Психологиялық-педагогикалық кеңес беру қызметі туралы мақала

«Психологиялық-медициналық-педагогикалық кеңес беру» мекемесі қызметінің «әлеуметтік-педагогикалық» моделі

Қазақстан Республикасында білім беруді және ғылымды дамытудың 2020-2025 жылдарға арналған мемлекеттік бағдарламасында көрсетілгендей Психологиялық-медициналық-педагогикалық консультациялар (бұдан әрі-ПМПК) «медициналық» модельден «әлеуметтік-педагогикалық» модель көшеді. ПМПК қызметі балалардың ерекше білім беру қажеттіліктерін анықтауға бағытталады делінген және бүгінгі таңда осы бағыттағы жұмыстар жүргізілуде.

Психологиялық-медициналық-педагогикалық консультация мекемесі балаларды тексеруды және оларға консультация беруді, ерекше білім беру қажеттіліктерін және білім алу үшін арнаулы жағдайларды бағалауды, білім беру бағдарламасын айқындауды жүзеге асыратын, сондай-ақ мүмкіндігі шектеулі балаларды арнаулы психологиялық-педагогикалық қолдауға жіберетін білім беру ұйымы болып табылады.

ПМПК мекемесіне 0-18 жас аралығындағы балалар ата-анасымен (заңды өкілмен) келіп, кеңес ала алады. Көп жағдайда мектеп жасына дейінгі балалар немесе 1-4 сынып оқушылары ата-анасымен (заңды өкілмен) ПМПК хабарласады, себебі осы жаста баланың жалпы орта мектепте білім алуына, бойындағы кедергілердің бар немесе жоқтығы анық біліне бастайды. ПМПК мекемесіне әдетте мектеп (мұғалім, психолог, логопед) немесе ата-ана баласына арнайы жағдайлардың (арнайы мамандар, мектеп) қажет екендігін түсініп келеді.

ПМПК мекемесі дефектолог, логопед, психолог, тифлопедагог, сурдопедагог,әлеуметтік мұғалім және дәрігерлер невропатолог, психитр яғни әр саланың мамандары жұмыс істейтін ұйым. ПМПК-дағы баланы тексеру бір мезгілде мұғалімдер мен дәрігерлердің біртұтас команда ретінде бақылау- қатысу- талқылау түріндегі мамандардың өзара әрекеттесуін талап ететін процесс. ПМПК тексерудің негізгі мақсаты балаларды жан-жақты тексеріп, нәтижесінде даму ерекшеліктерін ескере отырып ерекше білім беру қажеттіліктерін белгілеу.

Ерекше білім беру қажеттіліктері – бұл оқушылардың сапалы білім алулары үшін психологиялық-педагогикалық, әлеуметтік және басқа да көмек алу қажеттіліктері.

Ерекше білім беру қажеттіліктерінің мүндай анықтамасы балалардың табысты оқулары үшін мектеп назарын олардың бұзылыстары мен диагноздарына емес, ерекше білім беру қажеттіліктерін бағалауға және жағдайлар жасауға аударады. Осы ретте ерекше білім беру қажеттіліктері бар балалардың топтары атап өткім келеді:

1 топ мүмкіндіктері шектеулілер

есту қабілеті зақымдалған

көру қабілеті зақымдалған

зияттық бұзылымдары бар

психикалық дамуы тежелген

сөйлеу тілінің ауыр бұзылыстары бар

тірек-қозғалыс аппаратының бұзылыстары бар

эмоционалдық-еріктік бұзылыстары бар

2 топ: