География есептерін шығару әдіс-тәсілдері, таныстырылым

География пәнінде есептерді қолданудың әдіс-тәсілдері

Баланы таң қалдыруды ұмытпа: “Даналыққа ұмтылу таң қалудан басталады”

География сабағын әңгіме, баяндау, тек түсіндіру арқылы оқыту айтарлықтай нәтиже бермейді . Мәселен, географиялық есептерді шығара білу теориядан алған білімдерін практикада қолдануға мүмкіндік береді. Географиялық есептер шығару оқушылардың логикалық ойын, шығармашылық қабілетін дамытады, пәнге деген қызығушылығын арттырып, өзін-өзі тексеруге, білімін жан-жақты толықтыруға көмектеседі .

6-8 сыныптарда қысым мен температура арасындағы байланысқа арналған есептер, географиялық градус торы арқылы жер бетіндегі қашықтықты анықтауға арналған есептер құрастыруға болады. 9-11 сыныптарда халықтың орташа тығыздығы, сондай-ақ диаграммалар арқылы әйелдер мен ерлердің үлесі, ұлттық және жастық құрамдарды анықтауға арналған тапсырмаларды орындауға болады.

Картадағы қашықтықты өлшеу

Картадағы екі қаланың арасы 24 см. Картаның масштабы 1:400 000. Жер бетіндегі қашықтығы қанша?

Шешуі: 400 000:100 000 =4

Жауабы: Екі қаланың арасы 96 км

Картаның масштабын табу

Е кі қаланың арасы 190 км. Картадағы қашықтығы 9,5 см. Картаның масштабын табыңыз.

Шешеуі: 190*100 000 =19 000 000

Жауабы: К артаның масштабы 2 000 000

Таудың биіктігі мен температурасын есептеп шығару

Таудың етегінде температура +20 С, ал шыңында -16 С болса, таудың биіктігі қандай?

Шешуі: (+20) + (-16) =36

Жауабы: 6км н/е 6 000 м

Жер бетінде ауа температурасы +20С болса, 3000 м биіктегі температура қанша болды?

Шешеуі: 6*3000 =18

Жауабы: 2С

Қысымды анықтау

1)Сынып бөлмесінің ұзындығы 8м, ені 5м, биіктігі 3м болса, осы бөлмедегі ауаның салмағы қанша болады?

Шешуі: (8*5*3)*1,33 = 160 кг

2)Жер бетінде қысым 750 мб болса, 5000 м биіктікте ұшып бара жатқан ұшақ бортының сыртында қандай атмосфералық қысым болады?

Шешуі: 5000 м/10 м = 500 м

750 – 500 = 250 м

Уақыт айырмасы және сағаттық белдеулер

Егер туристер тәулігіне 30 км/сағ жаяу жүретін болса, онда Қазақстан Республикасының батыстан шығысқа қарай қанша күн жүреді?

Шешуі: 3 000км : 30км =100 күн (3,3 ай)

Жауабы: 100 күн (3,3 ай) жүреді