Психология ғылымының маңызы туралы ғылыми мақала

XXI – ҒАСЫРДАҒЫ ПСИХОЛОГИЯ ҒЫЛЫМЫНЫҢ МАҢЫЗДЫЛЫҒЫ ЖӘНЕ БҮГІНГІ ТАҢДАҒЫ ПСИХОЛОГ КЕЛБЕТІ

Имашева А.С. – ППк 15-01 топ студенті

Ғылыми жетекші : Жұмағұлова Г.Ш

Мардан Сапарбаев институты

Қазақстан Республикасы,

Түркістан облысы,Шымкент қаласы,

Мәртөбе ауылы,Көктем көшесі №7,

Тел : +7 (707)-997-37-97

Қазақстан Республикасы,

Түркістан облысы,Шымкент қаласы,

Мәртөбе ауылы,Көктем көшесі №7,

Тел : +7 (707)-997-37-97

Түйіндеме

Имашева Аружан Серікқызы

Жеке анықтамасы :

Туылған (күні,айы,жылы) : 25.04.1998 ж

Ұлты : қазақ

Отбасылық жағдайы : тұрмыс құрмаған

Азаматша : Қазақстан Республикасы

Білімі :

Жоғары

Мамандығы :

Мардан Сапарбаев институты

Тіл білімі :

Қазақша-өз тілі

Орысша-еркін

Ағылшын тілі-сөздік көмекші құралымен

Жеке қасиеттері :

Жауапкершілігі мол,ұқыпты ,ұйымдастырушылыққа бейім, белсенді,бастамашыл,ұжымға тез бейімделеді,еңбекқор, тез тіл табысу қабілетіне ие.

XXI – ғасырдағы психология ғылымының маңыздылығы және бүгінгі таңдағы психолог келбеті

Әрбір мемлекеттің болашағы білімді де, білікті мамандармен шыңдалады. Қазіргі уақытта мамандықтардың ішіндегі ең қажеттісі әрі сұраныстағы мамандық – психология мамандығы. Себебі, қазіргі таңда өмір сүру барысында күйзелісі көп ортада адамдар тығырыққа тіреліп, шырғалаңға түсіп жатқан сәттер көптеп орын алуда. Сол адамдардың көпшілігі психолог маманына жүгінуде. Сондай күйзеліс кезінде психолог маманының көмегі орасан зор.

Бүгінгі таңда « психология» мамандығы әлемдегі ең танымал мамандықтардың үздік бестігіне кіреді. Бүгінде психология ғылымы адам іс-әрекетінің түрлі салаларында қарқынды орын алуда. Олар: бизнес, саясат, медицина, білім салалары. Ғалымдардың болжауы бойынша, ХХІ ғасыр - психология ғасыры болмақ.

Психология деген не? Қазақ елінде бұрын психолог болған ба деген сұрақтар туындайды. Тарихқа көз жүгіртсек, кешегі М.Жұмабаев, Ж.Аймауытов секілді қазақ зиялыларының да психология саласына қосқан үлесі зор. Ұлы Абайдың қарасөздері – баланы танып -білуге арналған таптырмас құрал. Дана, ойшылдардың ғибратты сөздері - адамдармен қарым-қатынасты реттейтін психологияның қайнар көзі. Демек, бұл мамандық біздің халқымызға жат емес. Психологияның шығу тарихы сонау ерте кезден басталғандығы айқын. Ал, қазіргі Қазақстандық психологтардан Алдамұратов, Жарықбаев, Намазбаеваның еңбектерін де атап өтуге болады. Яғни, психология бұл өткен ғасырларда да, қазіргі таңдағы және болашақтағы таптырмас мамандық.

Психология мамандығының беделінің күннен күнге артуына - болашақ психолог мамандар өз білімдері мен біліктерін қолдана алатын салалардың күннен күнге артып, кеңейе түсуі әсер етсе керек. Болашақ психолог бүгінгі күні адам өмірінің барлық саласына қатысты өндірістер мен кәсіп орындарда қызмет етеді. Яғни, балалар бақшасынан бастап, аса ірі коммерциялық ұйымдарға дейін жұмыс істей алады. Бұл жерде психологияның ғылым екендігін және оның айтарлықтай жас ғылым екендігін айта кету қажет. Психологияның зерттеу пәні - адам психикасы екендігін ескерсек, психология әрдайым және әрқашан қызығушылық тудыратын мамандық екеніне еш күмән тудыра алмаймыз. Сондықтан да психология мамандығының болашағы зор екенін бүгінгі уақыттың талап-тілегінен туындап отыр. Қай заманда да сұранысқа ие және сұраныстан шығатын мамандық болған және бола бермек.

Психолог маманы болып шығу адам жанын түсініп қана қоймай оларды дұрыс жолға салуда және тәрбиелеуде игілікті жұмыстарға қол жеткізеді.

Төрт жылдық білімнен кейін психология бөлімінің түлектері мына салаларда қызмет ете алады:

Жоғарғы және орта оқу орындарында психология пәнінің оқытушысы;

Ғылыми қызметкер;

Фирмалар мен банктерде психолог-кеңесші;

Практик психолог;

Денсаулық сақтау және білім беру жүйесінде, отбасы қызметтерінде практик психолог;

Мемлекеттік басқару органдарында және қоғамдық ұйымдарда кеңесші-психолог;

Заң мекемелерінде және соттық-психологиялық сараптамада психолог-сарапшы;

Әскери және құқықтық мекемелерде тәрбиеші-психолог;

Әртүрлі ұйымдардың кадр таңдау қызметінде персонал бойынша менеджер;

Ішкі істер министрлігі органдарында психолог;

Имиджмейкер, саяси психолог;

Әртүрлі әлеуметтік саладағы психолог.

Психология – адамның жеке бірлік ретінде психикасын, өзінің сан алуан сезім, аффективтік, интеллектуалды, басқа да туа біткен сыртқы функцияларымен бірге сыртқы ортамен өзара әрекетін зерттейтін ғылым, кей –кезде адам мінез – құлқын зерттеу деп те анықталады.

Мен адам жанын түсініп, демеу беру үшін, бағдар беру үшін осы мамандықты таңдадым. Өмірдегі басты мақсатым – балалар еш қорқынышсыз, зұлымдықсыз өмір сүрсе екен деп тілеймін. Ойындағы айтатынын еш іркілмей, сенімді түрде өз жауабын бере алатын, жауапкершілігі зор тұлға болып өсулеріне ықпал етсем деймін.

Адам кей уақытта өзіне деген сенімін жоғалтып, күйзеліске ұшырайды, солай дегенмен де өмірге деген сенімін, құштарлығын жоғалтпай, тоқтамастан тек қана алға ұмтылу керек екенін ұпытпауы тиіс. Қандай жағдай болмасын, бар күш-жігерін жинап, алға ұмтылса ғана барлығын жеңіп, жүрегінде де, жан дүниесінде де тыныштық орнайтынына, барлығы жақсы болатынына сенуі керек. С.Торайғыровтың сөзімен айтқанда «Адамның ең ұлы қасиеті - бақытты болуға ұмтылу» дегім келеді.

Мен психолог мамандығын таңдаған себебім, жолы болмай, қиыншылықтарға кезігіп жүрген адамдарға бағыт-бағдар беріп, сүйеніш болғым келеді. Өзімнің тәжірибемде әр түрлі оқушылар кездесті. Психологиялық көмекті қажет ететіндері қаншама? Отбасылық тұрмыстық жағдайына байланысты әр түрлі жағдайлар болары анық.

-Бірі анасын жоғалтса,

-бірі қатал әке тәрбиесі мазалайды,

-ал енді біреуінің отбасында ата-аналары спирттік ішімдіктер ішеді.

Міне, осындай жағдайда оқушыға психологиялық тұрғыда көмек өте қажет. Сынып жетекшілермен тығыз байланыстың арқасында оқушыларды күнделікті бақылап, олармен етене жұмыс жасап отыруды дағдыға айналдырдым. Кез келген адамның ішкі жан дүниесіне үңіле білсең, оның ішкі түйінін шешу үшін «түрткі» (мотив) таба білу керек. «Мен бұл қиындықты қалай жеңемін? Оны жеңу қолыман келер ме екен?»- деп, өз – өздеріне сенімсіз болып келген оқушылармен сұхбат жүргіздім. Нәтижесінде олардың қиындықты жеңгенінің куәсі болдым. Өз- өзіне қол салып, өмірден қыршын кетіп жатқан жастар аз емес. Олармен дер кезінде психолог маман жұмыс жүргізсе, мұндай кедергілер болмас еді.

Мемлекетіміздің «Мәңгілік ел» болу үшін психологияның маңыздылығы зор деп ойлаймын. Өйткені психология – болашақтың мамандығы. Мұны ұлы ақын Шәкәрім Құдайбердиевтің мына бір ой тұжырымынан –ақ білуге болады: «Психология терең ойдың білімі, оны құрғақ пәлсафа бос сөз екен деп ойламаңыздар, » - деген.

Психология - ешқашан өлмейтін, өшпейтін, қайта күн санап мәртебесі арта беретін болашақтың мамандығы деп есептеймін. Өзімнің де осы мамандықты таңдағаныма еш өкінішім жоқ, себебі, әр таңды көңілді әуен, жағымды ойлармен қарсы алып, адам баласына тек жақсылық, ізгілік тілеймін. Ал болашақтың тізгінін ұстайтын ұрпағымызға…