Информатикада ақпараттық технологияларды пайдалану

ҚАЗАҚСТАН РЕСПУБЛИКАСЫНЫҢ БІЛІМ ЖӘНЕ ҒЫЛЫМ

МИНИСТРЛІГІ

АҚПАРАТТЫҚ-КОММУНИКАЦИЯЛЫҚ

ТЕХНОЛОГИЯЛАРДЫ ИНФОРМАТИКА

САБАҒЫНДА ПАЙДАЛАНУ АРҚЫЛЫ ОҚУШЫЛАРДЫҢ ҚҰЗІРЕТТІЛІГІН

АРТТЫРУ (облыстық пән семинарына әзірленген баяндама)

Баяндаманы әзірлеген: Джагапаров Р.Е.

Алакөл – 2014 ж. АҚПАРАТТЫҚ-КОММУНИКАЦИЯЛЫҚ ТЕХНОЛОГИЯЛАРДЫ ИНФОРМАТИКА САБАҒЫНДА

ПАЙДАЛАНУ АРҚЫЛЫ ОҚУШЫЛАРДЫҢ

ҚҰЗІРЕТТІЛІГІН АРТТЫРУ

Білім берудің ұлттық моделіне көшкен қазіргі мектепке ойшыл, зерттеуші, тәжірибелік қызметте педагогикалық үйлестіруді шебер меңгерген іскер мұғалім қажет екендігі аз айтылып жүрген жоқ. Қазір заман да, қоғам да өзгерген. Бүгінгі балалардың мақсаттары да, құндылыктары да, идеялары да бұрынғыдан мүлде баскаша. Өйткені олар - өзінің болашағына тиімділік тұрғысынан қарайтын, іскерлікке бейім, жоғары талап қоя білетін адамдар. Олай болса, бұл коғам кез келген педагогтан өз пәнінің терең білгірі ғана болу емес, теориялық, нормативтік - құқықтық, психологиялык - педагогикалық, дидактикалык әдістемелік тұрғыдан сауатты және ақпараттық компьютерлік технология құралдарының мүмкіндіктерін жан - жақты игерген ақпараттық құзырлығы қалыптасқан маман болуын талап етіп отыр.

Мақсаты: Информатика сабағында ақпараттық технологияларды қолдану арқылы оқушылардың сабаққа деген қызығушылығын, ынтасын оятып, танымдық белсенділіктерін арттыра отырып, шығармашылық қабілеттерін дамытуға жағдай жасау.

Егеменді еліміздің өсіп келе жатқан ұрпағын ойлы да іскер, өзіне - өзі сенімді, интеллектуалдық деңгейі биік азамат етіп тәрбиелеуде мектептің алатын орны ерекше. Бастауыш саты – білім, дағды, іскерліктің қалыптасуының бастамасы болып табылады. Біздің міндетіміз – жеке тұлғаны дамытып, білімге деген сенімін нығайту, оқуға қызығушылығын оятып, ынтасын арттыру.

Қазіргі заманғы ғылыми - техникалық үрдістің қарқыны білім беру жүйесінің алдына үлкен мақсаттар мен жаңа міндеттер жүктейді. Жас ұрпақты жан - жақты жетілген, ақыл - парасатты, ой - өрісі биік, бәсекеге қабілетті азамат етіп тәрбиелеу – қоғамымыздың ең өзекті мәселесі. Бұл әр мұғалімнің шығармашылық ізденіспен жаңаша істеуін қажет етеді.

Орта білім беру жүйесіндегі информатиканың рөлі қазіргі ақпараттық қоғамдағы ақпараттық мәдениеттің негізін құрайтын ақпараттық және коммуникациялық технологияны пайдалану дағдыларын қалыптастырудағы ақпараттық білімнің мәнімен қамтамсыз етіледі. Олай болса, білім беру жүйесін

ақпараттандыру жағдайында жас ұрпақты әлемдік – ақпараттық – білімдік кеңістікке енуге тірбиелеуіміз қажет. Сондықтан «информатика» пәнін оқытуда екі үлкен үрдіс байқалады:

Бірінші үрдісте информатика «ақпаратты жинақтау, өңдеу және сақтау әдістері» туралы пән ретінде қарастырылады. Ол білімді «ақпаратқа» толығымен айналдыратын технократтық тәсілмен сипатталады. Мұнда информатиканың мазмұны ретінде алгоритмдеу және програмалау бөлімдері қарастырылады. Аталған бөлімдерге шамадан тыс сағаттын бөлінуі адамның нақты қоршаған ортамен байланысының бірте- бірте жойылып, оның «жорымал» өмірге енуіне әкеліп соғады. Бұл оның негізгі кемшіліктерінің бірі болып табылады, әрі бұл практика жүзінде де дәлелденіп отыр.

Екінші үрдіс «ақпараттық бірліктердің» білімге айналуымен сипатталады. Ол әлемнің жүйелік-ақпараттық бейнесін оқушылардың шығармашылық қабілеттері және құндылық бағдарларын дамыту арқылы қалыптастыруды көздейтін, адамның дүниетанымының құрамды бөлігі болып атбылатын интелектуалды дамуын қалыптастырудың қажетті жолы. Аталған үрдіс адам мен ақпараттық ортаның («мұғалім- компьютер-оқушы; «оқушы-компьютер-оқушы») арасындағы өзара жеке тұлғалық бағыттағы қарым-қатынасты зерттеуді қажет етеді.

Осы процестермен компьютердің көп функциональды мүмкіндігінен туындайтын, информатиканың басқа пәндермен сабақтастық байланыстылығын ерекшелейтін аралық «үрдіс» те бар. Бұл үрдіс орта білім беру жүйесін ақпараттандырудың мемлекеттік бағдарламасының негізгі міндеттерінің біріне енген. Ал информатиканың синтездеуші мазмұны ретінде ақпараттық қоғам жағдайында оқушының өзіндік танымдық қабілеттерін дамытуына мүмкіндік береді.

Білім беру жүйесін ақпараттандыру дегеніміз - берілетін білім сапасын көтеруді жүзеге асыруға бағытталған процесс, яғни еліміздің ұлттык білім жүйесінің барлық түрлерінде кәдімгі технологияларды тиімді жаңа комплекстік ақпараттандыру технологияларына алмастыру, оларды сүйемелдеу және дамыту болып табылады. Ақпараттык коммуникациялық технология электрондық есептеуіш технологиясымен жұмыс істеуге, оқу барысында компьютерді пайдалануға, модельдеуге, электрондық оқулыктарды, интерактивті құралдарды қолдануға,

интернетте жұмыс істеуге, компьютерлік оқыту бағдарламасына негізделеді. Ақпараттык әдістемелік материалдар коммуникациялык байланыс құралдарын пайдалану аркылы білім беруді жетілдіруді көздейді. Интерактивті тақтаның мүмкіндіктері мұғалімдерге баланы оқытуда бейне және ойын программаларын тиімді пайдалануға мүмкіндік береді. Ақпараттық қоғамның негізгі талабы - оқушыларға акпараттық білім негіздерін беру, логикалык - құрылымдық ойлау қабілеттерін дамыту, ақпараттық технологияны өзіндік даму мен оны іске асыру құралы ретінде пайдалану дағдыларын калыптастырып, ақпараттық қоғамға бейімдеу. Демек, ақпараттық бірліктердің білімге айналуы әлемнің жүйелік - ақпараттық бейнесін оқушылардың шығармашылық қабілеттері мен құндылық бағдарларын дамыту арқылы қалыптастыруды көздейтін, адамның дүниетанымының құрамдас бөлігі болып табылатын интеллектуалды дамуды қалыптастырудың бір жолы.

Қазіргі білім беру жүйесі ақпараттық технологиялар мен компьютерлік коммуникацияларды белсенді қолдануда. Әсіресе қашықтан окыту жүйесі жедел карқынмен дамуда, бұған бірнеше факторлар, ең бастысы - білім беру мекемелерінің қуатты компьютер техникасымен камтылуы, оқу пәндерінің барлык бағыттары бойынша электрондық оқулыктар құрылуы және интернеттің дамуы мысал бола алады.

Бүгінгі танда білім беруді ақпараттандыру формалары мен құралдары өте көп. Оқу процесінде ақпараттык және телекоммуникациялық кұралдар мүмкіндігін комплексті түрде колдануды жүзеге асыру көп функционалды электрондық оқу кұралдарын құру және қолдану кезінде ғана мүмкін болады. Осындай электрондық оқулыктарды оқытуда пайдаланудың негізгі дидактикалық мақсаты білім беру, білімді бекіту, дағды мен іскерліктер қалыптастыру, меңгеру деңгейін бақылау. Информатика сабағында көп функционалды электрондық оқулықтар:

-оқушылардың өз бетінше білім алу қызметін ұйымдастыруга; -әр түрлі ақпаратты жинау, өңдеу, сақтау, объектілерді, құбылыстарды модельдеу сияқты, оқыту қызметін ұйымдастыру процесінде қазіргі заманғы ақпараттық технологиялардың мүмкіндіктерін пайдалануға;

~оқу процесінде мультимедиа технологияларын, гипермәтіндік және гипермедиа жүйелерін пайдалануға; -оқушылардың интеллектуалды мүмкіндіктерін, білім, дағды, іскерлік деңгейлерін, сабаққа дайындық денгейін бақылауға;