Қазақ хандығы туралы Қазақстан тарихы таныстырылымы

Қазақ Хандығы

Астанасы - 1465-1469 Созақ 1469-1511 Сығанақ 1511-1521 Созақ 1521-1599 Сығанақ 1599-1729 Түркістан

Тіл ( дер)і Түркіше (әдеби ) Қазақша

Заңдары - Қасым ханның қасқа жолы Есім ханның ескі жолы Жеті жарғы

Аумағы - 2,5 млн км²

Халқы - алтынордалық тайпалар , моғолстандық тайпалар, ноғайлар , қарақалпақтар , қырғыздар

Қазақ Хандығы

Тарихшы Мұхаммед Хайдар Дулати « Тарих-и-Рашиди » атты еңбегінде былай дейді : « Ол кезде Дешті Қыпшақты Әбілхайыр хан биледі . Ол Жошы әулетінен шыққан сұлтандарға күн көрсетпеді. Нәтижесінде Жәнібек хан мен Керей Моғолстанға көшіп барды. Есенбұға хан оларды құшақ жая қарсы алып , Моғолстанның батыс шегіндегі Шу мен Қозыбас аймақтарын берді . Олар барып орналасқан соң, Әбілхайыр хан дүние салды да, өзбек ұлысының шаңырағы шайқалды. Ірі-ірі шиеленістер басталды . Оның үлкен бөлігі Керей хан, Жәнібек ханға көшіп кетті . Сөйтіп, олардың маңына жиналғандардың саны 200 мыңға жетті . Оларды өзбектер - «қазақтар» деп атады . Қазақ сұлтандары 870 жылдары (1465—1466) билей бастады ...».

1457 жылдың күзінде Әбілқайыр хан Сығанақ түбінде қалмақтардан жеңілгеннен кейін , Керей мен Жәнібек сұлтандар қол астындағы ру-тайпалармен Шу өңіріне келіп қоныстанып , Қазақ хандығының негізін салады .

Мұхаммед Хайдар Дулатидің « Тарихи Рашиди » кітабында Қазақ хандығының құрылған жері – Шу бойы мен Қозыбасы деп айтылады .

1458 жылдың көктемінде Керейді ақ киізге көтеріп хан сайлайды .

Қазақтың алғашқы ханы болып Керей жарияланды (1458-1473 жж .). Одан кейін қазақ ханы болып Жәнібек сайланды (1473-1480 жж .).

Астана қаласындағы Жәнібек пен Керей мүсіні

Керей мен Жәнібек хандар

Қасым хан (1511-1523 жж .)

Хақназар хан (1538-1580 жж .)

Шығай хан (1580-1582жж.)

Тәуекел хан (1582-1598 жж .)

Есім хан (1628-1645жж.)

Тәуке хан (1680-1718жж.)

Абылай хан (1733-1737жж.)

Жәнібектің ұлы Қасым. Қасым ханның (1511-1523 жж .) тұсында қазақ хандығының саяси және экономикалық жағдайы нығая түсті . Ол билік құрған жылдары қазақ халқының қазіргі мекен тұрағы қалыптасты.Бірсыпыра қалалар қосылды,…