бақылау барысы

Адамдарды, жүктерді суда-кемелер, жерде поездер, әуеде-ұшақтар тасиды. Ал, аулада, көшеде жиі кездесетін көліктер-машиналар. Машиналар түрлеріне қарай адамдарға әртүрлі қызмет көрсетеді.

Адамдарды жұмыс орнына тасиды, дәрігерлерді ауруларға жеткізеді, өртсөндірушіні өрт болған жерге апарады, әртүрлі жүктерді тиісті жеріне апарады, көшеге су себеді, сыпырады, қар тасиды. Олар адамдардың бірінші көмекшісі.

Балаларға сұрақтар.

- Сендер қандай көлік түрлерін білесіңдер?

Адамдар жүк көліктерін не үшін пайдаланады?(әртүрлі жүктерді тасу үшін.)

Жүк тиейтін машиналар қандай көлік түрлеріне жатады?(жүк таситын көліктерге).

Жүк таситын басқа қандай көлік түрлерін білесіңдер?(жүк таситын ұшақтар, тікұшақтар, поездар,кемелер.)

♦ Машиналар бағдаршамның қай түсі жанғанда жүреді? (жасыл.)

Машинаны жүргізетін мамандықтағы адамды кім деп атайды? (жүргізуші, шофер)

Бағдаршамның неше түсі бар? (Үш: қызыл, сары, жасыл.)

Адамдар бағдаршам жоқ жерден қалай өтеді?

Еңбек

Түскен жапырақтарды жинау.

Мақсаты:

-- Бастаған істі аяғына дейін жеткізуге баулу;

ұқыптылыққа, жауапкершілікке тәрбиелеу.

Қимылды ойын:«Тоқта--жүгір».

Мақсаты:

белгі бойынша әрекет етуге үйрету;

—ептіліктерін дамыту.

Жаттығу ойындары:Бөрене үстімен жүру.

Мақсаты:тепе-теңдікті сақтай отырып, жүру техникасын жақсарту.

Мақал-мәтел:«Бастаған істі тастама»

Қазан

Серуен №10

Терек ағашын бақылау

Мақсаты: Терек ағашының ерекшелігі туралы білімдерін кеңейту

Бақылау барысы:

Көркем сөз

Көк орманда тау таза, бой таза, Мұнда таңның қоңыр салқын лебі бар

Көк орманда адам таза, ой таза Көк орманда әнші құстар елі бар.

Орман өзін күнде таза ұстайды, Іздесеңдер қандай ағаш керегін-

Көк орманда шаң бұрқырап Бәрі, бәрі осы орманнан табылар.

ұшпайды.

Д/О: «Мен көрсеткен жапырағы бойынша ағашын тап»

Балаларға сұрақтар:

- Бұл қай ағаш деп ойлайсыңдар?

Терек ағашының жапырақтары мен бұталары қандай?

Терек ағашы қай жерлерде жиі өседі?(барлық жерде: саябақтарда, көшелерде, аулаларда.)

♦ Терек ағашының қандай ерекшелігі бар?(олардың салпыншақ гүлдері бар, көктемде олардың қауыздарынан ақ ұлпа ұшады, жерді қар басқандай болады, балаларға оны өртеп ойнауға болмайды-өте қауіпті ).

♦ Терек ағашы адамдарға не береді? (эфир майы, қышқылдар бар. Медицинада, халық емшілігінде қолданады)

Зерттеу жұмысы Терек ағашының жапырақтарын басқа ағаш жапырақтарымен салыстыру. Айырмашылығы қандай?

Мақал-мәтел «Ауыл сәні терек,

Терек егу керек»

Еңбек: Құмсалғыштағы құмға су себу.

Мақсаты: кіші топ балаларына көмектесу, қамқорлық сезімге тәрбиелеу.

Қ/О: «Допты капитанға бер».

Мақсаты:

—доппен ойын кезінде әртүрлі қозғалыстарды қолдану, серіктесінің іс-әрекетімен санаса білуге, ұйымшылдыққа тәрбиелеу.

Жаттығу ойындары

Екі-екіден колоннаға тұру.

Мақсаты:мүсіндерінің дұрыс жетілуін қалыптастыру.

Қараша

Серуен №1

Торғайларды бақылау

Мақсаты:торғай туралы білімдерін тиянақтауды жалғастыру;

—күздің келуімен құстар мінез-құлқының өзгеруін көре білуге үйрету; зейіндері мен есте сақтауларын белсендіру.

Бақылау барысы:

Көркемсөз

Қалатындай қиқылдап, Әдетіңді білемін,

«Шиық, шиық» еттің шиқылдап Дайын асқа ортақсың