Бастауыш сыныпқа арналған олимпиада тапсырмалары

3-4 кластарға қазақ тіліне арналған олимпиада

Мақсаты: Бастауыш класс оқушыларының пәнге деген қызығушылықтарын арттыру, оқушылардың арасында дарынды балаларды іріктеу, қолдау және жарысқа қатысу тәжірибесін қалыптастыру, дамыту.

Олимпиада 2 кезеңнен тұрады.

І. Ақын-жазушылар және олардың шығармашылығы

Бұл кезеңде оқушы 20 сұрақтан тұратын ақын-жазушылар шығармалары, балалар әдебиеті (ауызекі, жазба) үлгілерінен тесттік тапсырмаларды орындайды.

Тиісті нәтиже көрсеткен оқушы 2-кезеңге өтеді (15 ұпайдан жоғары, әрбір дұрыс жауап 1 ұпай боп есептеледі).

ІІ. Әдебиет білгірлері

Бұл кезеңде оқушылардың әдеби-теориялық білімдері, монолог, диалог туралы біліктері, оқылған мәтінді түсінуі, мәтіндегі негізгі ойды анықтауға арналған тапсырмалар орындау мен дауыстап оқудағы мағыналық кідіріс, ырғақ пен сөздердің айтылу анықтығы сынға түседі.

2-кезең 3 бөліктен тұрады. 1-тапсырма өлеңді талдау, 2-тапсырма көркем шығарманы талдау және әдеби терминдердің анықтамасын жазу, 3-тапсырма өлеңді мәнерлеп, жатқа оқуға берілген.

Класс: 3 Орындаған:__________________

Әр сөз табы нені білдіреді?Сәйкестендір, жауаптардың арасына орын қалдырмай орында. Мысалы: 1d2c3b4a

Сын есім

А

Заттың қимылын,іс-әрекетін білдіретін сөз

Етістік

В

Заттың атын білдіретін сөз

Зат есім

C

Заттың түрін,түсін,сапасын білдіретін сөз

Сан есім

D

Заттың ретін,санын білдідетін сөз

Мақалдардың сыңарын оң жақтан тауып сәйкестендір, жауаптардың арасына орын қалдырмай орында. Мысалы: 1d2c3b4a

Ашу тасады,

А

Ілім-жанып тұрған шырақ

Таспен ұрғанды,

В

суын іш

Сыйлап берсе,

C

ақыл басады

Өнер-ағып жатқан бұлақ,

D

аспен ұр.

Сәйкестендір, жауаптардың арасына орын қалдырмай орында. Мысалы: 1d2c3b4a

Тасымалдыуға болмайтын бір буынды сөздер

А

ер-тегі,бала-пан,керу-ен

Тасымалдауға болмайтын екі буынды сөздер

В

қант,от,сүт,қар,нар

Дұрыс тасымалданған сөздер

C

жай-ылым,сау-ысқан,у-ық

Дұрыс тасымалданбаған сөздер

D

әсем,өрік,имек,ұран

Берілген сөйлемдерді тыныс белгілерімен сәйкестендір, жауаптардың арасына орын қалдырмай орында. Мысалы: 1d2c3b4a

Ол суға барды

А

Өркенің өссін, қарағым

В

Жаңбыр неге жауады

C

Ауа райы қандай жақсы

D

Ребусты шеш. Жауабын жаз.

УР

Жауабы:_____________________________

Жұмбақты шеш, мәтін құра:

Шелек қалпақ басында,

Сәбіз екен танауы.

Қыста қардан туатын,

Тауып көрші, сен оны.

Класс: 4 Орындаған:__________________

Әр сөз табына байланысты сөзді сәйкестендір, жауаптардың арасына орын қалдырмай орында. Мысалы: 1d2c3b4a

Сын есім

А

жағала

Етістік

В

кереге

Зат есім

C

адал

Сан есім

D

сексен

Берілген сөйлемдерді тыныс белгілерімен сәйкестендір, жауаптардың арасына орын қалдырмай орында. Мысалы: 1d2c3b4a

Күләш асханада жұмыс істейді

А

Күләш,асханаға бар

В

Күләш асханада жұмыс істейтін бе еді

C

Күләш, жұмысыңды істе

D

Сөйлем және сөйлем мүшелеріне байланысты ережелерді сәйкестендір, жауаптардың арасына орын қалдырмай орында. Мысалы: 1d2c3b4a

Құрмалыс сөйлем

А

Тұрлаулы мүшелерімен қатар тұрлаусыз мүшелері бар сөйлем

Жалаң сөйлем

В

Сөйлемнің бастауыш, баяндауыштан басқа мүшелері

Тұрлаусыз мүшелер

C

Тек қана тұрлаулы мүшелерден тұратын сөйлем

Жайылма сөйлем

D

Екі немесе одан да көп жай сөйлемнен құралған сөйлем

Сөз және оның құрамына байланысты ережелерді сәйкестендір, жауаптардың арасына орын қалдырмай орында. Мысалы: 1d2c3b4a

Біріккен сөз

А

Екі не одан да көп түбірден бірігіп,тұтас бір ұғымды білдіреді

Қос сөздер

В

Күрделі атаулар,мемлекет, мекеме,ұйым аттарының қасқартылып айтылуы

Қысқарған сөздер

C

Бір түбірдің екі рет қайталануынан жасалады

Қайталама қос сөздер

D

Сөздердің қосарланып немесе қайталанып айтылуы арқылы жасалады

Ребусты шеш. Жауабын жаз.

Е

Жауабы:_____________________________

Жұмбақты шеш, мәтін құра:

Дауысы бар, жаны жоқ,

Шертсең күйі, әні көп.

Құлағын он бұра.

Ол не?....

ІІ кезең. ТЕСТ тапсырмалары 4-класс

1.Сөйлемдегі қимылды , іс-әрекетті білдіретін сөз табы:

А) сын есім Б) етістік

С) сан есім Д) зат есім

2 . Дауыссыз дыбыстар түрлерін көрсет:

А) ашық , қысаң Б) қатаң, жіңішке , үнді

С) қатаң, үнді, ұяң Д) жуан , жіңішке

3. Дұрыс тіркескен сөзді тап

А) биік тау Б) биік сезім

С) биік ой Д) биік сөз

4. Мәтінінің түрлерін белгіле .

А) Әңгімелеу , сипаттау, пайымдау

Б) әңгімелеу, суреттеу

С) сипаттау , үйрену

Д) суреттеу, үйрену , жазбаша

5. Біреудің назараны аудару үшін қолданылатын сөздер қалай аталады .

А) қыстырма В) қаратпа

С) шылау Д) қысқарған

6.Туынды сын есімді тап

А) жақсы , көркем Б) таза , лай

С) өнерлі , көрікті , ақылды Д) үлкен, қою

7.Реттік сан есім қандай сұраққа жауап береді?

А) қанша? Б) неше?

С) нешеу? Д) нешінші?

8. Сөйлемде бір сұраққа жауап беріп , бірдей тұлғада айтылған сөздер қалай аталады ?

А) тұрлаулы мүшелер Б) бірыңғай мүшелер

С) тұрлаусыз мүшелер Д) сөйлем мүшелер

9. Дауысты дыбысқа тән сипатты анықта

А) созуға келмейді

Б) буын құрайды

С) сөз басында ғана келеді

Д) тасымалданбайды

10. «Б» ұяң дыбысы төмендегі қатаң дауыссыздың қайсысының сыңары болып табылады

А) ф Б) қ С) п Д) д

11. Дауссыз дыбысқа тән сипат қайсысы?

А) буын құрайды Б) сөзде кездеспейді

С) айтылуы бөлек Д) созуға келмейді

12. Айтылуда дыбыстық өзгеріске ұшырайтын сөзді көрсет.

А) бүгін Б) сорғыш

С) жер Д) қаптесер

13. Ілік септігіндегі сөзді белгіле

А ) таң Б) күннің

С) оқушыда Д) баламен

14. Жалаң сөйлемді тап

А) Күз . Б) Ақ лақ тастан тасқа секірді .

С) Таң атты. Д) Жаңбыр сіркіреп жауды.

15. Мына сөздердің ішінен мағыналары жуық сөздерді тап

А) кербез , түзу , үлкен

Б) әдемі, ажарлы , көркем , сәнді

С) болашақ , сәнқой , алып

Д) үлкен-кіші , ақ-қара

Дұрыс жауап:

Дұрыс емес:

Класс: 3 Орындаған:__________________

1. Мәтіннің қай түріне жататынын белгіле:

Мектебіміз үлкен, кең, жарық. Заман талабына сай жабдықталған.

А) әңгімелеу; б) пайымдау;

с) сипаттау; д) хабарлау;

2. Ешқашанда сөздің басында жазылмайтын әріпті белгіле:

А) й; б) у; с) н ; д) ң;

3. Сөйлемнің тұрлаулы мүшелерін анықта:

А) анықтауыш; с) бастауыш, баяндауыш; б) толықтауыш; д) пысықтауыш;

4. Сөйлем соңынан қандай тыныс белгісі қойылатынын анықта: Бұл кім болды екен

а) нүкте; б) қос нүкте;

с) леп белгісі; д) сұрау белгісі;

5. Қатаң дауыссыздан басталған сөздерді тап:

а) дәптер; б) тақта;

с) алма; д) ғарыш;

6. Тұрлаулы мүшелерден тұратын сөйлем.

а) Жай сөйлем; б) жайылма сөйлем;

с) хабарлы сөйлем; д) Жалаң сөйем;

7. Мына сөздер қай сөз табына жатады? Жүзді, өсті, жазды

а) зат есім; б) сын есім;

с) етістік; д) сан есім;

8. Буынға дұрыс бөлінген сөз.

а) Жа-ңа-лық-ты; б) Жаңа-лы-қты;

с) Жаң-ал-ық-ты; д) Ж-аң-ыл-ық-ты;

9. Тұрлаусыз мүшелері бар сөйлемді тап.

а) Салтанат биледі. с) Қайрат қақпаны қорғады.

б) Мал жайылды. д) Жібек орамал.

10. Бастауыштың ісін, қимылын білдіретін сөздерді ......................дейді.

а) баяндауыш; б) бастауыш;

с) тұрлаусыз мүше; д) тұрлаулы мүше;

11. Бастауыштан кейін сызықша қай кезде қойылады?

а) бастауыш та, баяндауыш та зат есімнен болса; с) тұрлаусыз мүше болса;

б) бастауыш жалқы есім болса; д) баяндауышы жоқ болса;

12.Тұрлаусыз мүшелерге қойылатын сұрақтар?

а) кім? кімдер? с) қандай? кімге? нені?

б) не? нелер? д) кім? не?

13. Заттың пішінін білдіретін сөзді белгіле

А) сарғыш, көгілдір В) ащы-тұщы

С) сопақ, домалақ D) мамық, жұмсақ

14. Тек ұяң дауыссыздары бар сөзді тап:

А) жабағы В) жалтақ

С) жауын D) жаңбыр

15. Дауссыз дыбысқа тән сипат қайсысы?

А) буын құрайды Б) сөзде кездеспейді

С) айтылуы бөлек Д) созуға келмейді

Дұрыс жауап:

Дұрыс емес:

ІІ кезең. ТЕСТ тапсырмалары 4-класс

1.Сөйлемдегі қимылды , іс-әрекетті білдіретін сөз табы: