Өзбек тілі сабағында төрт дағдыны дамыту жоспары

Оқушылардың тілдік төрт дағдыларын қалыптастыру жолдары

«Жан дүниесінде тілді үйрену басты жұмыс емес, жанама жұмыс болғандықтан,бала әуелі тәжірибеге талпынып, нәрсемен танысып, сонан кейін сол нәрсе туралы сөйлесін, жазсын, оқысын, тілге үйренсін». Ж.Аймауытов

Қазақстан Республикасының Президенті Нұрсұлтан Әбішұлы Назарбаевтың: « Қазақ тілі ғылым мен білімнің, интернеттің тіліне айналды. Ешкім өзгерте алмайтын бір ақиқат бар. Ол - қазақ тілі Мәңгілік Елдің мәңгілік тіліне айналды», деген сөзі қоғамда қазақ тілінің дамуына зор үлес қосып, өз септігін тигізуде. Білім беру жүйесі- әр елдің даму болашағын айқындайтын жүйе. Әлемде болып жатқан толағай өзгерістер білім беру жүйесінің алдына бәсекеге қабілетті, кез келген жағдайда өзіндік шешім қабылдай алатын шығармашыл тұлға қалыптастыруды мақсат қойып отырғаны белгілі. Келешек ұрпақты ұлттық болмысымызбен сусындата тәрбиелеуді , еліміздің болашақ азаматтарына сапалы білім беруді алдына міндет етіп қоя білген, ұстаздар қауымы,әрине үнемі ізденіс үстінде, деп ойлаймын. Әрине, жас ұрпаққа қазақ тілін үйрету- еліміздің күрделі мәселелерінің бірі, себебі ол қоғам санасымен, оның әлеуметтік,экономикалық жағдайымен тығыз байланысты. Бірақ , еліміздің ешқандай саяси, әлеуметтік, экономикалық жағдайларына, қолдауларына қарамастан, мектептегі қазақ тілі мұғалімітілді үйретудің басты тұлғасы болып қала бермек. Бұл- шындық.

Оқушыға айтылым дағдысын қалыптастырудың бірнеше түрлері бар. Мысалы:

Тапсырмалар тілдің белгілі бір формасына негізделеді де, оны шаблонды оқыту деп айтуға болады:

Тапсырма: Төмендегі сөздерге ұнатамын және ұнайды сөздерін қойып, айтып көр.

Мен тәңертең жаттығу жасағанды.

Маған гүл өсірген.

Мен спортпен шұғылданғанды.

Маған балық аулаған.

Тапсырма өмірге қажетті жағдаяттарға негізделеді:

Төмендегі сөздерді және болжалды келер шақ жұрнағын пайдаланып, ең жақсы демалыс сәтін сипаттап көр:

Мысалы: көрер едім, . барар едім, саяхаттар едім.

Тапсырмалар еркін сөйлеу тақырыптарына негізделеді.

Мысалы: «иә, келісемін», «жоқ , келіспеймін», « білмеймін» деген пікір – таластар болуы мүмкін.

Жазылым дағдысы кез келген хабарды қағаз бетіне түсіруді қамтамасыз етеді. Жазылымды қамтамасыз ететін жұмыс түрлеріне тізім жасауды, құттықтау қағазын , хат, әңгіме,эссе, хабарлама жазуларды жатқызуға болады.

Мысалы тапсырма үлгісі: мәтінді тыңдап, келесі жолдарды толықтыр.