Қазақ тілі бойынша шығармашылық есеп материалы

Мемлекеттік тіл- ел бірлігінің кепілі

Ел мен тіл егіз ұғым.Тіл қай елде, қай ұлтта болмасын қадірлі де, құдіретті. Ұлттың болмысын, ұлылығын, кісілік келбетін, биік парасатын танытуда тілден артық күш жоқ. Мәңгілік елдің онымен қатар жасап, бірге дамитын мәңгілік тілі болуы шарт.Ол мемлекеттік тілі -қазақ тілі.Қазақстан Республикасының «Тілдер туралы» Заңында «Тіл- ұлттың аса ұлы игілігі әрі оның өзіне тән ажырағысыз белгісі, ұлттық мәдениеттің гүлденуі мен адамдардың тарихи қалыптасқан тұрақты қауымдастығы ретінде ұлттың өзінің болашағы-тілдің дамуына, оның қоғамдық қызметінің кеңеюіне тығыз байланысты» делінген.Қазақстан Республикасының Президенті Н.Ә.Назарбаевтың 2011 жылғы 28-қаңтардағы «Болашақтың іргесін бірге қалаймыз!» атты халыққа арнаған жолдауын іске асыру барасында, Ақмола облысының әкімі С.Дьяченконың бастамасымен 2011 жылдың 9-маусымында №А-188 Аршалы ауданы әкімінің «Аршалы ауданының тілдерді оқыту орталығы» коммуналдық мемлекеттік мекемесін құру туралы қаулысы шықты. Елбасының тілдің үштұғырлылығы саясатын қолдап, мемлекеттік тілді дамыту мен қолдану аясын кеңейтуді жүзеге асыру мақсатында Ақмола облысы Аршалы ауданының мәдениет және тілдерді дамыту бөлімі жанындағы, Аршалы ауданының тілдерді оқыту орта

(«Үздік аудармашы-2016» байқауының қатысушылары)

Сонымен қатар тыңдаушылар арасында«Тіл тағдыры -ел тағдыры» атты орталық оқытушысы,жас маман Т.Бейбут интелектуалды сайыс ұйымдастырды. Мемлекеттік тілдің қолданыс аясын кеңейту мақсатында ұйымдастырылған тіл додасына тыңдаушылар қатысып, қазақ тілін қаншалықты деңгейде меңгергенін паш етті. Әрбір сайыскердің көзінде тек жеңіс мәресіне қарай талпынған сезім,олардың жылдам әрі орынды жауап беруіне жол ашып отырғандай болды.Сондықтан ұтқыр ой,жылдам сөз саптау,берілген жағдаяттан шебер сөздер арқылы шығу,мақал-мәтелдерді орнымен қолдану сайыскерлерді жеңіс мәресіне жеткізді.

(Тыңдаушылар арасындағы интелектуалды сайыс жеңімпаздары)

Қарттар күні саналы ғұмырларын Отан деп, тынымсыз еңбектертерімен мемлекетіміздің өсіп-өркендеуіне,еліміздің бейбітшілік тыныш өмір кешуіне өз үлестерін қосып, мемлекетіміздің негізін салуға жол ашқан алдыңғы буын аға-апаларымыздың төл мерекесі.Қазақ қариясын құрметтеп,қартын қадірлеген халық. Ел басына күн туып, жау етектен алған қилы заманда да ақсақалын төрден түсірмей, ақ жаулықты аналарын ардақтай білген елдің ұрпағымыз.Иә, өсердің елдің баласы қазыналы қарттарын қадір тұтқан, қастерлеген. Осындай теңеуге лайық қарияларды жылдың қай мезілі болса да құрметтеуіміз керек. Аталған мерекеге орай «Қарттарын қадірлеген ел ардақты» атты мерекелік шара өткізілді.Аталмыш шараға ауданымыздағы «Ақ әжелер» клубы, осы орталықта (Б.Күзенбайұлы, Ш.Маханбетиярқызы)және білім беру саласында жемісті еңбек еткен ақылшы, ардагер ұстаздарымыз дастархан басында бас қосып,келелі әңгімелерін өрбітті. Қарттарымызға әсем әннен шашу шашылып, алғыс хаттар мен гүл шоқтары табыс етілді.

(«Қарттарын қадірлеген ел ардақты» атты мерекелік шара қонақтары)

Тіл-барлық ұлт өкілдерінің туыстық, достық қарым-қатынастарын тереңірек нығайтуға негіз болатын бірден- бір құрал. Байқау өзге ұлт өкілдері арасындағы достық пен бірлікті нығайту,мемлекеттік тілдің мәртебесін көтеру және тілге деген құрмет сезімдерін қалыптастыру мақсатында Қазақстан Республикасы Тәуелсіздігінің 25жылдығын мерекелеу шеңберінде өзге ұлт өкілдерінің оқушылары арасында «Мен және сен қазақша сөйлейміз» атты байқау өткізілді.Аталмыш шараға №1,2 Аршалы орта мектебі, Ижев, Михайлов, Вячеслав, Новоалександрав, Константинов,Түрген, Сарыоба, Бірсуат, Ақбұлақ, Бабатай мектептерінен жалпы саны 19 үміткер қатысып мектеп намысын қорғады.Сайыскерлер өздерін өлең-жырмен,қара сөзбен жан-жақты таныстырса,берілген тапсырмаларды сәтті орындап, ақын-жазушыларымыздың көркем шығармаларын мәнерлеп оқып өнерімен сусындатты.Нәтижесінде бірінші орынмен Вячеслав орта мектебінің оқушысы Деркач Ульяна,екінші орынмен Константинов орта мектебінің оқушысы Гельдт Надежда,үшінші орынмен Кириченко Амина Новоалександрав орта мектебінің оқушысы иеленді.

(аудандық «Мен және сен қазақша сөйлейміз» атты өзге ұлттар арасындағы байқаудың қатысушылары)

Орталық оқытушысы Т.Бейбут тыңдаушылар арасында «Тәуелсіздік жолы- нұрлы жол» атты ашық сабақ өткізді. Сабақ барысында тыңдаушылар тапсырмаларды тыңғылықты орындап, белсенділік танытып отырды.Сабақты қызықты әрі тартысты өтті.Оқытушы Б.Болаттың «Тәуелсіздік және тіл» атты ашық сабақтары тыңдаушылар көңілінен шығып,сабаққа жан-жақты дайындалғаны байқалды.

(ашық сабаққа қатысқан тыңдаушылар)

Үш тілді жетік меңгерген қабілетті жастарды анықтау, оларға қолдау көрсету, тілдік қарым-қатынас мәдениетін қалыптастырып, көп тілді меңгерген тұлғаны тәрбиелеу, қазақстандық патриотизмді нығайту, өзге халықтардың мәдениеті мен тілін құрметтеу мақсатында Ақмола облысы тілдер басқармасының ұйымдастыруымен өткен «Тіл дарын-2016» байқауына біздің ауданымыздан Бабатай негізгі мектебінің ағылшын тілі пәнінің мұғалімі Саканова Ұлжан қатысып алғыс хат пен бағалы сыйлыққа ие болды.

(Облыстық «Тіл дарын-2016» байқауының қатысушысы Саканова Ұлжан)

Бата беру халқымыздың ертеден жалғасып келе жатқан салт дәстүрінің бірі.«Батамен ел көгерер, жаңбырмен жер көгерер» демекші, ұлтымыз батаны ерекше қастерлеген. Ұлттық мәдени игіліктерінің ішінде, елдің рухани қазынасында батаның мән- мағынасы, қадір- қасиеті айрықша бағалы. Өйткені, қанымызға сіңісті, жанымызға жұғымды, санамызға нұрлы шуақ сыйлайтын осынау ақыл, нақыл сөздер -тәрбиенің бастау бұлағы.Қазақ халқы айтылған сөзге, тілеген тілекке, берілген батаға ерекше мән бере отырып, бата арқылы ұрпағын адамгершілікке, имандылыққа, ақылдылық пен парасаттылыққа, шешенділікке баулыған. 2016жылдың15-желтоқсанында Қазақстан Республикасы Тәуелсіздігінің 25 жылдығын,шарапаты мол мәуліт мерекесін мерекелеу аясында, Аршалы ауданының тілдерді оқыту орталығында ата-бабаларымыздан қалған бай мұраны жаңғырту мақсатында «Батаменен ел көгерер» атты бата беруден батагөйлер арасында сайыс өткізілді. Сайысқа арнайы іріктеуден өткен Аршалы кентінің батагөй абыздары қатысып, бата беруден додаға түсті. Сайыстың рухани жағынан мағыналығы ескеріліп, көрермен ретінде №3 Аршалы орта мектебінің оқушылары шақырылды. Осы қарттарымыздың дуалы аузынан шығатын маржан сөздің мәйегі, ұлтымыздың ұлық дәстүр-ғұрпы,

(Аудандық «Батаменен ел көгерер» байқауының қатысушылары)

09 ақпан күні жастар орталығында ақиық ақын М.Мақатаевтың туған күніне арналған «Мұқағали-мәңгілік ғұмыр» атты поэзиялық әдеби-сазды кеш болып өтті.Қазақ поэзиясының марқасқасы, өмірі өлең, өлеңі өмірге айналған Мұқағали Мақатаевқа арналған кеш ерекше сезім мен сырға толы болды. Ақын өлеңдерін насихаттау, жастар бойында патриоттық сезімді тәрбиелеу мақсатында өткізілді.Кеште мектептің шығармашыл жастар қауымы Мұқағали Мақатаевтың сарқылмайтын шабыт пен сағынышқа толы жырларын тебірене оқып, ақын сөзіне жазылған «Айданару» триосы «Саржайлау», Дастан Хасенов «Есіңе мені алғайсың», Жанат Аманғалиев «Иіскейн», Айдана Сембиева «Туған ел» әндерді шарықтата шырқады. Сонымен қатар, ұлы ақынның «Менің анкетам» өлеңінен театрландырылған қойылымды шебер көрсетті. Ақын шығармашылығына деген махаббаттарын осылайша көрсеткен ақынжанды жастар сонымен бірге, өз жүректерінен шығарған арнау өлеңдерін оқып, «Шаң басқан архивтерден табылармыз» деген Мұқағали өлеңдерінің ұмытылуына жол бермейміз десті. Әдеби кеште ақиық ақынның өз даусымен оқылған өлеңдері тыңдалып, кітап көрмесі мен ақын шығармасы мен өмірбаянынан сыр шертетін слайд-шоу қатысушылар назарына ұсынылды. Поэзия жұлдызына арналған кеш «Өлс

( «Мұқағали-мәңгілік ғұмыр» атты әдеби сазды кештің қатысушылары)

1наурыз күні ауданымыздағы жастар орталығында алғыс айту күніне арналған «Татулығы жарасқан, тағдыры бір халықпыз» атты мерекелік шара болып өтті.Мерекелік шараға ауданымыздағы этнос өкілдері қатысты.…