Қазақстан Республикасындағы сыбайлас жемқорлық туралы баяндама

Қазақстан республикасындағы Сыбайлас жемқорлық

Бүгінгі таңда жемқорлық мәселесі тек Қазақстанда ғана емес, әлемнің басқа да елдері үшін аса өзекті мәселе болып табылады. Қай мемлекетте болса да ең қауіпті құбылыс – жемқорлықтың жайылып, парақорлықтың дендеуі. Сыбайлас жемқорлықтың өршіп тұрған кезінде қоғам ешқашан алға баспайды, керісінше мемлекеттің дамуы тежеледі. Қазақстанның бұл мәселедегі ахуалы осы қоғамның кез келгенінің алаңына айналды. Бүгінде біздің қоғамда жемқорлық пен парақорлық араласпаған сала қалмады. Себебі, сыбайлас жемқорлық ұлттық шектеулерді білмейді. Ол барлық жерлерде кең таралған. Сыбайлас жемқорлық халықты қанаудың көлеңкелі көрінісі бола отырып, адамзат қоғамының даму кезеңдерінен қалыспай келеді. Ол барлық уақытта да сынға ұшырап, айыпталып, онымен үнемі күрес жүргізіліп келеді.

Сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс қимыл заңнаманың басты мақсаты қоғамдағы сыйбайлас жемқорлықты жою болып табылады. Заңнаманың қабылдануымен елімізде көптеген сыбайлас жемқорлық әрекеттерінің алдын алу, жолын кесу, құрықтау шаралары түрлі қоғамдық, мәдени жастарға өскелең ұрпаққа үлгі боларлықтай іс-шаралар көптеп өткізілуде. Сыбайлас жемқорлықпен күресу үшін жалғыз заңнама мен уәкілетті органдар жұмыс жасауы жеткіліксіз. Оған барлық xалық, ел, сіз бен біз болып сыбайлас жемқорлық факторларының алдын алуымыз қажет. Сыбайлас жемқорлық өршуі елдегі кадрлардың әлсіреуіне мемлекеттің құлдырауына әкеп соғады. Сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс қимыл заңнамасының ықпалымен азаматтардың елдегі ішкі тәртіптің сақталуымен, мемлекеттік қызметке әділ түрде орналасуға ынта жігерін оятты. Заңнаманың тағы бір ұғымы «заң бәрімізге ортақ, заң алдында бәріміз теңбіз заң бұзушылық жазасыз қалмауы тиіс» - деген үлкен әділеттілік ұғымын оятуға xалықты сендірді.

Сыбайлас жемқорлыққа қарсы күрес кез-келген дамушы, дамыған мемлекеттердің өзекті проблемасына айналып отыр, тамырын тереңге жайған бұл індетке тамырына балта шабу үшін елдегі заң мәселесін күшейтіп лауазымды қызметкерлердің елге адал қызмет етуіне «патриотизм» ұғымын оятуға үлкен күш салынуы қажет.

Елімізде сыбайлас жемқорлыққа қарсы күрес мәселелерін реттейтін заңнамаларға ҚР Конституциясы, «Сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс қимыл туралы» Заңы, Қазақстан Республикасының Қылмыстық Кодексі, Әкімшілік құқық бұзушылық туралы кодесі, Қазақстан Респбуликасы Президентінің Жарлығымен бекітілген Қазақстан Республикасының мемлекеттік қызметшілерінің әдеп кодексі негізгі нормативтік құқықтық актілері мен халықаралық шарттар жатады.

Сыбайлас жемқорлық – жауапты мемлекеттік лауазымды атқаратын адамдардың, мемлекеттiк функцияларды орындауға уәкілеттік берілген адамдардың, мемлекеттік функцияларды орындауға уәкілеттік берілген адамдарға теңестiрiлген адамдардың, лауазымды адамдардың өздерінің лауазымдық (қызметтік) өкiлеттiктерін және соған байланысты мүмкiндiктерiн жеке өзi немесе делдалдар арқылы жеке өзіне не үшінші тұлғаларға мүлiктiк (мүліктік емес) игiлiктер мен артықшылықтар алу…