«Логика әлемі» /авторлық бағдарлама/

Абай облысы білім басқармасының

Ақсуат ауданының білім бөлімі ММ

«Өкпеті орта мектебі» КММ

«Логика әлемі»

/авторлық бағдарлама/

Құрастырушы: «Өкпеті орта мектебі» КММ бастауыш сынып пәні мұғалімі : Жумадилова Айгуль Токтасыновна

Логика әлемі авторлық бағдарламасының өзектілігі:

Қазіргі заманда оқушылардың логикалық ойлау қабілетін дамыту-білім беру жүйесінің басты міндеттерінің бірі. «Логика әлемі» бағдарламасы оқушыларға логикалық есептерді шешу,сыни ойлау және шығармашылық қабілеттерін дамытуға бағытталған.

Бағдарламаның өзектілігі :

Оқушылардың логикалық ойлау қабілетін дамыту арқылы олардың білім сапасын арттыру.

Сыни ойлау және проблемаларды шешу дағдыларын қалыптастыру;

Оқушылардың шығармашылық потенциалын ашу және дамыту;

Оқу процесін қызықты және тиімді ету.

Бағдарламада түрлі логикалық есептер,ойындар және жаттығулар қамтылған, бұл оқушылардың қызығушылықтарын арттырып,олардың логикалық ойлау қабілетін дамытуға көмектеседі.

Бұл бағдарлама оқушылардың интеллектуалдық дамуына үлес қосып, оларды болашаққа дайындайды.

Ғылыми әдістемелік деңгейі:

Бағдарлама заманауи педагогикалық зерттеулерге негізделген .Онда оқушылардың жас ерекшеліктері логикалық ойлау қабілетін дамытудың теориялық негіздеріболып табылады.

Сыни ойлау және проблемаларды шешу дағдыларын қалыптастыру әдістемесі.

Оқу процесінде ойын технологияларын қолдану

Оқушылардың шығармашылық потенциалын дамыту стратегиясы

Бағдарламада қолданылған әдістер:

Интерактивті оқу

Проблемалық оқу

Жобалық оқу

Ойын арқылы оқу

Бағдарламаның жаңашылдығы:Бағдарламада оқушылардың логикалық ойлау қабілетін дамытудың инновациялық әдістері мен тәсілдері қолданылған.

Логикалық есептерді шешуде цифрлық технологияларды қолдану.

Оқушылардың шығармашылық жобалар арқылы оқушылардың креативтілігін дамыту.

Оқу процесін қызықты және тиімді ету үшін ойын элементін пайдалану.

Бұл бағдарлама оқушылардың интеллектуалдық дамуына жаңа серпін береді.

Педагогикалық орындылығы:

Оқушылардың логикалық ойлау қабілетін дамытуға бағытталған.

Оқу процесін қызықты және тиімді ету.

Оқушылардың шығармашылық потенциалын ашу.

«Оқушыларды өз бетінше жұмыс істеуге дағдыландыру.

Бағдарламада қолданылған әдістер оқушылардың белсенділігін арттырып , олардың білім алуға деген ынтасын арттыруға болады.

Теориялық маңыздылығы:

Логикалық ойлау қабілетінің даму теорияларын практикада қолдану.

Оқушылардың когнитивтік дамуындағы логиканың ролін зерттеу.

Сыни ойлау дағдыларын қалыптастырудың теориялық тұрғыдан оқу процесінде логиканы қолданудың әдістемелік аспектілері болып табылады .

Практикалық маңыздылығы:

Оқушылардың логикалық есептерді шешу дағдыларын қалыптастыру.

Сыни ойлау және проблемаларды шешу қабілеттерін дамытуға үйрету.

Оқушылардың математикалық және математика пәндеріндегі үлгерімін арттыру болып табылады.

Оқушыларды олимпиадаға және интеллектуалдық жарыстарға дайындауға бағытталған.

Бағдарламада ұсынылған практикалық тапсырмалар мен ойындар оқу процесін қызықты және тиімді етеді.

Мақсаты:

Оқушылардың логикалық ойлау қабілетін дамыту, сыни ойлау және проблемаларды шешу дағдыларын қалыптастыру.

Міндеттері:

Оқушыларға логикалық есептерді шешу әдістерін үйрету.

Оқушылардың аналитикалық және синтетикалық ойлау қабілетін дамыту. Оқушылардың шығармашылық потенциалын ашу.

Оқушыларды өз бетінше жұмыс істеуге дағдыландыру.

Оқу процесін қызықты және тиімді ету.

Күтілетін нәтижелер:

Оқушылар логикалық есептерді шешу дағдыларын меңгереді,сыни ойлау және проблемаларды шешу қабілеттері дамиды

Аналитикалық және синтетикалық ойлау қабілеттері артады.

Шығармашылық потенциалын дамытады.

Өз жұмыс істеу дағдылары қалыптасады.

Оқушылардың оқу үлгерімі артады,өзін өзі дамытуға ынталанады .

Бағалау әдістері:

Оқушылардың жетістіктерін бағалау үшін келесі әдістер қолданылады :

Жазбаша және ауызша тестер

Логикалық есептерді шешу тапсырмалары

Жобалық жұмыстар

Ойын түріндегі тапсырмалар

Өзін-өзі бағалау және мұғалімнің бағалауы

Бағалау критерийлері:

Логикалық ойлау қабілетінің даму деңгейі

Есептерді шешудегі шығармашылық тәсіл

Жұмыстың сапасы мен уақыттылығы

Белсенділік пен қатысу деңгейі

Апробациялау:

Бағдарламаның тиімділігін тексеру үшін келесі апробациялау жүргізілді.

Бағдарлама 4 сынып оқушылары арасында апробацияланды .3 ай бойы тәжірибелік сабақтар жүргізілді .Оқушылардың логикалық қабілетінің даму динамикасы бақыланды . Мұғалім мен оқущылардан кері байланыс алынды .

Апробация нәтижелері:

Оқушылардың логикалық ойлау қабілеті 25% артты.

Оқу үлгерімі жақсарды.

Оқушылардың сабаққа қызығушылықтары артты.

Ақпараттық әдістемелік бөлімі:

Бағдарламаны жүзеге асыру үшін келесі ақпараттық әдістемелік құралдар ұсынылады :

Оқу әдістемелік нұсқаулық

Логикалық есептер жинағы

Ойындар мен жаттығулар картотекасы

Электрондық ресурстар/сайттар, онлайн –курстаар/

Мұғалімдерге арналған әдістемелік нұсқаулық

Бағдарламада қолданатын әдістер:

Интерактивті оқу

Проблемалық оқу

Жобалық оқу

Ойын арқылы оқу

Оқытуды ұйымдастыруға әдістемелік нұсқаулар:

Сабақты аптасына 1 рет өткізу ұсынылады.

Әр сабақ 45 минут болуы керек

Топтық және жұптық жұмыс түрлерін қолдану

Оқушылардың жас ерекшелігін есепке алу

Ойын элементтерін есепке алу

Ойын элементтерін жиі қолдану

Оқушылардың өзін өзі бағалауын ынталандыру.

Нормативтік бөлім:

Бағдарлама ҚРбілім беру стандарттарына сәйкес құрастырылған.

Нормативтік негіздері:

Қазақстан Республикасының «Білім туралы» Заңы;

Мемлекеттік білім беру стандарты;

Оқу бағдарламалары ;

Мектептің оқу жоспарлары

Бағдарлама барлық нормативтік талаптарға сәйкес келеді.

1. Құқықтық және нормативтік негіздері

Бағдарлама төмендегі құжаттарға сүйенеді:

«Қазақстан Республикасының Конституциясы» (1995 ж., өзгерістер мен толықтыруларымен);

«Білім туралы» Қазақстан Республикасының Заңы (2007 ж., кейінгі өзгерістер мен толықтыруларымен);

«Қазақстан Республикасында білім беруді және ғылымды дамытудың мемлекеттік бағдарламасы»;

Қазақстан Республикасы Үкіметінің бастауыш білім беруге арналған мемлекеттік жалпыға міндетті стандарттары;

ҚР БҒМ бекіткен оқу бағдарламалары, әдістемелік ұсынымдар мен нұсқаулық хаттары;

«Оқушылардың функционалдық сауаттылығын дамыту жөніндегі ұлттық іс-қимыл жоспары» (2012 ж.).

Бағдарламаның нормативтік сәйкестігі:

Бағдарламаның мазмұнды келесі нормативтік құжаттарға сәйкес келеді:

Мемлекеттік білім беру стандарты;

Оқу бағдарламалары;

Пәндік стандарттар;

Бағдарламаның мазмұндылығы:

Оқушылардың жас ерекшелігіне сәйкес

Білім беру мақсаттарына сәйкес;

Қазіргі заман талабына сәйкес;

логикалық ойлау дағдыларын меңгеру;

мәтіндік, графикалық, кестелік ақпаратты түсіну және талдау;

өмірлік жағдаяттарды модельдеу және шешу жолдарын ұсыну;

ұлттық мәдениет элементтерін құрметтеу және қолдану;

коммуникативтік және зерттеушілік дағдыларды жетілдіру.

Осы міндеттер бағдарламада нақты сабақ тақырыптары, логикалық есептер және ұлттық мазмұндағы тапсырмалар арқылы іске асырылады

4. Оқу жүктемесі мен ұйымдастырылуы:

Оқу жүктемесі:Жылына-34 апта

Аптасына 1 сағат;

Барлығы 34 сағат

Ұйымдастырылуы:Сынып-4

Топ саны: 9

Оқу формасы-күндізгі

Оқу жүктемесі мен қйымдастырылуы мектептің оқу жоспарына келеді .

Бағалау жүйесі;

Оқушылардың білімі мен дағдыларын бағалау

Жұмыс дәптерлері мен жобаларды бағалау

Сынақтар мен тестер арқылы бағалау.

Сапаны қамтамасыз ету :Оқу бағдарламасының тұрақты түрде жаңартылуы;

Мұғалімдердің біліктілігін арттыру

Оқушылардың жетістіктерін талдау және бағалау

Бағалау мен сапаны қамтаасыз ету жүйесі мектептің білім беру стандарттарына сәйкес келеді.

Мұғалімге қойылатын талаптар:

Жоғары білімді болу/педагогикалық және математикалық/

Логика, математика немесе информатика пәнінен білімді болу;

Оқушылармен жұмыс істеу тәжірибесі

Шығармашылық және аналитикалық ойлау қабілеті

Мониторинг мен сапаны қамтамасыз ету.

Мониторинг:

Оқушылардың оқу үлгерімін қадағалау

Мұғалімдердің сабақ жүргізу сапасын бағалау

Оқу бағдарламасының тиімділігін талдау

Сапаны қамтамасыз ету:

Оқу бағдарламасын жаңарту және жетілдіру

Оқушының жетістігін талдау және бағалау,

Мониторинг пен сапаны қамтамасыз ету жүйесі мектептің білім беру стандартына сәйкес келеді.

КҮНТІЗБЕЛІК-ТАҚЫРЫПТЫҚ ЖОСПАРЫ

Р/с

Тақырыптар

Сағат саны

Уақыты

Барлығы

Лекция/Теория

Тәжірбие

Логикалық ойлаудың маңызы. Қарапайым ребустар

Заттарды салыстыру және топтау. Ұлттық бұйымдар үлгісінде

Сызба және кестемен жұмыс. «Киіз үйдің бөліктері»

Сандық қатарлар мен заңдылықтар

Ұлттық ойынға негізделген есептер («Асық» үлгісі)

Артық және жетіспейтін элементті табу

Геометриялық пішіндер және ою-өрнек логикасы

Салыстыру арқылы ой қорыту («Құндыз бен түлкі» ертегісі негізінде)

Қозғалысқа байланысты логикалық есептер (жол, уақыт, жылдамдық)

Ұқсастық пен айырмашылықты табу

Бағанды диаграммалармен жұмыс. Мәлімет талдау

Тапқырлыққа арналған жұмбақ есептер

Ұлттық тағамға байланысты есептер («Құрт, бауырсақ»)

Ойлау жылдамдығына арналған тапсырмалар

Бірнеше шешімі бар есептер

Логикалық ойлау және өмірлік жағдаят

Кестелерді толтыруға арналған есептер

Ұлттық кейіпкерлерге байланысты тапсырмалар (Алдар көсе, Жиренше)

Қарапайым кодтау және шифрлар

Сөздік-логикалық тапсырмалар

Ребус, анаграмма, жұмбақ сөздер

«Киіз үйді құрастыру» логикалық ойыны

Күнделікті тұрмыстан алынған есептер

Ұлттық әдет-ғұрыптар мен салттарға негізделген есептер

Суретпен берілген логикалық тапсырмалар

Дәлелдеуді қажет ететін есептер

«Жеті қазына» аңыздары негізіндегі есептер

Диаграмма мен кестені салыстыру

Ойын-есептер: шахмат, тоғызқұмалақ

Қиынырақ деңгейдегі мәтіндік есептер

Ұлттық мерекелер мен дәстүрлерге байланысты логикалық тапсырмалар

Шығармашылық логикалық есептер құрастыру

Жобалық жұмыс: «Менің логикалық есебім»

Қорытынды сабақ. Оқушылар жетістігін сараптау

Бөлім:

Педагогтің Т.А.Ә. (болған жағдайда):

Күні:

Сабақтың тақырыбы:

Логикалық ойлаудың маңызы. Қарапайым ребустар

Сынып: 4

Қатысушылар саны:Қатыспағандар саны:

Оқу бағдарламасына сәйкес оқу мақсаттары:

"4.1.1.1 – Логикалық ойлауға арналған қарапайым тапсырмаларды шешу арқылы қорытынды шығару.

4.1.2.2 – Берілген суреттер мен белгілер арасындағы байланысты анықтап, ребустың шешу жолын табу.

4.1.3.1 – Тапсырмаларды орындау барысында логикалық байланыстарды түсіндіру және дәлелдеу.

Ойлау нәтижесін дәлелдеп айтуға дағдыландыру"]

Сабақтың мақсаты:

Оқушылардың логикалық ойлау қабілетін дамыту.•Қарапайым ребустарды шешу арқылы тапқырлыққа баулу.•Ойлау нәтижесін дәлелдеп айтуға дағдыландыру

Құндылықтар:

Сабақта құндылықтар құндылықтары мақсатты түрде дарытылады. Топтық/жұптық жұмыс және құрметке негізделген кері байланыс арқылы ынтымақтастық пен академиялық адалдық нығаяды.

Сабақтың барысы

Сабақтың кезеңі

Педагогтің әрекеттері

Оқушылардың әрекеттері

Бағалау

Ресурстар

Ұйымдастыру кезеңі (5–7 мин)

Психологиялық ахуал: бастайтын мұзбен үзіліс және көңіл-күй тексеру

Сәлемдесуді және дайындықты тексереді

Мұғалім Психологиялық ахуал үшін стикерлер таратады және көңіл-күй карталарын көрсетеді

Үш қысқа сұрақ ұсынады: Логикалық ойлаудың маңызы неде?

, Ребус деген не?

, Бүгін қандай қорытынды шығарамыз?

Қысқа тыныс алу жаттығуын жүргізіп, жағымсыз көңіл-күйді босатуды ұйымдастырады

1) Стикерді таңдап, көңіл-күй картасын орналастырады және дайындықты көрсетеді

2) Логикалық ойлаудың маңызы неде? сұрағына қысқа жауап жазады: Ойлауды дамыту

3) Ребус деген не? сұрағына мысал жазады: Суреттер арқылы сөз құрау

4) тыныс алу жаттығуын орындайды және оқу үшін дайындық көрсетеді

Дескриптор: Қысқа психологиялық жаттығу арқылы оқушылар оқу процесіне дайындық көрсетеді.

ҚБ: мұғалім бақылау арқылы кері байланыс береді (ұпайсыз)

Интерактивті тақта

Жұмыс парақтары

Ортасы (25–30 мин)

1. Ребусты талдайды: қарапайым элементтерді ажырату (талдайды)

Ребус карточкасы 1-ді тақтада орналастырады және тапсырманы жариялайды

Екі-үш мысал арқылы ребустың бөліктерін көрсетеді (кітапша, күн, ай) және байланысын талқылайды

Оқушыларға 5 минут ішінде суреттерді сәйкестендіруді тапсырады

Жұптарға карталарды таратады және орындау уақытын белгілейді

2. Ребустың шешу жолын түсіндіреді: байланыс орнату (түсіндіреді)

Ребус карточкасы 2-ні көрсетіп, суреттер арасындағы семантикалық байланысты сұратады

Түсіндіру үлгісін көрсетіп, сөйлемдік құрылымды көрсетеді: Бұл сурет ...

білдіреді, себебі ...

Жеке және жұптық жұмыс үшін қосымша карточкалар таратады

Оқушылардың жауаптарын жинап, ортақ талқылауды ұйымдастырады

3. Қорытынды дәлелдейді: жазбаша дәлел мен балама шешім ұсынады (дәлелдейді)

Үшінші карточкаларды таратып, оқушылардан жазбаша дәлелдеме талап етеді

Бағалау критерийлерін тақтада көрсетеді және 4 минуттық жұмыс уақытын белгілейді

Кейбір оқушыларға кеңейтілген нұсқа: қосымша суреттермен балама шешім ұсыну

Жұптар нәтиже ұсынғанда, мұғалім критерий бойынша нақты кері байланыс береді

1) Сурет элементтерін салыстырады және әрбір элементтің атауын жазады

2) Карталардан күн + ай комбинациясын тауып, мүмкін сөздер тізімін құрады

3) Кестені толтырады: Элемент Сипаттама :: күн жарық көзі ;; ай түндегі жарық

4) Жұппен нәтижелерін ағымдағы тақтаға ұсынады

1) Әр сурет жұбын алып, байланысын бір сөйлеммен жазады: кітап+таукітаптау емес, нақты мағынаны анықтайды

2) Түсініктеме фразасын қолданады: Бұл сурет кітапты білдіреді, себебі парақтары бар