Пән мұғалімдерінің кәсіби дамуы туралы баяндама

« Ж.Нұрлыбаев атындағы №49 жалпы орта мектебі » мемлекеттік

мекемесі. Биология пәні мұғалімі Базарова Гулжан

Бахауиденовна

Пән мұғалімдерінің кәсіби дамуын жетілдіру – білім

сапасын көтерудің негізі. Елбасының Қазақстан халықына Жолдауында «Білім беру реформасы – Қазақстанның» бәсекеге нақтылы қабілеттілігін қамтамасыз етуге мүмкіндік беретін аса маңызды құралдардың бірі. Бізге экономикалық және қоғамдық жаңару қажеттілігіне сай келетін осы заманғы білім беру жүйесі қажет», - деп айырықша атап көрсетілгені мәлім. Бұл әрине, еліміздің алдында тұрған үлкен экономикалық, әлеуметтік және саяси мәселелері нақтылы шешу жолындағы стратегиялық міндеттер болып табылады. Демек, бұл істерді атқарудағы жалпы орта білім беру мекемелерінің жүзеге асырар істері де ауқымды болмақ. Мақсат, міндеті айқын, қоғамның алға жылжуы, болып жатқан өзгерістер білім сапасы мен мұғалім шеберлігін жетілдіруді талап етеді. Осыған орай, өткен оқу жылынан бастап Қазақстан Республикасы мемлекеттік жалпыға міндетті білім беру стандартарының негізгі ережелеріне сәйкес еліміздің жалпы білім беретін мектептерінің жоғары сатысында бағдарлы оқыту енгізілді.

Осы орай білім беру мекемелері қызметкерлеріне үлкен міндеттер жүктелері анық «Егер ісім өнсін десең – ретін тап» -деп Абай атамыз айтқандай оқу барысында тек жұмыс жүргізу ғана керек екен демей, біз оның тимділігіне ерекше назар аудару тиіспіз. Кез келген сабақ барысында оқытудың жаңа технологиясын ретті, ретсіз пайдалануға жол берілмей тұр бұл тұрғыда тақырыптың теориялық жігіне, сыныптағы жеке оқушының қабілетіне, олардың білім деңгейіне қарай қолданудағы мұғалімнің кәсіби шеберлігі, ізденімпаздығы талап етіледі.

Мемлекет басшысы Н.Назарбаевтың тапсырмалары бойынша – білім беру ұйымдарында оқу – әдістемелік жұмыстарды жетілдіру және ғылымның психологияық – педагогикалық тәжірибемен байланыс нығайту. Ең таңдаулы тәжірибелерді, авторлық бағдарламаларды тарату, дарынды жас жетекшілерді айқындау, дамыту, жаңа технологияларды енгізу.

- Жаңашыл педагогикалық тәжірибелі педагогтар банкін толтыру; - Педагогтардың еңбегін ынталандыру мен бағалаудың тимді және әділ жүйесін жасау;

- Мұғалімдердің кәсіби және шығармашылық пікір алмасуын ұйымдастыру;

«Тәуелсіз елге – білікті маман» демекші педагогикалық шеберліктің негізі, білім мен тәрбиені ұштастырумен қатар педагогтар технологияны меңгере білуінде және оның өз тәжірибесінде қолдана алуында. Ендеше,қазіргі заман мектебі жоғары деңгейде маманданған кәсіпқой мұғалімді күтуде .Бүкіл әлем бұл күнде тәлім – тәрбие қызыметіне ең білгір, ең талапты, өте жауапкершілікті педагог- мамандарының қажеттігін мойындап отыр. Себебі адам тағдырында мектептік кезең – аса маңызды кезең балалардың өмірлік бастауында жетесіз педагог тұрса, одан келер шығынды өлшеп болмайды.

Сондықтан да педагог білікті маман, өз ісінің шебері болуы керек. Яғни, педагог шебер болу үшін: өзінің мүмкіндіктерін жаңа формация мұғалімі ретінде объективті бағалай алуы керек, кәсіби мамандығына қажетті қабілеттерді меңгеруі тиіс, жалпы мәдениетті, интеллектуалды іс-әрекетті, мінез-құлық, қарым- қатынас мәдениетін меңгеруі тиіс, өтіп жатқан интеграциялық үрдістерге, әлемдік білім беру кеңістігі қарқынына бағыттала алуы тиіс. Қазіргі таңда еліміздің білім беру (кеңіс) жүйесіндегі реформалар мен саясаттар, өзгерістер мен жаңалықтар әрбір педагог қауымының ойлануына өткені мен бүгінгі,келешегі мен болашағы жайлы толғануымен, жаңа жүйелермен жұмыс жасауына негіз болары анық.

Бүгінгі күні білім беру саласында оқытудың озық технологияларын пайдаланудың маңызы зор. Ұзтаздың ұстазы Ушинский «Бір сарынды және бір бағытта ұзақ жүргізілген іс- әрекет бала өміріне шексіз зиянын тигізеді.Сондықтан да оқыту барысында әртүрлі оқыту әдістер мен формаларын алмастыра отырып қолану керек» деп бекер айтпаса керек. Бүгінгі күннің басты талабы озық технологияларды ұғымды, әрі тиімді пайдалана білу –деп білемін.Сондықтан пән мұғалімінің кәсіби дамуын жетілдіру білім сапасын көтерудің негіз болып табылады.Заман талабына сай білім беру үшін, әр сабақ тартымды да қызықты өтуі тиіс.

Қазіргі кезде мұғалімдерді дайындауды жақсарту мәселесі жеткілікті кеңінен талқылануда.Зерттеушілер мұғалімдердің кәсіби дайындықтары жүзеге асыратын бағыттарды көрсетеді. Осы бағыттардың ішіндегілердің ең негіздерін атап көрсететін болсақ оларға педагогтің беретін пәнін білімін жетілдіру,мұғалімнің комуникативті қабілеті және рефлекцияға қабілетін дамыту және сонымен қатар ең бастысы өз қызметінің

сапасын және кемшіліктерін бағалай алу қабілеттерін дамыту болып табылады.

Н.М.Верзимен «Әрбір әдіс оқыту барысында өзгеріп,ауысып дамып отыруы тиіс, біртіндеп күрделенуі де мүмкін»-деп көрсетеді.Осыған байланысты оқушылардың өз бетімен ізденісі артып, мақсаты мен міндеті күрделеніп, фактілердің мазмұны тереңдеуі тиіс.

Қазіргі кезде курс өте кең ауқымды пәнаралық байланыс негізінде құрылған.Курстың мақсаттары мен міндеттері айқын көрсетілген.Оқытудың формалары мен әдістері жаңа қорытынды қалыптастыруға мүмкіндік береді. Күйінетін нәтиже оқушылардың білім сапасының жоғарғы деңгейде болуына жол табады.

Тәуелсіз еліміздің рухани және экономикалық өрлеуі,білім берудің жаңа құрылымы мен оқу-әдістемелік мазмұнының өзгеруі мұғалімдердің өз кәсіби шеберліктерін шыңдауы,жаңартуды талап етеді. Сондықтан да мұғалім өз сабақтарын инновациялық әдістерді пайдалануды білім берудің ең жоғарғы шарты деп түсінемін.

Жаңа мазмұндағы білім жүйесін мектеп өміріне негізуде мұғалім педагогикалық,психологиялық, филисофиялық,физиологиялық және т.б. ғылым салаларының тиімді зерттеу нәтижелері мен әлемдік озық тәжрибелердің алдыңғы қатарлы идеяларын басшылыққа алады. Бүгінгі таңда білім саласында қызмет ететін әрбір педагог жаңару процесін жатырқамай қарсы алып, өзінің іс- тәжірибесіне енгізуге асығуы тиіс. Өйткені өркениетті елдің білім саясаты жаңа тұрпатты педагогтің тың көзқарасын қажет етеді.

Мұғалім кәсібінің мән-мағанасы елеулі өзгерген шақта, жаңа тұрпатты педагог педагогикалық процестің бірізділігін және оқу мән тәрбиесінің біртұтастығын сақтай отырып, оқыту моделін жобалай білуі шарт. Жаңа кезеңдегі мұғалімнің шығармашылық іс-әрекетінің мазмұны зерттеушілік қызметтен, жеке ізденістерден, оқушымен,ата-анамен тығыз ынтымақтастықтан тұрады.

Әр оқушының жеке тұлға екені ғылыми еңбектерде жан- жақты зерттелгенімен, тәжірибе жүзінде, ұлттық мектептеріміздің оқу-тәрбие пороцесінде, тұлға ерекшеліктерін ескере отырып оқытудың толық жүзеге асырыла қоймауы- шешілмей отырған мәселелердің бірі. Жеке тұлға қабілеттеріне бағытталған оқыту пороцесі әр педаготың өзіне, өз ісіне және