Кәсіптік мектепте информатикадан білімді бақылау

Қазақстан Республикасы Ауылшаруашылық министрлігі

Жәңгір хан атындағы Батыс Қазақстан аграрлық-

техникалық университеті

«Қорғауға

жіберілді» Кәсіптік және

техникалық оқыту кафедрасы

меңгерушісі

__________ Джаналиев Е.М. «____»

_________ 2015 ж.

КУРСТЫҚ ЖҰМЫС

«Кәсіптік мектепте информатика пәнінен оқушылардың

білімін бақылау мен тексеру тиімді тәсілін жасау»

Мамандығы: 5B012000- «Кәсіптік оқыту»

Орындаған: ПО-33

студенті Тыныш

тық Ш. Т. Ғылыми жетекші:

п.ғ.к., доц. Байдалиев

Қуатбек Абуталіпұлы

Қорғау күні «___» ______2015 ж.

Бағасы:__________________

Жетекші:_________________ (қолы)

Орал, 2015 МАЗМҰНЫ:

КІРІСПЕ .......................................................................... ...............................3

1. ОҚУШЫЛАРДЫҢ БІЛІМІН БАҒАЛАУДЫҢ ПЕДАГОГИКАЛЫҚ ЖӘНЕ ДИДАКТИКАЛЫҚ НЕГІЗІ ...................5

1.1 Оқушылардың білімін бағалаудың педагогикалық проблемалары ....5 1.2 Оқушылардың оқу жетістігін бағалаудың таксономиясы мен критериясы ............................................................................. .......................14

2. ИНФОРМАТИКА ОҚУ ПӘНІ БОЙЫНША ОҚУШЫЛАРДЫҢ БІЛІМ ЖЕТІСТІГІН БАҒАЛАУДЫҢ КРИТЕРИЯЛАРЫН ЖАСАУ МЕН ОНЫҢ ТИІМДІЛІГІН АНЫҚТАУ...............................................23

2.1 Информатика пәні сабағында оқушылардың білім жетістігін бағалаудың таксономиясын жасау ..............................................................23 2.2 Оқушылардың пән сабағында оқу жетістігін бағалау таксономиясының тиімділігін анықтау ......................................................27 2.3 Информатикадан оқушылардың білімін бақылау және бағалау әдістері..................................................................................... .......................33

ҚОРЫТЫНДЫ………………………………………………………… …50

ПАЙДАЛАНҒАН ӘДЕБИЕТТЕР ТІЗІМІ……………………………..52

КІРІСПЕ

Зерттеудің өзектілігі: Қазақстан білім беру жүйесінің модернизациясы қарқынды инновациялық процестердің қоғамдық болмыстағы құбылыс сипаты себеп болып отыр. Білім беру процесінің түбегейлі өзгерісі оқушының білім алуымен бірге, оның тұлғалық және субъектілік қасиеттерін жете дамытумен, қоғамның демократиялануымен және ізгілендірілуімен байланыстырылады. Кез-келген білім беру деңгейлерінде аталған қасиеттегі маманды даярлау болсын, оқушыны тәрбиелеу мен оқыту болсын білім беру тұрғылары білім беру мекемелерінің оқу-тәрбие үрдісін ұйымдастыру, басқару іс-әрекеттерінің формасы мен мазмұнын жетілдіру ғана көзделмей, педагогика ғылымының теориясын, білім беру мазмұнын, білім беру мен

тәрбиелеудің формаларын, әдістері мен құралдарын жаңашаландыру, соның ішінде дидактика бөлімінің құрылымдық элементі – білімді бағалау жүйесінде өзгерту ғылым мен тәжірибенің өзекті проблемасына айналып отыр.

Дәстүрлі бес балдық бағалау жүйесі орта ғасырдан бері қалыптасып өзінің орнықтылығын дидактикада қатаң сақтап, қарапайымдылығымен және универсалдылығымен осы уақытқа дейін тәжірибесі дүниежүзілік білім кеңістігінде өз мәртебесін жоғалтпай келеді. Бірақ, педагогика ғылымы мен білім беру тәжірибесінде артықшылығымен бірге, оның біршама кемшіліктеріде жеткілікті. Әсіресе, дәстүрлі бағалау жүйесі педагогтың «қорқыту» құралына айналып, оқушының психологиялық дағдарыс пен күйзелістеріне ерте жастан ұшырауына басты кемшілік болып келеді.

Аталған бағалау жүйесін жаңа бағалау тұрғыларымен және жүйелерімен алмастыруға, мысалы, сынақ-рейтингілік бағалау, мониторинг, портфолио, критериалдық бағалау сияқты түрлері педагогика ғылымында біршама зерттеу жұмыстары жүргізілген байқалды.

Білім беру саласында бақылау мен бағалау іс- әрекеттерін көптеген педагог-ғалымдардың зерттеу назарында болған. Оларға мына педагог-ғалымдар кіреді: Аванесов В.С., Амонашвили Ш.А., Ананьев Б.Г., Гузеев В.В., Звонников В.И., Шамова Т.И., Калужская М.В., Кальней В.А., Полонский М.В., Талызина Н.Ф., Цукерман Г.А. және т.б.

Оқушылардың білімін бағалау бойынша педагог- ғалымдар Максимов В.Н., Королева В.Г., Симонов В.П., психолог-ғалымдар Выготский Л.С., Гальперин П.Я., Талызина Н.Ф., Власов С.В. өздерінің еңбектерінде критериалдық тұрғыны ұсынған.

Қазіргі Қазақстан білім беру саласында оқушылардың оқу жетістігін бағалау жүйесі американ психологы Бенджамин Блумның ұсынған таксономиясы бойынша бағалауды қолға алып, білім берудің оқу процесіне енгізу үстінде.

Жоғарыда аталған зерттеушілердің еңбегінде жаңаша білімді бақылау мен тексерудің жалпы теориялық негіздері, әдіснамалық теориялары жете 4

қарастырылғанымен жеке оқу пәндеріне, әсіресе, кәсіптік және техникалық білім беру саласындағы мамандықтардың өндірістік оқыту пәнінде білімді бағалау таксономиясын жасау технологиясы және оны тәжірибеде қолдану тәртібі, яғни, процессуалдылық тұрғысының жеткіліксіздігі байқалды.

Зерттеудің мақсаты: информатика сабақтарында оқушылардың білімін бағалау таксономиясын жобалау, құрастыру және орнықтылығын тәжірибеде тексеру.

Зерттеудің міндеттері: 1. Оқушылардың білімін бағалаудың жаңа тұрғылары

мен жүйелерін анықтауға педагогикалық, психологиялық еңбектерді, мемлекеттік нормативті құжаттарды және мектеп тәжірибелерін қарастыра талдау. 2. Информатика пәнінде оқушылардың білімін толық

қалыптастырып, олардың танымдық қасиеттерін арттыруға мүмкіндік беретін критериалдық бағалау жүйесін теориялық негіздеу. 3. Информатика пәнінің оқу материалдарын немесе

білім беру мазмұнын толық қамти отырып, оқушылардың білімін бағалау таксономиясын жасау. 4. Информатика пәні сабағында оқушылардың білімін

бағалау таксономиясының орнықтылығы мен ұтымдылығын анықтау. Курстық жұмыстың құрылымы: кіріспеден, екі тараудан, қорытындыдан, әдебиет тізімінен тұрады.