Қазақ тілінен тіл білгірі сайысы, 8 сынып

Сабақтың тақырыбы: «Тіл білгірі»

Мақсаты: Оқушыларды туған халқының тілін қастерлейтін саналы да парасатты азамат етіп тәрбиелеу. Тілге деген сүйіспеншілігін, қызығушылығын дамыту. Тіл мәдениетінде, достық қарым – қатынасқа, ой ұшқырлығы мен тапқырлыққа, өз ұлтын сүюге, құрметтеуге тәрбиелеу.

Сабақтың түрі: Сайыс сабақ

Сабақтың әдіс – тәсілдері: Сұрақ – жауап

Сабақтың көрнекілігі: Слайд

Сайыс сабақтың барысы:

І.Ұйымдастыру

Құрметті ұстаздар, қадірменді тіл жанашырлары! Бүгінгі «Жас тілші» үйірмесінің ұйымдастыруымен өткізілгелі отырған «Тіл білгірі» аттты зияткерлік сайысымызға қош келдіңіздер!

Мәңгілік дана сөзбен жасар адам,

Сүйектен өтетін тіл аса қатаң.

Бұл тілде желмаямен жортып келіп,

Кемеңгер кеңес берген Асан атам.

Мәңгі өлмес, мейлі зулап өтер заман,

Жирендей дария шешен бабам,

Қазбек, Төле, Әйтеке – ердің құнын

Екі ауыз сөзбен шешкен мына бабам!

Бүгінгі сайыс 5 кезеңнен тұрады:

Олай болса бүгінгі біздің сайысымыздың әділ – қазылар алқасымен таныс болыңыздар:

Сайысымыздың бет ашарын бастайық,

Көрерменді бір серпілтіп тастайық.

Таныстырып сайыскерлер өздерін,

Өнеріне ду қол соғып қостайық,- деп кезекті сайыскерлерімізге береміз.

І. Таныстыру кезеңі

ІІ.Зымыран сұрақтар.

Мықты болсаң - алдағыны басып оз,

Мықты болсаң – арттағыны жеткізбе.

Мықты болсаң – тайғнама көк мұзда,

Мықты болсаң – бөгеттерді бұзып өт, - деп сайысымыздың екенші кезеңіне өтеміз.Бұл кезеңде әр топқа 10 сұрақ қойылады. Дұрыс жауапқа 10 ұпай беріледі.

І топ

1. Батыр сөзінің синонимін ата? (ержүрек, батыл, жаужүрек)2. «Ақ киізге көтерді» сөз тіркесінің мағынасы қандай? (хан сайлады)3. Қазақ тілінде қанша әріп бар? (42)4. Ұзын сөзінің антонимі? (қысқа)5. Қолданудан шығып, аз айтылатын сөздер (көне сөздер)6. Фонетика нені зерттейді? (тіл дыбыстарын)7. Қазақтың алғаш әліппесін жазған кім? (Ыбырай Алтынсарин)8. «Жаны зәр түбіне жету» сөз тіркесінің мағынасы қандай? (қорқу)9. Мағыналары бір - біріне қарама - қарсы сөздер (антоним)10. Айтылуы бірдей, мағынасы басқа сөздер (омоним)

ІІ топ

1. Атын тура айтуға болмайтын сөз (табу)2. Тіліміздегі сөздердің жиынтығы (лексика)3. Басқа тілден енген сөздер (кірме)4. Белгілі бір аймақта ғана қолданылатын сөздер (диалект)5. Дөрекі, әдепсіз сөздер (дисфемизм)6. Белгілі бір кәсіпке айтылатын сөздердің түрі (кәсіби сөздер)7. 16 желтоқсан қандай мереке? (Тәуелсіздік алған күн)8. Мақалды жалғастыр: Тіл тас жарады,....9. Дулыға, сауыт сөздері қандай сөздер?(көнерген сөздер)10. Ойды әдепті, сыпайы етіп жеткізу (эвфемизм)

ІІІ. «Жеті жұрттың тілін біл» кезеңі

Жеті жұрттың тілін біл, жеті түрлі білім біл – деп кезекті сайысымыздың шарттарымен таныстырайын.Кезеңіміздің атауын «Жеті жұрттың тілін біл» деп атадық. Мұнда сендерге жұмбақтар жасырылады, ал сендер сол жұмбақтардың шешуін үш тілде, яғни,…