Модульдік оқыту технологиясының тиімділігі туралы мақала

Модульдік оқыту технологиясының тиімділігі.

Қазіргі уақытта Қазақстанда білім берудің өзіндік ұлттық үлгісі

қалыптасуда. Ғылым мен техника дамып, адамзат қоғамы ХХІ ғасырдың табалдырығын аттап отырған кезеңде оқушыға белгілі көлемде білім, білік дағдыларын меңгертумен бірге оларды шығармашылық бағытта жан-жақты дамыту бүгінгі күннің басты талабы. Я.А.Коменскийдің,И.Гербарттың дәстүрлі объект- субъектілі педагогикасының орнын басқасы басты, ол балаға өзін- өзі өзектілендіруге,өзін танытуға және өзін-өзі жүзеге асыруға ұмтылатын дамушы тұлға ретінде бағытталған. Мұндай жағдайда педагогикалық процестің маңызды құрамы : оқу ісіндегі субъектілер-оқытушы және оқушының тұлғалық-бағытталған

өзара әрекетті болып табылады. Технологияларды таңдау , іс жүзінде қолдану олардың бала

психологиясына және жалпы физикалық жай-күйіне әсерін есепке алуды талап етеді. Қаншалықты тиімді болғанымен , бала түсінігіне қиын , қабылдауы күрделі технологиялардың оң нәтиже бере қоюы екіталай. Сондықтан технологияларды таңдағанда жалпы жағдай, сыныптың оны қабылдауға даярлық деңгейі ескерілуі тиіс. Педагог белгілі бір технологияны таңдап алып, оны қолданысқа ендіреді. Оқу процесіне оларды тобымен қолданудың қажеті жоқ. Неғурлым оңтайлы , жергілікті жағдайға үйлесетін ,балаларға үйлесетін 2-3 түрін ғана алып, оларды ретімен жүзеге асыру керек. Технологияның тиімділігі тұрақты түрде бақыланып отыруы тиіс. Бұл белгілі бір технология аясында педагогикалық шеберлікті ұштауға , білім беру процесінің сапасын арттыруға жол ашады.

Оқытудың жаңа әдістерін талап ететін құзіреттілікке бағытталған

білім, жекелей саралау , субъективтілік қағидаларына байланысты мынадай қазіргі білім технологияларын анықтауға болады: Модульдік оқыту технологиясы; Сын турғысынан ойлауды дамыту технологиясы; Жобалау технологиясы; Проблемалық оқыту технологиясы; Оқытудың үш өлшемді әдістемелік жүйесі технологиясы; Дамыта оқыту технологиясы; Кредиттік оқыту технологиясы; Қашықтықтан оқыту технологиясы

Әрбір технология нәтижесін анықтай отырып , төмендегідей топтастыру жүргізуге болады: Нәтиже Технологиялар

Әлеуметтану Қашықтықтан оқыту технологиясы; Кредиттік оқыту технологиясы

Метапәндік нәтижелер Жобалау технологиясы; Сын турғысынан ойлау технологиясы; Дальтон технологиясы Оқытудың пәндік нәтижелері

Модульдік оқыту технологиясы; Оқытудың үш өлшемді әдістемелік жүйесі

Бүгінгі күні қолданыста жүрген технологиялар арасында

оқушылардың танымдық турғыдан өздігінше әрекет ету қабілеттерін дамытуға арналған оқу-тәрбие жұмыстарын ұйымдастыруға байланысты неғұрлым толыққанды және танымал форма-модульдік оқытып-үйрету формасы болып табылады. Ол жаңа оқытып-үйрету технологияларының барлық элементтерін бір-бірімен үйлесімді ұштастырады.

Мақсаты: Оқу процесінде жаңа технологияларды жүйелі және тұрақты қолдануға , технология көмегімен сабақ барысында оқушының дербестігін , тұлғасын , құзырлығын дамытуға бағыт беру ; Модуль дегеніміз не ?

 Модуль дегеніміз “оқудың мазмұны мен оны игерудің технологиясын біріктіретін оқытудың мақсатты , іскер торабы”.  Модуль дегеніміз – қандай да бір жүйенің, ұйымның

анықталатын, біршама дербес бөлігі. С.И.Ожегов

Модульдік оқыту циклі үш құрылым бөліктен: кіріспеден, сөйлесу

бөлімінен және қорытындыдан тұрады. Мұғалім кіріспе бөлімінде сабақты түсіндіру, баяндау арқылы

және тірек-сызбалары арқылы түсіндіреді.

Сөйлесу бөлімінде мұғалім ұйымдастырушы, оқушылар сөйлейді .

Сөйлесу бөлімінде ойындар өзінің рет-ретімен орындалуы тиіс. 1) Оқыта-үйрету ойыны, 2) Меңгерту ойыны, 3) Дамыту ойыны, 4) Пысықтау ойыны, 5) Бекіту ойыны, 6) Қорыту ойыны. Қорытынды бөлімінде оқушылардың тарау бойынша алған

білімдері жинақталып бақыланады, бағаланады Модульдік оқытудың жаратылыстану бағытындағы пәндерге келетін ойын түрлерін атап өтейік. 1. Оқыта-үйрету ойындары: Мерзімдерді жатқа айту, Шеңбер бойымен әңгімелеу т.б. ойындары жатады. 2. Меңгерту ойындары: Қарлы кесек, Ең бастысы, Жол шетіне белгі қою, Жылдам оқу, Өзара оқыту сабағы т.б. 3. Дамыту ойындары: Шпаргалка, Мәтін құра, Мән-мағына, Даналық

ағашы, Өз жартыңды тап т.б. 4. Пысықтау ойындары: Саяхат, Бір-біріне диктант жүргізу, Киностудия, Қатені тап, Қазымыр оқушы, Сиқырлы сандықша т.б. 5. Бекіту ойындары: Баяндама, Бейнелі жады, Көңілділер мен тапқыштар, Эстафета, Не?Қайда?Қашан?, Білімдарлар, Сот-сабақ, Семинарлық сабақ, Конференция, Аукцион, Бас қатырғылар базары, Тірек белгілер т.б. 6. Қорыту ойындары: Брейн-ринг, Бақытты сәт, Білім биржасы, Баяндама, Бейнелі жады, Мені түсін, Тұлғаны танып біл т.б. ойындары жатады. “Өзара-танысу”

Сіз педагогикалық іс-әрекетіңізде нені ең жоғары қасиет деп

бағалайсыз? Сіз нені мақтан тұтасыз? Сіз педагогикалық іс-әрекетіңізде нені өте жақсы жасай аласыз? Педагогикалық тәжірибеңізде қандай қателік жіберіп алдыңыз? Бүгінгі тренингтен не күтесіз? Тапсырма

Мұғалім мен оқушының әрекетіндегі өзгерістер .(г) - Мұғалім көз-қарасының өзгеруі.(т) - Оқушылар талаптарының өзгеруі.(к) - Оқу әрекетінде ұйымдастырушылық формалардың өзгеруі.(ж) 1)Ойындарды ойнату оқушылардың сабаққа деген ынтасын арттырып және сөйлеу мәдениетін, сөз қорын байытуға ықпалы зор. Оқу процесін жандандыру құралының ішінде ойын арқылы оқыту ерекше орын алады. Зерттеулер көрсеткендей, дәстүрлі ұйымдастырылған оқу процесіне қарағанда, оқушылар ойынға қатыса отырып, неғұрлым аз шаршайды, оқу қызметінен көбінесе жағымды эмоциялар алып қанағаттанады. Технология мұғалімге де, оқушыға да тиімді. Оқушылардың пәнге қызығушылығын арттыруға, білім сапасын көтеруге, дарынды оқушыларды шығармашылыққа баулып, ізденушілік қасиеттерін жетілдіруге және уақытты үнемді пайдалануға мүмкіндік туғызады. Оқушылар сөйлесу бөлімінің әр сабағында оқыта-үйрету ойынынан бастап, қорыту ойындарын ойнай отырып, тарауды түгел меңгереді. Оқушылардың ұжымдасып жұмыс жасауына ықпалын тигізеді және сөйлеу мәдениеті қалыптасады. Қорытынды бөлімінде оқушылардың тарау бойынша алған білімдерін жинақтап, бақыланады.

2) Әр мұғалімнің негізгі мақсаты-сабақ сапасын көтеру,

оқушылардың пәнге деген қызығушылығын арттыру, ойлау қабілеттерін, шығармашылығын дамыту. Бұл міндеттерді жүзеге асыру ұстаздың шеберлігіне байланысты .Егер сабақ қызықты, тартымды болса, оқушы да қызыға қатысып терең және берік білім алады. Бұл технологияның ерекшелігі- баланың білім алуы арқылы дамуын қолдау. Мұнда оқу материалын ірі блокпен беріп, сөйлесу бөлімінде теориялық материал, тиянақты практика арқылы оқушы санасына бекітіледі. Модульдің сөйлесу бөлімінде ұйымдастырылған сабақтарда әр оқушы өзінің қалай және немен шұғылдануы тиіс, сабақ үстінде не істеу керек екенін біледі. Қазіргі білім беру саласындағы оқытудың озық технологияларын

меңгеру мұғалімнің интелектуалдық, кәсіптік, адамгершілік, рухани азаматтық және де басқа көптеген келбетінің қалыптасуына игі әсерін тигізеді, өзін-өзі дамытып, оқу тәрбие

үрдісін тиімді ұйымдастыруына көмектеседі,-деп көрсетеді С.В. Селевко. 3) Барлық оқушы сабаққа күнделікті қатысады .Оқушылардан сабақ жүйелі түрде сұралады . Ұжымдасып жұмыс жасайды. Өзін-өзі бағалайды, яғни өз деңгейін біледі. 4)Оқушыларды оқытудың мақсатымен таныстыру;

Сыныпта берілген блок (мазмұны бойынша жақын) тарау бойынша

жалпы оқыту модулінің мазмұнымен таныстыру; Мұғалімнің материалды қысқаша түсіндіруі (сызба, график, кесте

және т.б.); Оқушыларға оқу материалын зерттеу жұмысы негізінде беру; Оқушылардың әрбір сабақта іс-әрекетін бағалау үшін диалогтық

қарым-қатынас негізінде оқушының танымдық іс-әрекетін ұйымдастыру; Жалпы тарауды, тақырыпты 4-7 рет қайталау негізінде оқу

материалын меңгерту; Барлық тақырып бойынша тест (сынақ, сынақхат, бақылау

жұмысы т.б.) жүргізу. Оқушылардың сабақта және үйде өздігінен жұмыс жүргізуін

ұйымдастыру Әр түрлі деңгейдегі тапсырмаларды қолдану Өзін-өзі бақылау мен өзара бақылаудың әр түрлі тәсілдерін

пайдалану Жұмыс жүргізудің топтық және жеке тәсілдерін үйлестіру Оқытып-үйретудің политехникалық бағытын

күшейту(демонстрациялық, фронталдық эксперименттер,техникалық оқыту құралдыры,электрлі есептеу машиналары,т.б.б

«Блиц-турнир»

1. Егер сабақ қызықты, тартымды болса, ......................(оқушы да

қызыға қатысып терең және берік білім алады. ) 2. Әр мұғалімнің негізгі мақсаты.....................................(сабақ

сапасын көтеру, оқушылардың пәнге деген қызығушылығын арттыру, ойлау қабілеттерін, шығармашылығын дамыту. ) 3. Модульдік технологияның ерекшелігі .......................(баланың білім

алуы арқылы дамуын қолдау. ) 4. Озық технологияларын меңгеру мұғалімге не

береді? .......................... (интелектуалдық, кәсіптік, адамгершілік, рухани азаматтық және де басқа көптеген келбетінің қалыптасуына игі әсерін тигізеді, өзін-өзі дамытып, оқу тәрбие үрдісін тиімді ұйымдастыруына көмектеседі) 5. Технологияны қолдану оқушыға не береді?.....................( Барлық

оқушы сабаққа күнделікті қатысады .Оқушылардан сабақ жүйелі түрде сұралады . Ұжымдасып жұмыс жасайды. Өзін-өзі бағалайды,

яғни өз деңгейін біледі)( Оқушылардың пәнге қызығушылығын арттыруға, білім сапасын көтеруге, дарынды оқушыларды шығармашылыққа баулып, ізденушілік қасиеттерін жетілдіруге және уақытты үнемді пайдалануға мүмкіндік туғызады. ) 6. 1)Оқыта-үйрету ойыны,2) Меңгерту ойыны,3) Дамыту ойыны,4)

Пысықтау ойыны,5) Бекіту ойыны,6) Қорыту ойыны арқылы