Бастауыш сыныпта сыни ойлауды дамыту технологиясы

Магистрлік диссертация / магистрлік жоба

НЕГІЗДЕМЕСІ

Магистранттың аты-жөні: Мугалимова Айгул Нурмангазиевна

Магистрлік диссертацияның / магистрлік жобаның тақырыбы: Бастауыш мектепте оқыту-тәрбиелеу үдерісінде ақпараттық технологияны қолдану жолдары

Пути использования информационных технологий в процессе обучения и воспитания в начальных школах.

Ways of using informative technologies in the process of education at primary schools.

Зерттеу тақырыбының өзектілігі: Бүгінгі білім беруді жаңарту жағдайында оны ақпараттандыру басым мәнге ие болып отыр. Жалпы бүгінгі күні әлемнің барлық елдерінің қоғамдық даму негізі болып білім, ақпарат және ақпараттық технологиялар болып табылады. Соған сәйкесті өркениет дамуының қазіргі кезеңін ақпараттандырумен және ақпараттық қоғамды қалыптастырумен байланыстыру кездейсоқ нәрсе емес. Қазіргі таңда республикамызда білім беруді ақпараттандырудың негізгі мақсаты – бұл қазіргі ақпараттық технологияларды қолдану негізінде біртұтас біліми ақпараттық орта құру арқылы қазақстандық білім сапасын арттыру.Бастауыш мектепті ақпараттандыру үрдісін тек жалпы орта білімді ақпараттандыру деңгейінде ғана емес, сонымен бірге өзіндік нақты ғылыми және практикалық проблема есебінде қарастыру қажеттігі оқушылардың жас ерекшеліктері мен кез-келген жаңалықтарды қабылдаудағы психологиялық-педагогикалық ерекшеліктерімен түсіндіріледі. Сонымен аталған ғылыми-зерттеу жұмыстары мен әдебиеттерге, озық тәжірибелерге жасалған талдау жұмысы білім беруді жаңарту жағдайында бастауыш мектепті ақпараттандыру проблемасының ғылыми тұрғыдан зерттеудің өзектілігі артып отырғандығын көруге болады.

Зерттеу мақсаты: Бастауыш мектепте оқыту-тәрбиелеу үдірісіндегі ақпараттық технологияны қолдану жолдарын ғылыми-теориялық және практикалық тұрғыдан негіздеу, тиімді жолдарын анықтау.

Міндеттері: 1. Бастауыш мектепте оқыту-тәрбиелеу үдірісіндегі ақпараттық технологияны қолдану жолдарының әдіснамалық және теориялық негізін анықтау. 2. «Бастауыш мектепті ақпараттандыру», «қазіргі ақпараттық технологиялар», «ақпараттық сауаттылық», «ақпараттық-технологиялық компетенция», «ақпараттық-біліми орта» ұғымдарының мәнін нақтылау. 3. Бастауыш мектепте оқыту-тәрбиелеу үдірісіндегі ақпараттық технологияны қолдану жолдарының тұжырымдамасын жасау, бастауыш мектепті ақпараттандыруды тиімді жүзеге асыратын педагогикалық шарттарды айқындау. 4. Бастауыш мектепте оқыту-тәрбиелеу үдірісіндегі ақпараттық технологияны қолдану жолдарының моделін құру.

Күтілетін нәтижелер: 1. Бастауыш мектепті ақпараттандыруды әдіснамалық және теориялық тұрғыдан негіздеу оқушылардың ақпараттық дүниетанымдарын кеңейтуге деген қажеттіліктерін арттырып, ақпараттық мәдениет негізінің қалануына септігін тигізеді. 2. Бастауыш сынып оқушыларының ақпараттық сауаттылықтарын қалыптастырудың құрылымдық моделін ынталық, танымдық, әрекеттік- технологиялық, құндылықты-бағалау компоненттері бірлігі мен көрсеткіштер, өлшемдер құрайды. 3. Педагогикалық технология мен қазіргі ақпараттық технологиялардың өзара байланысы оқушылардың ақпараттық сауаттылықтарын қалыптастырып, нәтижеге бағдарланған білімді сапалы түрде жүзеге асыруға мүмкіндік береді.

Магистрлік диссертацияның / магистрлік жобаның сынақтан өткізу базасы: №10 жалпы білім беретін орта мектептің бастауыш сыныптары

Магистрант ________________А.Н.Мугалимова

қолы

Ғылыми жетекшісінің аты-жөні,

ғылыми дәрежесі, лауазымы ______________п.ғ.к., доцент Г.А.Ергалиева

қолы

Мектепке дейінгі және бастауышта білім

беру кафедрасының меңгерушісі _____________ Д.Г.Хабиева

қолы

Күні: 23.10.2018

Қосымша:

1) Бастауыш мектепте оқыту-тәрбиелеу үдірісіндегі ақпараттық технологияны қолдану жолдары, Орал қ. №10 «ЖББОМ», педагогикалық сараман кезінде, 3-ші семестр.

2) Ғылыми диссертация кіріспеден, екі тараудан, қорытындыдан, пайдаланылған ғылыми әдебиеттер тізімі мен қосымшадан тұрады.

Кіріспе бөлімінде зерттеу тақырыбының көкейтестілігі негізделді, мақсаты, объектісі, пәні, міндеттері, болжамы, әдіснамалық негіздері мен зерттеудің кезеңдері, жетекші идеясы мен дерек көздері, ғылыми жаңалығы және қорғауға ұсынылатын қағидалары баяндалады.

Бастауыш мектепте оқыту-тәрбиелеу үдірісіндегі ақпараттық технологияны қолдану жолдарының педагогикалық негіздері атты бірінші тарауда диссертациялық зерттеудің бастауыш мектепті ақпараттандырудың теориялық-әдіснамалық және практикалық тұрғыда дәлелденуімен; зерттеу мазмұнының ғылыми аппаратқа сай келуімен; кешенді әдістерді пайдалануымен; тәжірибелік-эксперимент жұмыстарының жоспарлы кезеңділігімен; бастапқы және соңғы көрсеткіштердің нәтижелерін қорытындылаумен; олардың тиімділігін тәжірибелік-эксперимент арқылы тексерумен дәлелденеді. Бастауыш мектепті ақпараттандырудың теориялық-әдіснамалық негізі айқындалып, білімді ақпараттандыруға қатысты ақпараттандыру, ақпараттық қоғам, бастауыш мектепті ақпараттандыру, қазіргі ақпараттық технологиялар ұғымдарының анықтамалары нақтыланады және бастауыш білім беруді ақпараттандырудың психологиялық - педагогикалық негіздері, бастауыш мектепті ақпараттандырудың қазіргі жағдайы мен даму бағыттары мәселелері қарастырылады. «Білім беруді жаңарту жағдайында бастауыш мектепті ақпараттандырудың тұжырымдамалық негізі» атты екінші бөлімде нәтижеге бағдарланған білім беруде компетенттік тұрғыдан оқыту мен тұлғалық - бағдарлы оқытуға негізделген технол

Қорытындыда зерттеу жұмысының нәтижелері негізінде әзірленген тұжырымдамалар мен ұсыныстар беріледі.

Бүгінгі күнгі қоғам талаптарына байланысты демократиялық құндылықтарға көшуге қарай, Ресейде, Қазақстанда және т.б. ТМД елдерінде білім жүйесінің жаңа парадигмасына нақты бет алу байқалады: елдер білім саласында тұлғалық-бағдарлы оқытуға және ізгілендіруге көшуде және бұнда шешуші роль ақпараттандыруға берілген. Осыған орай, ақпараттандыру қазіргі білім жүйесінің басты бағытттарының бірі болып қарастырылуда және біліми салада ақпараттық технологияларды кеңінен қолдану түрлі дидактикалық және педагогикалық міндеттерді шешу жолында зор құрал болып отыр. Қазіргі ақпараттық әдебиеттерде ақпараттандыру білім жүйесін әдіснамалық және практикалық талдауларды, сондай-ақ оқытудың және тәрбиенің психологиялық-педагогикалық міндеттерін шешуге бағытталған қазіргі ақпараттық технологияларды тиімді қолдануды қамтамасыз ететін үрдіс есебінде қарастырылады.Ақпараттандыру – бұл оқыту мен тәрбиенің психологиялық-педагогикалық міндеттерін жүзеге асыруда білім беру жүйесінде қазіргі ақпараттық технологияларды (ҚАТ) қолданудың теориясы және практикасымен қамтамасыз ету. Білімді ақпараттандыру – біліми жүйелерді реформалаудың барлық негізгі бағыттарын қамтитын маңызды механизмі болып табылуда. Оның баст

- әрбір индивидке өз бетімен білім алу, өзіндік даму траекториясын қамтамасыз ететін ашық білім жүйесін құру мүмкіндігі; - таным қызметін жүйелі ойлауға нақты бағыттау арқылы оны ұйымдастыру қызметімен бірге түбірімен өзгерту;- білімнің ақпараттық-әдістемелік қамтамасыздандырылуы нәтижесінде басқарудың тиімді жүйесін жасау;- оқу үрдісі барысында үйренушілердің танымдық әрекеттерін тиімді ұйымдастыру; - ақпараттық технологиялардың өзіне тән қасиеттерін қолдану, оның ішінде маңыздылары: оқу үрдісінің барлық буындарында (қажеттілік-ынта-шарт-құрал-әрекет-операция) жиынтығында әрекеттік тұрғыдан қарауды қолдайтын тану үрдісін ұйымдастыру мүмкіндігі;- автоматтандырылған оқу бағдарламаларының бағдарламалау (программалау), серпінді бейімделуі арқылы оның тұтастығы сақтай отырып оқу үрдісін дербестендіру, мүлдем жаңа танымдық құралдарды қолдану және ұйымдастыру мүмкіндігі.

Қазіргі компьютерлік технологиялардың ерекше белгілері оның жүзеге асатын өзіне тән ортасы және онымен байланысты компоненттері болып табылады, олар:

- техникалық (қолданылатын техника түрі);- бағдарламалық-технологиялық (жүзеге асатын оқыту технологияларын қолданудың программалық құралдары); - әдістемелік-ұйымдастырушылық (оқушылар мен мұғалімдерге нұсқау, оқу үрдісін ұйымдастыру);

- пәннің білімдік саласы.

Қай елде болмасын қазіргі ақпараттық технологиялар қолдану мен дамыту деңгейі, материалдық базасының дамуымен қатар, ең алдымен, қоғамның интеллектуальдық деңгейімен, жаңа білімді жинақтау, меңгеру және қолдана білу қабілетімен анықталады. Барлығы сайып келгенде, елдің білім жүйесінің даму деңгейімен және білімді ақпараттандыру проблемасымен байланысты. Осыған орай, білім беруді ақпараттандыру – экономиканың, ғылымның және мәдениеттің жедел дамуын анықтайтын түйінді шарты болып табылады. Біздің зерттеуімізде қарастырылатын бастауыш мектеп кезеңінің маңызы мен қызметі - оның үздіксіз білім беру жүйесіндегі басқа буындармен сабақтастықта болуы. Сондықтан білім берудің басты міндеттері:

- оқушының өзін қоршаған, өзі өмір сүретін жаңа әлеуметтік ортаға үйренуі, онда жаңа әлеуметтік мәртебе - оқушы мәртебесінің қалыптасуы; - оқу, ойын, еңбек, қарым-қатынас, т.б. әрекет түрлерін қажетті деңгейде меңгеруі;- айналадағы дүниемен дара тұлғалық қатынасының қалыптасып, эстетикалық, этикалық, адамгершілік негіздерін меңгеруін қамтамасыз ету.Бастауыш сатыдағы білім мазмұнын жаңарту біліми кеңістікті оқушыға жеке тұлғалық тұрғыдан ұйымдастыруды қамтамасыз ететін деңгейдегі өзгертумен қатар, оқу пәндерінің кіріктірілуінің басымдылығына берілетін білім мазмұнының да өзгерісін қажет етеді.

Магистрлік диссертация / магистрлік жоба

НЕГІЗДЕМЕСІ

Магистранттың аты-жөні: Жанғалиева Перизат

Магистрлік диссертацияның / магистрлік жобаның тақырыбы: «Мәңгілік ел» ұлттық идеясы негізінде бастауыш сынып оқушыларының рухани құндылықтарын қалыптастыру

Формирование духовных ценностей у учащихся начальных классов на основе национальной идеи «Мәңгілік ел»

Formation of spiritual values at primary school on the basis of the national idea «Mangilik el»

Зерттеу тақырыбының өзектілігі: Қазақстанның әлемдегі озық отыз елдің қатарына ену мен мемлекетте бәсекеге қабілетті, интеллектуалды ұлт қалыптастыру қажеттілігі жағдайында қазіргі үздіксіз білім беру саласына, соның ішінде баланы бастауыш мектепте оқыту мен тәрбиелеу мәселесіне аса мән беріліп отырғаны мәлім. Ел Президенті Н.Ә.Назарбаевтың

«Қазақстан – 2050» Стратегиясы қалыптасқан мемлекеттің жаңа саяси амалы атты Қазақстан халқына Жолдауында – «Кішкентай бүлдіршіндердің дамуына ықпал ететін үздіксіз білім берудің алғашқы сатысы ретіндегі мектепке дейінгі білім беруге баса назар аударған жөн. Және бұл сатыны олардың шығармашылық және интеллектуалдық, қабілеттерін дамытуға арналған тиімді бағдарламалармен қамтамасыз ету қажет. Әрбір балалардың білім алуға, еңбекке және қоршаған ортаға бейімі, қарым-қатынасы нақ осы кезеңде қаланатынын естен шығармауымыз керектігі» - көрсетілген. Қазақстан Республикасы егеменді ел болғалы ғылым, мәдениет салаларында жасалып жатқан шаралардың барлығы жастарға жалпыадамзаттық және жеке ұлттық игіліктер негізінде тәрбие мен білім беру ісін неғұрлым жоғары деңгейге көтеруге ықпал етуде. Бүгінгі таңда қоғамдық өмірді демократияландыру және ізгілендіру жағдайында ұлттық ерекшелігімізді айқындайтын рухани мәдениетімізді жетілдіру қажеттілігі туындап отыр. Отаршылдық езгісі әсер еткен ұлттық менталитетімізді қалпына келтіріп, нығайту және өркениетті елдер қауымдастығы қатарынан орын алу – ұлттық мемлекетімізді қалыптастырудағы басты алғышарттардың бірі. «Мәңгілік ел» идеясының тарихи негіздер

Зерттеу мақсаты: «Мәңгілік ел» ұлттық идея негізінде бастауыш сынып оқушыларының рухани құндылықтарын қалыптастырудың ғылыми теориялық негіздерін айқындау оның тиімділігін практика жүзінде дәлелдеу, әдістемесін жасау.

Міндеттері:

1. «Мәңгілік ел» ұлттық идея негізінде бастауыш сынып оқушыларының рухани құндылықтарын қалыптастырудың ғылыми теориялық негіздерін айқындау.

2. «Мәңгілік ел» ұлттық идея негізінде бастауыш сынып оқушыларының рухани құндылықтарын қалыптастыру тиімділігінің теориялық моделін жасау.

3. «Мәңгілік ел» ұлттық идея негізінде бастауыш сынып оқушыларының рухани құндылықтарын қалыптастырудың тиімділігін тәжірибелік-эксперимент арқылы тексеру.

4. «Мәңгілік ел» ұлттық идея негізінде бастауыш сынып оқушыларының рухани құндылықтарын қалыптастырудың құрылымдық-мазмұндық моделін құру

Күтілетін нәтижелер:1) «Мәңгілік ел» ұлттық идея негізінде бастауыш сынып оқушыларының рухани құндылықтарын қалыптастырудың тиімділігінің ғылыми теориялық негіздері айқындалады;

2) «Мәңгілік ел» ұлттық идея негізінде бастауыш сынып оқушыларының рухани құндылықтарын қалыптастыру тиімділігінің моделі жасалып оның өлшемдері мен көрсеткіштері, деңгейлері анықталады.

3) «Мәңгілік ел» ұлттық идея негізінде бастауыш сынып оқушыларының рухани құндылықтарын қалыптастырудың ғылыми негіздері айқындалып, оқу үдерісін жетілдіру жолдары белгіленеді.

Диссертация жұмысын қорғауға ұсынылатын негізгі қағидалар:

1) «Мәңгілік ел идеясы», « рухани құндылықтар» ұғымдарының анықтамалары, олардың мазмұндық сипаттамалары;

2 «Мәңгілік ел» ұлттық идея негізінде бастауыш сынып оқушыларының рухани құндылықтарын қалыптастыру тиімділігінің моделі және өлшемдері мен көрсеткіш деңгейлері;

3) «Мәңгілік ел» ұлттық идея негізінде бастауыш сынып оқушыларының рухани құндылықтарын қалыптастырудың нәтижелігін бақылап реттеп отыру және тәрбие барысында қолдану жүйесі.

Күтілетін нәтижелер:

Магистрлік диссертацияның / магистрлік жобаның сынақтан өткізу базасы: №40 Жалпы білім беретін орта мектептің бастауыш сыныптары

Магистрант ________________П.А.Жанғалиева

қолы

Ғылыми жетекшісінің аты-жөні,

ғылыми дәрежесі, лауазымы ___________п.ғ.к., профессор И.М.Ломоносов

қолы

Мектепке дейінгі және бастауышта білім

беру кафедрасының меңгерушісі _____________ Д.Г.Хабиева

қолы

Күні: 23.10.2018

Қосымша: 1) «Мәңгілік ел» ұлттық идея негізінде бастауыш сынып оқушыларының рухани құндылықтарын қалыптастыру, Орал қ. №40 «ЖББОМ», педагогикалық сараман кезінде, 3-ші семестр.

2)Ғылыми диссертация кіріспеден, екі тараудан, қорытындыдан, пайдаланылған ғылыми әдебиеттер тізімі мен қосымшадан тұрады.