Қарама-қарсы түстер ерекшеліктері ашық сабағы, 6 сынып

Сабақтың тақырыбы:

Қарама-қарсы композиция құрас- тырамыз

Мектеп

Күні:

Мұғалімнің аты-жөні

СЫНЫП:3

Қатысқан оқушылар саны

Қатыспағандар

Оқу мақсаттары

Адамгершіліктік-құндылықтық қасиеттерін қалыптас-

тыру. Түсті қабылдай білуді дамыту.

Бағдарламалық міндеті

Мақсатқа жету үшін орындалатын міндеттер

Мұғалім үшін: мейірімді және зұлым әдеби кейіпкер- лерді еске түсіріп, оларды белгілі бір әсерлегіш құрал- дар арқылы беруді үйрету.

Оқушылардың шығармашылық міндеті: ертегі ке- йіпкерінің мінезін көрсете алатын түсті композиция жа-

сау. №1 жұмыс дәптерінің 14–15-беттеріндегі тапсыр-

маларды орындау.

Оқушылардың міндеті

Мейірімді және зұлым ертегі кейіпкерлерінің мінезіне тоқтала отырып, оларды суреттеу. Қарама-қарсы және жақын түстерді сипаттау.

Тірек сөздер: жақсы, жаман, мейірімді ертегі кейіп- керлері, зұлым ертегі кейіпкерлері, иллюстрация, безен- діру, әсерлегіш құралдар, композициядағы қарама-

қарсылық заңы.

Талқылауға арналған сұрақтар мен жауаптар:

Сендер қандай ертегі кейіпкерлерін білесіңдер? Жауап. Алдаркөсе, қу түлкі, қасқыр, Дәу, Мақтақыз, Толағай, Алтын шаш, Ер Төстік т.б.

Олардың қайсысы мейірімді (жақсы), қайсысы зұлым (жаман)?

Жауап. Мейірімді кейіпкерлер: Алдаркөсе, Мақтақыз, Толағай, Алтын шаш, Ертөстік. Зұлым кейіпкерлер: қу түлкі, қасқыр, Дәу.

Иллюстрация дегеніміз не?

Жауап. Иллюстрация – оқулықтағы мәтінді безендіретін сурет.

Суретші-иллюстратор кейіпкердің мінезін беру үшін қандай әсерлегіш құралдарды қолданады?

Жауап: түс, сызық, пішін, мимиканы беру арқылы.

Сендер түс және сызықпен өздеріңнің жақсы, жаман көңіл күйлеріңді бере аласыңдар ма?

Жауап. Иә, бұл әсерлегіш құралдармен әртүрлі көңіл күйді беруге болады (түсті және сызықтық композициялардан нақты мысалдар келтіреді).

Өздерің жаман деп санайтын әрекеттерді атаңдар. Жауап. Достарды ренжіту, кітапты жырту, жа-

қындарыңмен және достарыңмен ұрысу, біреуге кедергі жасау, төбелесу, сөйлеп тұрған адамды тыңдамау, мазақ қылу, өкпешіл болу, сөйлеп тұрған адамның сөзін бөлу т.б.

Өздерің жақсы деп санайтын әрекеттерді атаңдар. Жауап. Әлсізді қорғау, достарыңа көмектесу, сырқат жолдасыңнан хабар алу, әпкеңе, досыңа, анаңа көмектесу, жемсалғыш жасап, қыста құстарды қорек- тендіру, уәдеде тұру, құпия сақтай білу т.б.

Ертегілер не нәрсеге үйретеді?

Жауап. Олар зұлымдармен күресуді, жақсылық жамандықты жеңу керегін үйретеді.

Қарама-қарсылық заңы деген не?

Жауап. Қарама-қарсылық заңында өлшемі, пішіні, түсі, сипаты әртүрлі заттар кез келген нысанның (бейненің) әсерін күшейтеді.

Қарама-қарсылық заңы иллюстрация жасауға көмектесе ала ма?

Жауап. Иә, қарама-қарсылық заңын қолдан-ғанда иллюстрациялар әсерлірек көрінеді.

Қарама-қарсы түс жұптарын атаңдар.

Жауап. Қызыл мен жасыл; қызғылт сары мен көк; сары мен күлгін.

Түс шеңберінде бір-біріне қарама-қарсы түстер қалай орналасады?

Жауап. Қарама-қарсы түстер түс шеңберінде бір-біріне қарама-қарсы орналасады (қызыл жасылға, қызғылт сары көкке, сары күлгін түске қарама-қарсы орналасады).

Жақын түс жұптарын атаңдар.

Жауап. Қызыл мен қызғылт сары; қызғылт сары мен сары; сары мен жасыл; жасыл мен көк; көк пен күлгін.

Түс шеңберінде жақын түстер қалай орналасады? Жауап. Жақын түстер түс шеңберінде бір-біріне жақын орналасады (қызыл қызғылт сарының, қызғылт сары сарының, сары жасылдың, жасыл көктің, көк күлгін түстің, күлгін түс қызылдың жанында орналасады).

Қарама-қарсы түс жұптары қандай қасиетке ие? Жауап. Қарама-қарсы түс жұптары әрдайым ашық, айқын көрінеді. Егер сен көтеріңкі көңіл күйді бергің келсе, қарама-қарсы түс үйлесімдерін пайдалан.

Жақын түстер үйлесімі қандай қасиетке ие? Жауап. Жақын түстер үйлесімі әрдайым бірқалыпты, ұстамды көрінеді. Егер сен бірқалыпты көңіл күйді

бергің келсе, онда жақын түстер үйлесімін пайдаланған дұрыс.

Күтілетін нәтиже

Барлық оқушылар: суретші әсерлегіш құралдардың көмегімен белгілі бір түсінікке өз көзқарасын білдіре- тінін (жақсы мен жаманға, зұлым мен мейірімдіге), композициядағы қарама-қарсылық заңын, иллюстрация өнері туралы біледі.

Суретшілердің мейірімді және зұлым кейіпкерлерді бейнелеген жұмыстарын талқылай алады.

Оқушылардың көпшілігі: ертегі кейіпкерлеріне су- ретшілер қолданған әскерлегіш құралдарға сүйене

отырып, сипаттама бере алады. №1 жұмыс дәптерінің 14–15-беттеріндегі тапсырмаларды орындайды.

Кейбір оқушылар: №1 жұмыс дәптерінің 16–17-бет-

теріндегі тапсырмаларды орындап, өзінің шығарма- шылық шешімін түсіндіре алады.

Бұрын алған білімдері

Түс және көңіл күй. 2-сынып. Сызық және көңіл күй. 2-сынып.

Мимика және көңіл күй. 2-сынып.

Пәнаралық байланыстар

Бұл сабақта мына пәндермен байланыс орнайды: әде- биеттк оқу, музыка. Оқушылар шығармашылық ша- быттарын арттыру үшін №2 қосымшадағы өлеңдерді оқиды.

Сабақтың барысы

Сабақ

кезеңдері

Жоспарланған жұмыс түрлері

Дереккөздер

Сабақ тақырыбына кіріспе

Сыныпта жақсы психологиялық ахуал мен шығар- машылық жағдай жасау. Мұғалім №2 қосым-

шадағы өлеңдерді оқып беріп, бүгінгі сабақ бойынша түсінгендерін сұрайды.

https://www.youtube. com/watch?v=CsWw 6HS4vFo

Оқулық.

Жануарлардың

фотосуреттері мен репродукциялары.

Алған білім- нің өмірмен байланысы. Жаңа білім мен дағдыға қол жеткізу

«Жаман», «жақсы» ұғымдарының тек этникалық емес, сондай-ақ философиялық мәні бар. Бұл ұғымдардың екі жағы болады. Қазірше бұл ұғым- дарға терең бойламай, сабақтың бірнеше мину- тында жақсы, жаманның не екенін түсіндіріп, оқушылар бұл жөнінде не айтатындарын білсін. Дереккөздерде көрсетілген мультфильмдерді көріп, талқылауға болады. Мұғалім оқушыларды ынталандыру үшін мектеп өміріне қатысты

жағдайларды көрсетеді, ал оқушылар оларды жақсы, жаман жағынан бағалайды.

Оқулық.

Анималист- суретшілердің графикалық және кескіндемелік жұ- мыстарының ре- продукциялары.

https://www.youtube. com/watch?v=ycZhx dozG8o

https://www.youtube.

com/watch?v=3yiP1J MtxDM

Материалды түсіндіру

Бұл басқа пәндерге де ортақ тақырып болған- дықтан, оны қайталап жатпай, осы тақырып

бойынша өзге пәндерден не өткендерін сұрайды.

№1 қосымшадағы ойындардың бірін ойнатуға болады. Жалпы мұғалім оқушыларды мейірімді және зұлым ертегі кейіпкерлерін талқылай отырып, «Жақсыдан үйрен, жаманнан жирен» тақырыбына бағыттайды. Бұл пән тақырыптың