Ерте темір дәуіріндегі көшпелі мал шаруашылығы, 6 сынып

Ежелгі Қазақстан тарихынан ашық сабақ

Сынып: 6 «А»

Мерзімі: 20.12.2017

Сабақтың тақырыбы: Ерте темір дәуіріндегі көшпелі мал шаруашылығы.

Мақсаты: Қазақстан аумағындағы көшпелі мал шаруашылығының қалыптасуы мен дамуы жайлы мағлұмат беру.

Білімділік: Темір дәуіріндегі тұрғындардың отырықшылықтан көшпелі мал шаруашылығына ауысуы,тебіндік жайылым,төрт түлік мал туралы түсінік бере отырып,оқушылардың білімін арттыру;

Дамытушылық: Оқушылардың ой өрісін,қабілетін дамыта отырып, жаңа тақырыпты меңгерту;

Тәрбиелік: Оқушыларды отансүйгіштікке, ұлтжандылыққа тәрбиелеу.

Сабақтың түрі: Аралас

Сабақтың типі: Жаңа білімді игерту

Көрнекілігі: интерактивті тақта, карта,оқулық, қағаздар, маркер.

Сабақтың барысы

І.Ұйымдастыру кезеңі

А) сәлемдесу, оқушыларды түгелдеу

Б) оқушылардың сабаққа дайындығын тексеру

В) топқа бөлу

Г) топ басшысын сайлау, бағалау парағын тарату

ІІ.Үй тапсырмасы

«Қола дәуіріндегі Қазақстан».

Өткен қола дәуірі бойынша оқушыларға слайд арқылы «Зымыран сұрақтар»

қойылады.Оқушылар дұрыс жауаптарды бағдаршам сигналдары арқылы білдіреді.

Жасыл түс-дұрыс

Қызыл түс-қате

Сары түс-күмәнім бар.

Батыс Қазақстаннан Андрон мәдениетіне жататын 70 қоныс зерттелді .

Сырдарияның төменгі ағысында қола дәуіріне жататын Түгіскен кесенесі орналасқан.

Андрондықтардың бет бейнесін сипаттаған академик Герасимов.

Андрон мәдениеті дербес екі мәдениеттен тұрды.

Қола дәуірі кеніштерін зерттеген академик-ғалым Қ.Төлебаев

Қола дәуірі екі кезеңге бөлінеді.

Қола дәуірінің ең алғашқы ескерткіштері Андронов жерінен табылды.

Қола дәуіріндегі жоғары дін басыларды әскери көсемдер деп атаған.

Оба дегеніміз қабір үстіне үйілген төбешік.

Қола дәуірінде көзе құмыралар жасау өнері дамыды.

Тебінді жайылымға байланысты ірі қара малының саны артты.

Қола дәуірін жоспарлы зерттеу 1946 жылы басталды.

Қола дәуірінің қоныстары көбінесе өзендер жағасында орналасқан.

Қола дәуіріне тән 20 қоныс, 130 оба зерттелді.

ІІІ. Жаңа сабаққа бағыттау кезені

Тақырыпқа байланысты қима суреттер беріледі.Оқушылар суреттерді дұрыс орналастыру арқылы жаңа сабақтың тақырыбы айқындалады.

Балалар бүгінгі сабақтың тақырыбы қандай болуы мүмкін?

Сұрақ қойып, оқушылардың жауаптары арқылы сабақ тақырыбына шығу.

ІV. Жаңа сабақ

Біздің бүгінгі сабағымыздың тақырыбы: Ерте темір дәуіріндегі көшпелі мал шаруашылығы.

Жоспары:

1. Темір дәуіріне сипаттама.

2. Көшпелі мал шаруашылығының пайда болуы.

3. Төрт түлік мал.

Презентацияны пайдалана отырып, көшпелі мал шаруашылығы туралы қысқаша мағлұмат беріледі.

Көшпелі мал шаруашылығының шығу себептерін, көшпелілердің төрт түлік мал ұстағандығын, көшпелі мал шаруашылықтың дамуы мен тұрғындардың бейімделуін, көші-қон жөнінде айтып, слайд арқылы көрсетіп оқушыларға түсіндіремін. Түсіндіргеннен кейін әр топқа жеке тапсырмалар беремін.

1-топ тапсырмасы: Темір дәуіріне кластер жасайды.

2- топ тапсырмасы: Көшпелі мал шаруашылығына көшудің үш түрлі себебін анықтайды.

3- топ тапсырмасы: Тебіндік жайылым туралы баяндайды.

4- топ тапсырмасы: Тарихи диктант жазады, мал шаруашылығы дамыған аймақтарды картадан көрсетеді

IV Сергіту сәті: «Ойлан тап»!Төрт-түлік мал туралы жұмбақтар шешеді.

V. Сәйкестігін тап:

Көп күтімді қажет етпейді, кермек суды іше береді, тіпті су жоқ болса, қар жейді. Олар суық пен ыстыққа төзімді.

Сиыр.

Тебіндеп жайылуға икемсіз, сондықтан оларға жем - шөп әзірлеуді қажет етеді.

Жылқы

Жүк көлігі ретінде пайдаланады, жылдам қозғалады, ауыр жүк көтере алады. Олар сусыз және қорексіз ұзақ күнге шыдайды.

Қой.

Суыққа төзімді, тебіндеп жайылады, керек азығын қар астынан тұяғымен аршып алады.

Түйе

VІ. Жаңа сабақты бекіту. Қорытындылау.

Жаңа сабақты бекіту тест арқылы қорытындыланады.

VІІ. Оқушыларды бағалау.