Колледж командасының облыстық шахмат турниріндегі жеңісі

ОБЛЫСТЫҚ ТУРНИРДЕ КОЛЛЕДЖ КОМАНДАСЫ

ШАХМАТТАН І ОРЫН АЛДЫ

28.09.2022ж. Ұстаздар күні мерекесіне орай Қызылорда Облысының Білім Басқармасы мен Қызылорда облысының білім және ғылым қызметкерлерінің кәсіподағының ұйымдастыруымен М.Ықсанов атындағы Қызылорда политехникалық колледжінде техникалық және кәсіптік білім беру ұйымдарының қызметкерлері арасында өткізілген шахмат ойынынан облыстық жарысқа «Академик С.А.Джиенкулов Атындағы Байқоңыр жоғары колледжі» білім беру мекемесінің командасы қатысып, жүлделі I орын алып, директордың тәрбие ісі жөніндегі орынбасары Есеналиев Сакен Есеналиұлы "ҮЗДІК ОЙЫНШЫ" атанды.

Жеңімпаздар тұғырынан көрінген әріптестерімізді басшымыз Дауленбаев Әнуар ағай бастаған колледж ұжымы мен білімгерлері зор қуанышпен қарсы алып, жеңістерімен құттықтап, ризашылықтарын білдірді.

Шахмат — ақыл-ой спорт түрі. Әлемдегі кең таралған ойындардың бірі саналатын бұл ойын 6-шы ғасырда ежелгі үнді ойыны кезінде шыққан. Оның атауы ежелгі және орта ғасырлардағы үнділердің әдеби тілінен аударғанда шахматтағы пешка, ат, піл және ладья ұсынылған жаяу әскер, атты әскер, піл және соғыс арбалары кіретін «әскердің төр бірлігі» деген мағына береді.

7-ші ғасырда бұл ойын Парсы жеріне келді және атауы шатранж деп өзгертілді. Шахмат сөзі дәл осы парсы тілінен шыққан. Ойыншылар «шахты» (парсы патшасы) жей отырып, қарсылас патшаға шабуыл жасаған. Ал «Шах мат» парсы тілінен «патша өлді» деген мағынаны білдіреді.

Танымал шахматшылар арасындағы шахматтан жарыс 1575 жылдан бастап бүгінгі күнге дейін жалғасып келеді. Ең алғаш сайысқа шыққан ойыншылар – итальяндық Джованни Леонардо да Кутри мен испандық Рун Лапес арасында өткізілген. Бұл айқаста Джованни Кутри жеңіске жеткен екен. Ал алғашқы әлемдік біріншілік 1886 жылы өтеді. Онда бұл ойыннан әлем чемпионы атанған – Урага қаласының тұрғыны Вильгельм Стейниц болды. Сонымен бірге «Шахмат федерациясы» 1924 жылы ұйымдастырылған, бүгінгі күні оның 131 мүшесі бар. Атаулы ұйым 1927 жылдан бастап түрлі додалар өткізіп келеді.

Қазақ елінде шахмат шамамен ХІ-ХІІ ғасырларда пайда болған деседі. Бұған археолог И.Копылов Алматы маңындағы Талғар қалашығына зерттеу жұмыстарын жүргізген кездегі табылған піл сүйектерінен жасалған шахмат фигуралары куә. 1991 жылы КСРО халықтарының Х спартакиадасының бағдарламасы бойынша шахматшылар турнирі Ресейдегі Азов…