Өлең құрылысы тақырыбына сабақ жоспары, 11 сынып

Сабақ жоспары

Топ:

Күні:

Пән аты: Әдебиеттануға кіріспе

Оқытушы: Онғарбаева Әйгерім

Сабақтың тақырыбы:Өлең өнерінің құрылысы.Өлең ұйқасы,оның түрлері.

Сабақтың түрі: Топтық ізденіс сабақ

Оқыту әдісі: Түсіндіру, әңгімелесу, пікір алмасу түйінді мәселе қою арқылы шешу

Пән аралық байланыс: Қазақ тілі

Сабақтың мақсаты:

1.Білімділік мақсаты:сабақтың тақырыбын студенттің түсінуіне және оған өзіндік көзқарасын жағымды эмоциясымен қол жеткізу.

2.Дамытушылық: өз көңіл –күйін, эмоцияларын және сезімдерін басқара білу қабілеттері мен дағдыларын дамыту.

3.Тәрбиелік:Сабақта өзін-өзі қадағалай алуға, өз міндетін білуге тәрбиелеу,

Көрнекілік: Лекция, оқулық, бағалау карточкалары

Сабақтың құрылымымен мазмұны:

1 Ұйымдастыру кезеңі:Сәлемдесу, түгелдеу, сабаққа назарын аудару.

2 Студенттердің өткен тақырып бойынша білімін тексеру:

Сұрақ-жауап арқылы сабақ сұрау

Түсінік мазмұнын айтқызу арқылы сабақ сұрау

3 Жаңа материялдарды түсіндіру:

Материалды түсіндіру жоспары

Түсіндіру әдісі: Баяндау,сұрақ-жауап

Өлең – шағын көлемді поэзиялық шығарма. Ырғағы мен ұйқасы қалыпқа түскен, шумағы мен бунағы белгілі тәртіпке бағынған нақысты сөздер тізбегі. Өлеңнің түрлері мен жанрлары әр алуан: ода, элегия, баллада, сонет, т.б. Кең мағынасында өлең қысқа көлемді поэзиялық туындылардың жалпы атауы болса, тар мағынада музыка өнер мен сөз өнеріне ортақ туынды, яғни ән өлеңі. Қазақ ауыз әдебиетіндегі халық өлеңдері еңбек-кәсіпке орай (аңшылық, төрт түлік, наурыз өлеңдері), ескілікті наным-сенімге байланысты (бақсы сарыны, арбау), әдет-ғұрып негізіндегі (салт, үйлену, мұң-шер өлеңдері), қара өлең, тарихи өлең, айтыс өлеңдері болып бөлінді. Өлең сөздердің болмысы, жаратылысы аса күрделі, оған ишара, меңзеу, салыстыру, жұмбақтау, астарлау, бейнелеу, теңеу, ұқсату, т.б. тән. Өлең лирика жанрында кең тарады, тақырыбы жағынан саяси, көңіл күйі, табиғат, махаббат және философия түрлерге жіктеледі.

Өлең құрылысы

Өлең құрылысы – өлең өлшемдерінің жасалу жүйесі, дыбыс үндестігі мен ырғағына тән ерекшеліктерді белгілейтін шарттар мен заңдылықтар. Өлең-жырдың күнделікті айтылатын жай сөз, қара сөздерден басты айырмасы олар мөлшерлі жеке жолдарға, яғни тармақтарға бөлінеді. Өлең тармағының құрылыс жүйесі әр халықтың поэзиясында өзінше қалыптасқан. Дүниежүзілік әдебиетте орын тепкен өлең құрылымы 4 түрге бөлінеді: 1) Метрикалық өлең жүйесі өлең ырғағында ұзын буын мен қысқа буынның кезектесіп келуіне…